2 SAMUEL1
1Noq kamnaq chik i Saúl, re' David xsutinik wo' chik reje Siclag noq rub'anam chik keh i aj Amalec, eh kiib' q'iij xwihik ar.2Eh paroox q'iij xooj k'oloq ruuk' i David jinaj i k'ijool re' ruuk' i ru soldado i Saúl xiheel i ruso' nujinaq chi pooq i wach naah rehtalil i ruti'kiil ruk'ux. Noq xponik chuwach i David xupach'aa' qohoq riib' wach ak'al reh chi xuyeew ruloq'il.3Eh re' David xupahqaaj reh i k'ijool chi je' wili: ¿Aha' ti chalik i hat? inki.
Re' k'ijool je' wili i xuq'or:
Re' hin xaxnumol cho chi elik i kimolom wii' kiib' i wuch aj Israel, inki.4Re' David xupahqaaj wo' chik reh i k'ijool chi je' wili: Chakuy cha q'or weh chib'ih i xk'ularik:
Re' taqe i soldado xkimol chi elik panq'aq'inik, eh ma' k'isiin keh i xikimik. Eh xkimik haa' i Saúl ruch'ihil i rak'uun Jonatán rub'ihnaal, inki.5Re' David xupahqaaj reh i k'ijool xk'uloq chi taqarik chi je' wili:
¿Nik' wach noq xanab'eej i hat chi xkimik i Saúl ruch'ihil i rak'uun Jonatán? inki.6Re' k'ijool re' re' je' wili i chaq'wik xub'an:
Re' hin xa ik'ik naq ponoq weh chinaah i yuuq' Guilboa, eh xwilow chi re' Saúl ruyok'aam riib' chi ju' i ruch'ihch' k'ahchi' naq rukansam riib'. Xanaah re', re' i q'aq'ineel wilkeeb' pan kareta i wilkeeb' rij kawáyu ach k'isiin ma' ink'ulik reqaroq kuum.7Eh chupaam i jumehq' re' re' xisutej reje riib' chi wilariik, eh xiruyuq'eej reje, re' hin xnujil i koq wiib' ruuk'.8Eh xupahqaaj weh chi je' wili: ¿Aha' ti chalik? inki. Re' hin je' wili i xnuq'or reh: Re' hin, hin aj Amalec, kinki reh.9Re' Saúl je' wo' chik wili xuq'or weh: Chakuy chajil chawiib' kinakansaj chi jumpech ruum re' hin q'e' ti' wilkiin ach k'isiin k'achalkiin, inki.10Eh re' i hin xnujil wo' i koq wiib' ruuk' xnukansaj wo' hoq ruum xnukoj rehtaal chi xama' naa ta wo' naq chik ruk'aach. Eh xnuk'am chee ru corona wilik naq wach naah, xnuk'am wo' chaloq i rukotkot laj ch'ihch' wilik naq ralaq q'ab'. Xnuk'am cho chawach i hat qajaaw David, inki.11Eh noq xrib'iraj chi je' re' i David ruch'ihil taqe i winaq wilkeeb' ruuk'. Xkiweq i kiso' chikiij ruum i ruti'kiil kik'ux.12Eh ma' k'isiin ta xioq'ik chi riij i rukimiik i Saúl, je' wo' chi riij i rukimiik i rak'uun Jonatán rub'ihnaal xkian kitiij chi ma' kianam ta kiwa' kihaa' korehtaal i xokik i q'iij. Eh ruum wo' chi ma' k'isiin i aj Israel re' i rutinamiit i Dios xikimik panq'aq'inik.13Re' David xupahqaaj reh chi je' wili i k'ijool xk'ulik chi q'orariik reh chi xkimik i Saúl:
¿Aha' ti chalik i hat? inki reh. Re' i k'ijool je' wili i xuq'or:
Re' hin pan tokoom tinamit kinchalik, hin aj Amalec, inki.14Re' David je' wili i xuq'or reh i k'ijool: ¿Mi ma' xat yo'jik k'isinoq re' hat chi rukanteesjiik i reey rusik'im cho wach i QaJaaw Dios? inki.15Eh re' David xuyuq'eej reje jinaj keh i ru soldado je' wili i xuq'or reh:
Chakansaj i k'ijool re' re', inki.
Re' reh xukansaj wo' hoq i k'ijool aj Amalec.16Re' David je' wili i xuq'or reh i k'ijool:
Xa re' i hat xayeew awiib' pankimik cha wib'il awiib' ruum ruuk' aachii' xaq'or chi xakansaj i reey rusik'im cho wach i Dios, inki. Re' ruti'kiil k'uxliis chi riij i rukimiik i Saúl, i rukimiik i Jonatán17Re' David xutz'uyej jinaj i tz'uuy ruum i ruti'kiil ruk'ux chi riij i rukimiik i Saúl je' wo' chi riij i rukimiik i Jonatán i rak'uun.18Eh xuq'or wo' hoq chi chu'nchel i riih rumaam i Judá naa kitijem i tz'uuy re' re'. Re' tz'uuy wili tz'ihb'amaj wo' hoq chupaam i ruhuuj i Jaser, je' wili i xuq'or parutz'uuy:19Hat tinamit Israel xkisach wach aaloq'il chinaah taqe i yuuq', xikanteesjik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik.20Maa q'or rib'iral ar Gat, maa q'or rib'iral chupaam taqe i b'eeh Ascalón. Re' chi ma' nee tansuuqb'ik kik'ux i kixq'uun i aj filisteo, reh chi ma' nee ta kipisk'anik pankooq ruum rusuqkiil kik'ux taqe ixoq re' re' ma' kinimanik ta reh i Dios.21Re' taq i hat yuuq' wilkaat taq Gilboa ma' naa ta chik ruqajiik chee jab', i raab' suutz' taq cha naah. Eh ma' naa ta chik rub'anam i tik taq chawach ruum cha naah taq i hat xelik i rajaawriik i kich'ihch' i q'e' kow kiib'. Eh cha naah taq i hat xelik i rajaawriik i ruch'ihch' i reey Saúl je' cho ma' re' tee Dios xsik'wik cho wach.22Re' Saúl, re' Jonatán ma' junriim xi sutinik cho panq'aq'inik chi ma' ta xkian chee kaansanik ruuk' i kiflecha, ruuk' i kiq'aslaj ch'ihch'.23Re' Saúl ruch'ihil i Jonatán q'e' naq holohik kib'anik, q'e' naq kik'axarik. Eh ni xata re' noq k'achalkeeb', ni xata re' noq xikimik xkikanaa' kiib', eh q'e' naq kow kib'ehik je' kikab' i xihk, je' kikowiil i kaq b'ahlam.24Hat taq ixoq aj Israel chawoq'ej taq i rukimiik i Saúl, ruum re' naq i reh intiiq'anik taq aweh ruuk' i holohaq itz'ihy, eh tiruxoyej wo' naq taq ruuk' oro.25Chakoj taq rehtaal chi cha naah taq i hat yuuq' xi kanteesjik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik, eh cha naah wo' taq xkimik i Jonatán.26Re' hat Jonatán hat was noq wilkaat q'e' ti' tiwik'raaj. Re' hat q'e' xa a'n i q'unil wuuk', eh ma' k'isiin ta xinak'ax, ma' xata je' rukab' i k'axooj inki a'n ixoq.27Xkuxik kikimiik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik, eh xsahchik wach i kitz'a'amb'aal reh q'aq'inik, inki parutz'uuy i David. Re' David xpa'ab'jik chi reey ar Judá1Eh koq'uun chik re' David xupahqaaj reh i QaJaaw Dios parutiij chi je' wili:
¿Jaaw mi ruk'ul chi naa wojiik chupaam jino'q keh i tinamit wilkeeb' paruyuq'ul i Judá? inki.
Re' QaJaaw Dios je' wili i xuq'or:
Neerub'an chi nee tiooj, inki.
Eh xupahqaaj wo' chik i David reh i QaJaaw chi je' wili:
¿Aha' wilik tinamit naa wojiik wii'? inki.
Ar naa awojiik Hebrón, i nuchjik.2Re' David xooj wo' ar, xuk'am taqe reje i kiib' chi rehk'een: Re' Ahinoam aj Jezreel, eh re' i Abigail rukanab' kahnoq i kamnaq Nabal aj Carmel.3Xuk'am wo' taqe reje chi riij i winaq ruch'ihil haa' i kehk'een, haa' taqe i kak'uun kixq'uun, ar xi okik chi patinik chupaam taqe i tinamit wilkeeb' paruyuq'ul i Hebrón.4Eh chi riij i re' xi ponik ar taqe i winaq k'amal kib'eeh i aj Judá, eh xkipab'aa' i David chi xkahnik chi reyil ar Judá.
Eh noq xq'orarik reh i David chi re' taqe i aj Jabes i wilkeeb' paruyuq'ul i Galaad ximuq'anik reh i Saúl.5Re' David wilik taqe i aj taqareel xutaq'aaj reje Jabes i wilkeeb' paruyuq'ul i Galaad, je' wili i xuq'or reje: Re' ta naq i Dios neenkuxisanik taq chaaweh ruum otob'il xa a'n taq reh aareey Saúl noq xamuq'aa' taq.6Re' ta naq i QaJaaw Dios neenketelinik taq chaawach i neemb'anik otob'il aweh taq i hat ruum taq otob'il xa a'n re' re'.7Je' re' noq re' taq i hat yu'naak chakowej taq ak'ux atoob' ta xkimik taq chik aareey Saúl. Re' chik i hin xinkipab'aa' chi reey chikinaah i aj Judá, inki. Re' taqe i aj Israel xi okik chi q'aq'inik kuuk' i aj Judá8Re' Abner rak'uun i Ner kajaaw i k'amal kib'eeh i ru soldado i Saúl. Re' Abner xooj chupaam i ye'aab' Nahanaim, eh xuk'am reje chi riij i Is-boset rak'uun i Saúl.9Eh xupab'aa' Is-boset chi kireey i wilkeeb' Galaad, i wilkeeb' Gesuri, Jezreel, xupab'aa' chi reyil chikinaah i riih rumaam Efraín, chikinaah i riih rumaam Benjamín, eh chikinaah chu'nchel i aj Israel.10Eh ka'winaq haab' i wilik reh Is-boset rak'uun i Saúl noq xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel kiib' haab' xwihik chi reyil. Xa re' wo' taqe i riih rumaam Judá xkiyeew rajaawriik chi reey i David.11Eh re' i David wuquub' haab' ruuk' waqiib' poh xwihik chi reyil chikinaah i riih rumaam i Judá. Re' nimlaj tinamit xuchop naah re' i Hebrón.12Eh re' Abner rak'uun i Ner xelik cho Mahanaim, eh ar Gabaón chik peet b'eeh chuwach i ru soldado i Is-boset.13Eh re' Joab reh rak'uun i Sarvia, xelik cho chi peet b'eeh chikiwach i ru soldado i David ar xooj kik'ul kiib' i molarik wii' i ha' Gabaón. Re' i junch'uq chi' ha' xkipab'aa' reje kiib', eh re' junch'uq chi juntar ha' xkipab'aa' cho kiib'.14Re' Abner je' wili i xuq'or reh i Joab:
Qayeew q'ab' chi neenkitoq'aa' q'aq'inik i qak'ijool reh chi neenqilow aha' wilik ch'uq i kow kiib' chi q'aq'inik, inki.
Ma' xta reet kitoq'aa' q'aq'inik, inki noq chaq'wik i Joab.15Eh xi q'ahxik cho chuwach i kab'laj chi re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín re' i ruk'am kib'eeh i Is-boset rak'uun i Saúl. Eh xi q'ahxik wo' cho chuwach i kab'laj re' ruuk' taqe i ru soldado i David.16Eh chi kiju'junaal xkichop chi rismaal kinaah i nixowanik kiwach, xkimin i koq i q'aslaj ch'ihch' pankijojol. Eh junkimiik taqe noq xikimik. Je' re' noq re' ye'aab' re' re' wilik paruyuq'ul i Gabaón Helcat-hazurim i rub'ihnaal xkikoj.17Chi riij chik i re' xi okik chi q'aq'inik chi kow. Re' taqe i aj Israel ru soldado i Abner, xb'aan keh ruum i ru soldado i David.18Chupaam i q'aq'inik re' re' wilkeeb' ixib' chi rak'uun i Sarvia, je' wili kib'ihnaal: Joab, Abisai, Asael. Eh re' i Asael re' re' kow i najiminik je' kowiil i najiminik i keej.19Eh re' Asael xooj rajimaj i Abner, ma' xuyeew ta chik q'ab' reh chi xiko'leej riib'.20Re' Abner xtz'ehtanik reje chi riij je' wili i xuq'or:
¿Mi re' hat re' Asael ti ajiminik weh? inki.
Korik noq re' hin, inki noq chaq'wik i Asael.21Chalik i Abner je' wili i xuq'or reh:
Chakanaa' wajimjiik i hin, neerub'an chi neenachop reje jino'q i nu soldado neerub'an chi neenkahnik taqe aweh i chib'ih reh, inki.
Xa re' la' re' i Asael xama' xukanaa' ta wo' rajimjiik i Abner.22Re' Abner je' wo' chik wili i xuq'or reh i Asael:
Chakanaa' wajimjiik wila' ma' chih nee kinamin chupaam akanteesjiik, inki. Eh wixat nukansaj. ¿Nik' chik wach noq nenooj nuq'oreej i Joab aawas? inki.23Eh re' i Asael xama' xukanaa' ta wo' rajimjiik je' re' noq re' Abner xulahmaaj i koq i ruq'as ju' ch'ihch' chupaam i Asael xponik eloq i ju' chi jurub' xq'ehb'ik wach ak'al ar xkimik. Chu'nchel i ki-ik'ik chupaam i ye'aab' re' re' inkipab'aa' kiib' chi rilariik i kamnaq.24Eh re' Joab ruch'ihil i Abisai ma' xkikanaa' ta rajimjiik i Abner, parokiik i q'iij ar xi ponik chinaah i yuuq' Amma, re' wilik chuk'ulwaach i tinamit Gía wilik chi chii' i b'eeh inooj panchiq yuuq' wilik ar Gabaón.25Re' taqe i riih rumaam Benjamín xkian jinaj wach kik'ux ruuk' i Abner reh chi naakokiik chi q'aq'inik pankomonil. Eh ar xooj kipab'aa' kiib' chinaah i yuuq'.26Re' Abner kow xuq'or reje reh i Joab chi je' wili:
¿Mi ruk'ul chi juneliik naa qakansam qiib'? ¿Mi ma' aweht'al re' hat chi xati' k'axik i ruk'am cho chi qanaah? ¿Mi ma' ruq'ijil chik re' chi nee naq'or keh aa soldado chi kikanaa' i rukanteesjiik i ma' tokoom ta kuuk'? inki.27Re' Joab je' wili xuq'or reh Abner:
Re' hin parub'ihnaal i k'achlik Dios i nuq'or aweh i korik chi wii ta ma' xaq'or cho weh taqe re', re' nu soldado ma' nee ta naq inkimay rajimjiik taqe i ma' tokoom ta kuuk' korehtaal naq inkik'ul i saq'ik, inki.28Eh re' i Joab xuq'or chi xuuljik reje paam i ruk'aa' kaprax reh chi re' i ru soldado xukanaa' kajimjiik i ma' tokoom ta kuuk'. Re' taqe i aj Israel ma' xkian ta chik i q'aq'inik chikiwach chi jumpech.29Re' Abner ruch'ihil taqe i ru soldado xib'ehik chu'nchel aq'ab' wach k'ixkaab' Arabá. Eh xi q'ahxik chi juntar i nim ha' Jordán, xi-ik'ik wo' ponoq Bitrón, korehtaal xi ponik Mahanaim.30Re' i Joab xukanaa' rajimjiik i Abner ximol kiwach chu'nchel i ru soldado. Eh ar i xkikoj rehtaal chi b'elejlaj i ru soldado i David xi kanteesjik, eh xkanteesjik wo' haa' i Asael.31Eh re' taqe i ru soldado i David xkikansaj ixib' siento ruuk' oxk'ahl chi ru soldado i Abner re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín.32Re' Joab xumol i ruti'jolal i Asael, xkik'am reje Belén ar xkimuq'aa' chupaam i ye'aab' xkimuq'aa' wii' i rajaaw. Re' i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado xi-ik'ik aq'ab' chi b'ehik, manlik xsaq'ik noq xi ponik Hebrón.1Najt xkian i q'aq'inik i re' kuuk' ru soldado i Saúl kuuk' i ru soldado i David. Re' taqe i ru soldado i David xkowjik kik'ux. Eh re' taqe i ru soldado i Saúl xsahchik wach i kikowiil. Re' taqe i rak'uun rixq'uun i David xwihik (1 Cron 3.1-4)2Re' taqe i rak'uun rixq'uun i David xi wihik noq xwihik Hebrón, re' taqe wili: Re' peet ak'un re' Amnón rak'uun ruuk' i Ahinoam aj Jezreel.3Re' rukab' ak'un, re' Quileab rak'uun ruuk' i Abigail rukanab' kahnoq i Nabal, re' aj Carmel. Re' roox rak'uun re' Absalón rak'uun ruuk' i Maaca, rixq'uun i Talmai re' xwihik chi reey ar Gesur.4Re' rukaaj, re' i Adonías rak'uun ruuk' i Haguit, re' roo' re' Sefalia rak'uun ruuk' i Abital.5Re' ruwaaq re' Itream rak'uun ruuk' i Egla, rixoqil chik i David jinaj. Re' taqe wili i rak'uun i David xi-aasjik Hebrón. Re' Abner xub'an jinaj wach ruk'ux ruuk' i David6Noq k'ahchi' keeb' chi q'aq'inik i ru soldado i rak'uun i Saúl ruuk' i ru soldado i David. Re' Abner xti wilik rajaawriik i rub'an riib' chi kixilak i ru soldado i rak'uun i Saúl.7Re' i Saúl jinaj i rukab' rixoqil xwihik Rizpa i rub'ihnaal rixq'uun i Aja, noq xrib'iraj i Is-boset je' wili i xuq'or reh i Abner:
¿Chib'ih reet noq xa wixoqb'eej i rukab' rixoqil i wajaaw? inki.8Eh re' Abner ma' k'isiin ta xchalik ruk'aah ruum i xq'orarik reh je' wili i xuq'or reh i Is-boset:
¿Mi hin tz'i' noq inakapaaj re'? re' hin, hin kamanoom kuuk' i riih rumaam Judá Eh korik wach nuk'ux raj kamanoom aawajaaw Saúl, eh korik wach nuk'ux kuuk' i awach reh je' wo' kuuk' taqe i ramigo. Eh re' hat re' wo' hin xinq'asanik aweh pan q'ab' i David, eh yu'naak ¿chib'ih reet noq inaq'or chi ximahkunik ruuk' ixoq re' re'?9Re' ta naq i Dios neen ye'wik weh chi tojariik i numahk wila' ma' xnutoob'eej i David. Eh wila' ma' xnub'an ruuk' i xq'orarik reh ruum i QaJaaw Dios.10Re' Dios xuq'or chi naa resam i kajaawriik chi reyil taqe i rak'uun i Saúl. Re' chik i David naa rukojom chi reyil chikinaah i aj Israel je' wo' chikinaah i aj Judá. Ar naa rutohq'iik reje Dan, naa ruponiik Beerseba.11Eh re' Is-boset ma' jino'q chi q'orik xuchaq'weej i Abner ruum ma' k'isiin ta inyo'jik chuwach.12Re' Abner je' wili xutaq'aaj reje ruq'orariik reh i David: ¿Mi tokoom ta wo' ehchan reh i ye'aab' wili? Chak'ulaa' i naa nuq'orom aweh. Re' hin nee tinutob'eej reh chi neenkahnik chi ri'sil awajaawriik chu'nchel i tinamit Israel, inki.13Re' David je' wili i xuq'or:
Ma' xta reet neenuk'ulaa' i xaq'or, xa re' la' jinaj i nupahqaaj aweh: Re' chi chak'am cho weh ayu' i Mical i rixq'uun i Saúl, mat chalik chi wilariik wila' ma' xak'am cho weh i Mical.14Eh chi riij i re', re' David xutaq'aaj taqe i taqareel chi q'orob'jiik i Is-boset je' wili i xuq'or reje reh: Chaq'asaj weh i Mical re' wehk'een i xnub'an kaxáro ruuk', re' i xnuyeew i jinaj siento chinaah kik'achab' i aj filisteo chi riij.15Eh re' i Is-boset xutaq'aaj wo' ruq'uchariik i Mical reh i Paltiel re' i rub'ahiil rak'uun i Lais.16Re' Paltiel xutaq'aaj chee rehk'een suq suq inoq'ik xponik ko ar Behurim. Eh je' wili i xq'orarik reh i Paltiel ruum i Abner: Re' hat ti sutinoq panapaat, inki. Re' reh xsutinik reje.17Re' Abner je' wili i xuq'or keh i k'amal kib'eeh i aj Israel: Re' taq i hat najtir taq intohq'ik asik'im chi riij chi re' i David naa rukahniik taq chi aareey.18Eh yu'naak xponik chik i q'iij chi naa rojiik eloq wach i ruq'orom chaloq i Dios chi re' David naa resaniik qeh i hoj aj Israel je' wo' hoq i qatinamiit chi ri'sil i kajaawriik i aj filisteo, inki.19Re' Abner xuq'oreej wo' taqe i riih rumaam Benjamín. Chi riij i re' xooj Hebrón chi q'orariik reh i David chib'ih inkikapaaj i aj Israel chi riij, eh chib'ih inkikapaaj i riih rumaam Benjamín.20Re' Abner juninaq i winaq ruch'ihil noq xponik Hebrón, re' i wilik wii' i David. Re' i David xub'an jinaj i ninq'iij noq xponik i Abner ruch'ihil taqe i juninaq chi winaq.21Re' Abner je' wili i xuq'or reh i David:
Re' hin naa rojiik numolom kiwach chu'nchel i aj Israel reh chi neenkiyejaa' wach awuuk' chi neetikahnik chi reey chikinaah je' rukab' inakapaaj i ruk'ul chi naa a'nam, inki reh.
Re' David xuchaq reje i Abner, eh xooj reje chi suq suq ruk'ux. Re' Joab xukansaj i Abner22Eh re' Joab ruch'ihil taqe i ru soldado i David sutinik inki a'n cho chi q'aq'inik xkik'am chaloq i xkiq'uch cho keh i aj ixowaal. Re' i Abner ma' xta chik ruuk' i David ar Hebrón. Ch'aqooj chik reje ruum i David ojinaq chik reje chi suq suq ruk'ux.23Eh noq xponik i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado xkiq'or reh chi re' Abner rak'uun i Ner xponik chi q'orob'jiik i reey David, chi re' i Abner xch'aqarik reje ruum i reey, eh chi xooj reje chi suq suq ruk'ux.24Noq xrib'iraj i Joab chi je' re' xooj ruuk' i reey, je' wili i xuq'or reh:
¿Chib'ih jariik i xa a'n i hat reey? Re' Abner xk'ulik chaq'orob'jiik, eh re' hat reey xataq'aaj wo' chik reje.25¿Mi ma' aweht'al re' hat reey chi re' Abner rak'uun i Ner, xa aajot'ariik xk'ulik rub'an? Re' reh xarukojariik rehtaal xk'ulik rub'an reh chi xunab'eej chib'ih jariik i na a'n ayu' i hat reey.26Eh re' Joab noq xukohlaaj i q'orik ruuk' i David xutaq'aaj rusik'ariik i Abner chi ma' reht'al i David. Re' taqe i xiooj sik' woq reh i Abner ar xponik kisutej i wilik wii' i jul ha' Sira.27Eh noq xponik i Abner ar Hebrón xk'amarik reje ruum i Joab panookb'al reh i tinamit reh chi xponik rub'an ruk'utaaj ruuk' chi rutkeel. Eh ar xujut i koq i ruq'aslaj ch'ihch' chupaam i Abner, xukansaj reh chi xutoj wach aha' wili i rukanteesjiik i Asael xub'an re' ruchaaq' i Joab.28Eh koq'uun chik noq xrib'iraj i rib'iral i David chib'ih i xub'an i Joab je' wili i xuq'or: Re' Dios ineht'alinik reh chi re' hin je' wo' tinamit i nuchopom naah ma' xta k'isinoq qamahk chi xkanteesjik i Abner rak'uun i Ner.29Re' mahk wili chinaah ta naq i Joab neenkahnik, eh chikinaah ta naq i rak'uun rixq'uun. Ma' ta naq nee inhi'lik yab'ilaal chi kixilak, wilik i nee nelik ruha'iil i kiti'jolal, wilik i rax q'ah naa rub'aniik keh, wilik taqe i chelroq, wilik i naakikanteesjiik panq'aq'inik, wilik wi'jaleel naa rub'aniik keh, inki.30Re' Joab re' i Abisai xikansanik reh i Abner ruum re' reh xkansanik reh panq'aq'inik ar Gabaón i Asael re' kichaaq' i Joab ruch'ihil i Abisai.31Chi riij i re', re' David xuyuq'eej ruuk' i Joab, je' wo' taqe i wilkeeb' ruuk' je' wili i xuq'or keh: Chaweq taq aso' chawiij chakoj taq aq'as wach so', chakoj wo' taq aq'eq' so' ruum i ruti'kiil taq ak'ux chi riij i rukimiik i Abner, inki. Re' i reey David xooj haa' noq xooj muhqoq i Abner.32Eh ar xkimuq'aa' Hebrón. Re' reey David xuk'er chii' chi oq'ik chinaah i rujuul i Abner. Xioq'ik wo' chu'nchel i tinamit.33Chi riij i re', re' reey David xuq'or parutz'uuy taqe q'orik wilik ruum i ruti'kiil ruk'ux chi riij i rukimiik i Abner:
¿Chib'ih reet noq xat kimik i hat Abner? ¿Chib'ih reet noq xat kikansaj chi ma' xta rub'ehel?34Re' hat ma' b'ak'lik ta wo' naq taqe aawooq aq'ab', ruuk' karena. Re' hat xat kikansaj i yiib' wach kina'ojb'al, inki.
Eh chu'nchel i tinamit xi okik wo' chik chi oq'ik chi riij i rukimiik.35Re' taqe i tinamit xkiq'or reh chi chub'an ruwa', xa re' la' re' David ma' xraaj taj je' wili xuq'or: I ruk'ul chi nee kiruyeew pa runimaal ti' k'axik i Dios wila' xnub'an nuwa', oon wila' xnuk'ux jino'q i xa chib'ih jariik chuwach i q'iij wili, inki.36Eh chu'nchel i tinamit xkikoj rehtaal i xub'an i reey David, xsuuqb'ik kik'ux. Chu'nchel i xub'an i reey xponik chikiwach i tinamit.37Chupaam i q'iij re' re' xkireq chi riij chu'nchel i aj Israel chi korik chi re' David ma' re' ta k'isinoq haa' ruuk' i rukanteesjiik i Abner rak'uun i Ner.38Re' reey David je' wili i xuq'or keh i kikamanik ruuk': ¿Mi ma' nakoj taq rehtaal re' i hat chi re' winaq xkikansaj jinaj chihooj laj aj taq'oom, eh nim rajaawriik chi qaxilak i hoj, hoj aj Israel?39Re' hin atoob' re' Dios xsik'wik cho nuwach chi xinokik chi reyil inwik'raaj chi ma' xta k'isinoq wajaawriik. Aha' wilik i xkian i kiib' chi rak'uun i Sarvia. Re' ta naq i Dios neen ye'wik keh chi tojariik i kimahk chi riij i xkian re' re', inki. Re' rukimiik i Is-boset1Re' Is-boset rak'uun i Saúl ma' k'isiin ta xchalik ruyo'jiik noq xrib'iraj rib'iral chi xkanteesjik i Abner ar Hebrón. Eh ma' k'isiin ta xiyo'jik chu'nchel i aj Israel.2Re' Is-boset kiib' i winaq wilik ruuk', k'amal kib'eeh ajileq'. Re' jinaj Baana i b'ih, re' jinaj Recab i b'ih rak'uun taqe i Rimón wilik ar Beerot re' ruuk' taqe i riih rumaam i Benjamín. Ruum re' i ye'aab' Beerot ar wilik pankiyuq'ul i riih rumaam Benjamín.3Re' taqe i aj Beerot xiooj chi patal Gitaim, eh ar xi kahnik chi jumpech.4Re' Jonatán rak'uun i Saúl xwihik jinaj rak'uun Mefi-boset i b'ih, hoob' haab' i wilik reh. Eh noq xponik rib'iral i rukimiik i Saúl, i rukimiik i Jonatán ar Jezreel. Re' i k'isa Mefi-boset ti' i rooq xk'amarik reje ruum ixoq inq'uninik reh rajimam riib' xumol chi elik, eh xroq'taaj qoh hoq i k'isa k'un wach ak'al, eh xkahnik ti' kab'chel i rooq', ruum i re' ma' xb'ehik ta chik chi jumpech.5Re' Recab ruch'ihil i Baana re' kiib' chi rak'uun i Rimón Beerot i rutinamiit. Xti manlik wilik parutz'a'iil i q'iij noq xiooj parupaat i Is-boset i wirik i rub'an reh i ruhi'liik.6Eh re' ixoq incha'jinik reh i rookb'aal i Is-boset puhuj naq wach trigo i rub'an, xa re' la' xqajik i ruwiriik noq xooj kuxoq. Ruum aj re', re' i Recab ruch'ihil i Baana xi okik parupaat i Is-boset chi ma' awach ta x-ilwik keh.7Eh noq xi okik i koq manlin xkireq i Is-boset chi wirik i rub'an naah ruch'aht, xkikansaj xkiyok' i ralaq xkik'am reje i naah, eh xib'ehik reje chu'nchel aq'ab' chupaam i b'eeh inooj Arabá.8Re' i naah i Is-boset xponik kiq'asaj reh i reey David Hebrón, je' wili i xkiq'or reh: Qajaaw reey wili i naah i Is-boset rak'uun i Saúl, re' inixowanik naq awach, re' naq i xraaj akanteesjiik, yu'naak xuyeew q'ab' aweh i QaJaaw Dios chi xa a'n jilow reh i xub'an aweh, eh xa a'n wo' jilow reh i rak'uun, inki taqe.9Re' David je' wili kichaq'weesjiik xub'an:
Re' hin xti korik i nuq'or taq aweh parub'ihnaal i QaJaaw Dios chi xiruko'leej chuwach i ti' k'axik.10Noq wilkooj ar Siclag xponik wuuk' jinaj i winaq chuq'orariik weh chi xkimik i Saúl noq xukapaaj i reh chi holohik naab'iram chi xponik ruq'or weh re' re'. Eh re' hin xnutaq'aaj ruchopariik i winaq re' re' reh i rukanteesjiik tojb'al riij i xponik ruq'or weh.11Je' wo' re' i naa nub'anam taq aweh i hat akab'cheel yiib' wach ana'ojb'al xponik taq akansaj i Is-boset parupaat noq wirik naq i rub'an, chi ma' xta ru mahk. Eh re' hin naa taq kaat nuye'em chi tojariik aamahk chi riij i rukimiik i Is-boset, naa taq kaat wesam chinaah ak'al wili, inki.12Eh re' reey David xuq'or keh taqe i ru soldado chi naa kikansam i Recab, ruch'ihil i Baana. Eh xkikansaj wo' taqe i xyok'arik taqe i kiq'ab' je' wo' taqe i kooq. Eh xit'uyub'jik chinaah i molarik wii' i ha' ar Hebrón. Eh xkik'am chaloq i naah i Is-boset xkimuq'aa' aha' xkimuq'aa' wii' i Abner ar Hebrón. Re' David xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel (1 Cron 11.1-3)1Eh chu'nchel i aj Israel jar ch'uq chi kiib' xiooj ar Hebrón ruuk' i David je' wili xkiq'or reh: Re' hat ma' hat ta tokoom, quuk' qiib' awuuk', inki taqe.2Xa ruchaliik wo' hoq noq kok'achlik i Saúl chi reyil chi qanaah, xa re' wo' hat ti k'amwik kib'eeh i qa soldado noq kiooj panq'aq'inik, eh kielik cho korik. Eh ruq'orom wo' aweh i QaJaaw Dios chi re' hat naa acha'jiniik, naa akahniik chi taaq'anik chinaah aatinamiit Israel, inki taqe.3Je' re' noq chi kunchelaal taqe i k'amal b'eeh chi kixilak i aj Israel xponik kiq'oreej i reey David ar Hebrón. Eh re' reh wilik i xuyejaa' wach kuuk' xuq'or i korik parub'ihnaal i Dios. Re' keh xkijalk'iij i aseite wach naah i David reh chi xkipab'aa' chi reyil chinaah i kitinamiit Israel.4Eh re' David lajeeb' ru ka'winaq haab' i wilik reh noq xokik chi reyil.5Eh wuquub' haab' ruuk' waqiib' poh xwihik ar Hebrón chi kireey i aj Judá. Oxlaj ru ka'winaq haab' xwihik Jerusaleem chi reyil chikinaah i aj Israel je' wo' chikinaah i aj Judá. Re' David ka'winaq haab' xwihik chi reyil. Re' David xuchop naah i kowlaj ye'aab' Sión (1 Cron 11.4-9)6Re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xiooj Jerusaleem, chub'anariik keh i aj jebuseo wilkeeb' ar. Re' taqe i aj jebuseo xkikapaaj chi re' David ma' naa ta rub'anam okik chupaam i kitinamiit. Je' wili i xkiq'or reh: Re' hat ma' ruk'ul ta chi naa awokiik ayu', ruum re' taqe i moywach re' taqe i siik i kooq ma' nee ta inkiyeew q'ab' aweh chi nee ti okik panqatinamiit, inki taqe.7Xa re' la' re' David xuchop wo' naah i kowlaj tinamit Sión. Eh xkahnik chi rutinamiit i David inkiq'or reh.8Re' David chupaam i q'iij re' re' ruq'orom chik chi je' wili: Re' naa rub'aniik keh i aj jebuseo, parooq ha' naa kokiik, eh naa kikansam taqe i moywach je' wo' taqe i siik kooq, re' taqe i q'e' inwixow kiwach, inki. Ar elinaq chaloq i q'orik i ruq'or chi je' wili: Re' taqe i moywach re' taqe i siik i kooq ma' naa ta kianam okik parupaat i Dios, inki.9Eh noq re' David rehchaam chik i nim wach tinamit Sión, rutinamiit i David i rub'ihnaal xukoj. Eh xukoj i koraal tz'aq chi junsuut ar xutoq'aa' reje ruuk' inajt naah paat Milo rub'ihnaal xponik yejaal i tinamit.10Re' i David k'achi' naq rureqem rukowiil ruk'ux chi korik, eh i nelik korik ruuk' taqe rub'an, ruum re' QaJaaw Dios nim rajaawriik intoob'inik reh. Re' Hiram xutaq'aaj taqe reje i taqareel ruuk' i David (1 Cron 14.1-4)11Re' Hiram i kireey i aj Tiro xutaq'aaj taqe reje i raj taqareel ruuk' i David xutaq'aaj wo' taqe reje i aj tz'aqool je' wo' taqe i aj sehk xkik'am reje i holohaq chee' chakaltee', reh xkiyejaa' chi korik i rupaat i rub'an wii' i taaq'anik i David.12Ruuk' i re' xureq chi riij i David chi re' Dios xpaab'anik reh chi reyil chinaah i tinamit Israel. Eh xureq wo' chi riij chi re' Dios xye'wik cho rajaawriik chi reyil k'axb'al reh i rutinamiit Israel. Re' taqe rak'uun i David xi-aasjik Jerusaleem (1 Cron 3.5-9; 14.3-7)13Re' David xelik reje Hebrón ar chik xooj Jerusaleem, eh k'ih taqe i rixoqiil xwihik ar, chi riij i xti rehk'een xwihik i rak'uun rixq'uun kuuk'.14Re' taqe i rak'uun i David xi-aasjik Jerusaleem je' wili i kib'ihnaal: Samúa, Sobab, Natán, Salomón,15Ibhar, Elisúa, Nefeg, Jafía,16Elisama, Eliada, Elifelet. Re' David xub'an keh i aj filisteo (1 Cron 14.8-17)17Eh re' taqe i aj filisteo noq xkib'iraj rub'iral chi re' i David xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel, jumehq'iil xiooj chi q'aq'inik ruuk'. Eh noq xrib'iraj i David chi k'ahchi' kisik'im xelik reje ar xooj rukeb'aa' riib' chupaam i ye'aab' ke'emb'al iib'.18Re' taqe i aj filisteo xiooj chikiwach reh rusik'ariik xooj kimol kiib' wach k'ixkaab' Refaim.19Ruum aj re', re' David xupahqaaj ree Dios parutiij, je' wili xuq'or:
¿Mi ruk'ul chi nawojiik chi q'aq'inik kuuk' i aj filisteo? ¿Mi nee nayeew q'ab' weh chi nee nub'an keh? inki.
Eh je' wili ruchaq'weesjiik xb'aan ruum i QaJaaw Dios:
Ma' xta reet hiy chi q'aq'inik kuuk', re' hin naa taqe nuq'asam panaq'ab', inki.20Re' David xooj taqe ruk'ulb'ilej i aj filisteo ar Baal-perazim, eh xub'an keh. Ruum i re' je' wili xuq'or i David: Re' QaJaaw Dios xusach kiwach i ki-ixowanik nuwach, je' naa xik'amarik reje ruum i elaal haa'. Ruum aj re', re' ye'aab' re' re' Baal-perazim i rub'ihnaal xukoj.21Eh re' taqe i aj filisteo xkiq'eb' kahnoq taqe i kitiyoox, eh re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xkik'at taqe tiyoox.22Eh re' taqe i aj filisteo xi kahnik chi k'achalkeeb' xooj wo' chik kimol kiib' wach k'ixkaab' Refaim.23Eh re' David xupahqaaj wo' chik ree Dios, eh re' i QaJaaw Dios je' wili i xuq'or:
Neerub'an chi nee tiooj chi q'aq'inik kuuk', xa re' la' matokik reje chikiwach, chakotej kiij ar nee ti okik i wilkeeb' wii' i chee' balsamo.24Eh noq neenab'iraj i choqik je' ruxahq' winaq neenb'aan cho chi ju' taqe i chee' balsamo, jumehq'iil nee tiooj chi q'aq'inik kuuk' re' i re' i rehtalil chi re' hin peet b'eeh chawach noq neenooj a'an keh taqe i ki soldado i aj filisteo, inki.25Re' David xub'an wo' hoq i xq'orarik reh ruum i QaJaaw Dios. Eh xub'an wo' keh i aj filisteo ar xutoq'aa' reje chupaam i tinamit Geba, eh xponik chub'aan keh i wilik wii' i tinamit Gezer. Re' David xunik'eej reje ruk'amariik i loq'laj kaxa ar Jerusaleem (1 Cron 13.5-14)1Re' David xumol kiwach chu'nchel i ru soldado re' xusik' kiwach Israel lajeeb' ru ka'winaq miil chi kiib'.2Re' David ruch'ihil chu'nchel i ru soldado xiooj ar Baala wilik paruyuq'ul i Judá. Eh xkik'am reje ar i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Eh chinaah i re' inq'orarik i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios nim rajaawriik, re' i wilik ruye'aab' i wilkeeb' cho wii' i k'achaach wilik kixiik'.3Eh xkesaj chee loq'laj kaxa parupaat i Abinadab re' i patim chinaah i rub'ohl i yuuq' xkiyeew reje chupaam i jinaj i ak' laj kareta. Re' i Uza, re' Ahío rak'uun taqe Abinadab xib'esanik reje reh i kareta.4Eh re' Ahío peet b'eeh reje chuwach i loq'laj kaxa noq ojik inki a'n5Re' i David ruch'ihil chu'nchel i aj Israel xakipisk'anik chik pankooq, tz'uuy inki a'n chuwach i QaJaaw Dios i k'ahchi' kiq'ojem i chee' q'ooj. Eh k'ahchi' wo' kiq'ojem i arpa, i kok' k'ahaam wach q'ooj, i setesaq laj q'ooj, i xuul q'ooj, i pulato ch'ihch'.6Eh noq xi ponik i resaj wii' riij i rutrigo i Nacón, xkitoxk'iij i kooq i b'oyax k'isiin ma' xkisutej wach ak'al i loq'laj kaxa, xa xichohpaaj chik i Uza.7Xa re' la' re' QaJaaw Dios ma' k'isiin ta xchalik rujosq'iil chinaah i Uza ruum i xub'an re' re'. Ruum i re' xukansaj i Uza ar xooj q'ehb'oq chucheel i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios.8Eh re' David xchalik ruk'aa' ruum re' i QaJaaw Dios xukansaj i Uza. Ruum aj re', re' ye'aab' re' re' Péreze-uza i b'ih xukoj, je' re' i rub'ihnaal xkahnik chi jumpech.9Xa re' la' re' David xchalik ruyo'jiik chuwach i QaJaaw Dios je' wili i xuq'or: Ni xata naq chik neenukapaaj reje ruk'amariik i loq'laj kaxa, inki.10Eh ruum chi re' David ma' xraaj ta chik ruk'amam reje i loq'laj kaxa chupaam i rutinamiit xuq'or chi xk'amarik i koq parupaat jinaj i winaq Obed-edom rub'ihnaal aj pantinamiit Gat.11Eh re' loq'laj kaxa ixib' poh xwihik parupaat i Obed-edom, eh xk'uxesjik cho ruum i QaJaaw Dios i reh, je' wo' taqe i rak'uun rixq'uun. Re' David xuk'am reje i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios Jerusaleem (1 Cron 15.1—16.6)12Noq xq'orarik reh i David chi ruum chi xuk'ul parupaat i loq'laj kaxa i Obed-edom kuxesjik cho ruum i QaJaaw Dios, eh xkuxeesjik chee rak'uun rixq'uun, je' wo' chu'nchel i chib'ih reh. Re' David nok' resaj i loq'laj kaxa parupaat i Obed-edom xasuq chik ruk'ux noq xuk'am reje parutinamiit i reh.13Eh noq xkiyeew i waqiib' xahq' i kik'amwik reh i loq'laj kaxa, re' David xuyeew chi mayiij chuwach i QaJaaw Dios jinaj i b'ooyax, eh jinaj i q'ina' laj imas tentzun.14Re' i David rukojom chi riij i ruso' Efod holohik lino korjinaq wii', eh chu'nchel ruk'ux xam pisk'anik chik parooq ruum i rusuqkiil ruk'ux chuwach i QaJaaw Dios.15Eh re' David, eh chu'nchel i aj Israel xkik'am reje i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios xak'erik chik kichii' ruum i rusuqkiil kik'ux, eh k'ahchi' kixulem i kituun.16Eh noq xponik i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios parutinamiit i David re' i Mical rixq'uun i Saúl xrilow cho pan ventana. Eh xrilow wo' hoq chi re' David i reey xan pisk'anik chik parooq chi soon chuwach i QaJaaw Dios, ma' suq ta xub'an reh paránima.17Re' i loq'laj kaxa xkikoj i koq chupaam i itz'ihy naah paat ruyejaam i David chi xa re' wo' kamaj. Eh chi riij i re', re' David xuq'asaj i k'atoj mayiij, xuq'asaj wo' hoq i mayiij chuwach i Dios k'amb'al iib' panotob'il ruuk' i Dios.18Noq rukohlaam chik ruq'ahteesjiik taqe i mayiij i David xukuxisaj taqe i tinamit parub'ihnaal i QaJaaw Dios nim rajaawriik.19Eh xuyejaa' wo' k'uxumb'al keh i tinamit xuyeew keh i kaxlanwi'k xuyeew keh i b'ahoj tiwik, xuyeew keh i kaxlanwi'k re' ruuk' i chiq uuva. Eh xuyeew keh chi winaq chi ixoq, chi riij i re' chi kunchelaal xi sutinik reje pankipaat.20Re' i David xsutinik wo' reje parupaat chi kikuxesjiik taqe i awach reh. Re' i Mical i rixq'uun i Saúl xelik cho chi k'ulariik i David je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak q'e' k'ahchi' ruye'ariik aloq'il ruum hat kireey i aj Israel k'ahchi' ak'uhtaam chi korik wach ak'ux chikiwach taqe ixoq kikamanik awuuk. Re' hat i ma' weht'al ta k'isinoq wach k'ixik, i nuchjik.21Re' David je' wili xuq'or reh i Mical:
Korik noq soon i nub'an chuwach i QaJaaw Dios ruum i rusuqkiil nuk'ux ruum re' reh xpaab'anik cho weh chi jilow awajaaw chi kijilow awach aweh reh chi naa nukahniik chi taaq'anik chikinaah i aj Israel re' i rutinamiit. Ruum aj re' ma' naa ta nuk'amam i soon chuwach i QaJaaw ye'b'al ruloq'il.22Atoob' ta q'e' nee nuloch' wiib' nee nuq'asaj wiib' chawach i hat je' rukab' inakapaaj. Re' hin xanaa wo' kiye'em nuloq'il taqe ixoq kikamanik wuuk' i kore' xaq'or, inki reh.23Eh re' i Mical i rixq'uun i Saúl ma' jino'q i ruha'lak'uun xwihik chupaam i ruk'achariik. Re' Dios xuq'or chi naa rutoob'eem David (1 Cron 17.1-27)1Noq re' i reey David wilik chik chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik suq chik wilkeeb' i aj Israel noq rukanaam chik i q'aq'inik kuuk' i aj ixowaal wilkeeb' chi junsuut.2Re' David je' wili i xuq'or reh i Natán jalal ruq'oral i Dios:
Re' hat inawil chi re' hin wilkiin chupaam i paat chakaltee' korjinaq wii'. Eh re' i ruloq'laj kaxa i QaJaaw xa chupaam i itz'ihy naah paat wilik, inki.3Re' Natán je' wili i chaq'wik xub'an:
Cha a'n chu'nchel inakapaaj rub'aan, ruum re' i QaJaaw Dios wilik awuuk' cha toob'jiik, i nuchjik.4Eh chupaam aq'ab' re' re' xq'orob'jik chee Natán ruum i QaJaaw Dios je' wili i xq'orarik reh:5Re' hat hiy ruuk' i David waj kamanoom je' wili i neenaq'or reh: Re' QaJaaw Dios je' wili i xuq'or: Re' hat David ma' re' tee hat naa ayej-aniik reh i nupaat naa nuwihiik wii'.6Re' hin xti korik i nuq'or chi ma' jank'al ta kimpatinik chupaam jino'q i paat i wesam taqe chaloq, i nutinamiit Israel ar Egipto. Eh xink'uloq ayu' yu'naak re' hin xa pan itz'ihy naah paat kinwihik.7Re' hin nik' najtiil xwuch'ihleej taqe chaloq i nutinamiit Israel. Re' taqe xnukoj chi taaq'anik chikinaah i aj Israel ma' nik' ta xnuq'or keh chi naakiyejaam jino'q nupaat chee' chakaltee' naa rukorjiik wii', inki.8Eh cha q'or reh i waj kamanoom David chi re' hin i Dios nim wajaawriik, chi re' hin xnuq'or reh chi je' wili: Re' hin xat wesaj cho chi cha'jinik tentzun, reh chi xat nupab'aa' chi reyil chinaah i nutinamiit Israel.9Re' hin xintoob'inik aweh xa aha' pa' xat ponik. Eh xnuq'asaj taqe panaq'ab' i ki-ixowanik awach xnuyeew awajaawriik je' rukab' i kajaawriik i winaq xti wilik kajaawriik wilkeeb' chinaah i wach ak'al.10Eh xnuyeew kiye'aab' i nutinamiit Israel reh chi ar naakipatiniik chi suq kik'ux. Reh wo' hoq chi ma' awach ta neenjot'wik keh, eh ma' awach ta neenq'uchwik i chib'ih keh je' rukab' imb'aan keh pampeet.11Xa re' wo' noq xnupab'aa' taqe chaloq i q'atal q'orik chikinaah i nutinamiit Israel xtohq'ik cho ti' k'axik keh. Eh re' hat yu'naak naa kaat nuhi'lisam ma' naa ta chik kaat kijot'om i ki-ixowanik awach. Inuq'or wo' aweh i hin, hin Dios chi naa nuye'em awak'uun awixq'uun.12Eh noq naa ruponiik i q'iij noq naa akimiik reje naa rojiik taqe areqem aamaam awati't. Re' hin jinaj keh awak'uun naa nukojom chajilow, eh q'e' naa ruwihiik rajaawriik chi reyil.13Eh re' reh naa ruyej-aniik i nupaat loq'oomb'al weh. Eh re' hin naa nukojwiik reh chi reyil chi juneliik.14Re' hin naa nukahniik chi hin raJaaw, eh re' reh naa rukahniik chi wak'uun. Eh wila' xub'an i yiib' wach na'ojb'al re' hin kow naa nuq'ilim, naa nuye'em chi tz'uhuum je' rukab' noq i ruyeew chi tz'uhuum i rak'uun jino'q i ajaab'ees.15Xa re' la' ma' naa ta wo' nukanaam i ruketeljiik wach, je' rukab' noq xnukanaa' ruketeljiik wach i Saúl xwesaj chi reyil. Eh re' chik i hat xat nukoj chi reyil.16Re' taqe aawiih aamaam naa kikahniik chi reyil chajilow, re' i reyil naa a'nam ma' naa ta rusahchiik wach chi jumpech, tiko'q reh inki i Dios.17Eh re' i Natán xooj wo' ruuk' i David xuq'or reh chu'nchel i xq'orarik reh, je' wo' hoq i xk'uhtjik reh parusaq wiriik ruum i QaJaaw Dios.18Re' David xokik i koq chupaam i itz'ihy naah paat wilik wii' i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios, eh xub'an rutiij je' wili xuq'or: Re' hat waJaaw i nuDios nim awajaawriik. ¿Chib'ih nub'anam i hin? ¿Chib'ih kianam i wak'uun wixq'uun chi xayeew weh i otob'il wili?19QaJaaw Dios re' hat ma' xata re' wili i xaq'or, xaq'or la' wo' hoq chi re' taqe i wiih numaam i hin, hin awaj kamanoom naa kiwihiik chi reyil chi juneliik. QaJaaw Dios ma' awach ta neemb'anik i na a'n.20¿Chib'ih ta wo' naa chik i neenupahqaaj aweh? Re' hat QaJaaw Dios aweht'al i nuna'ojb'al i hin, hin awaj kamanoom.21Re' hat QaJaaw Dios chu'nchel i q'e' loq'laj na'ojb'al wili xa a'n chaloq je' rukab' i xchalik panak'ux i hat. Re' hat xaq'or weh reh chi xayeew weh chi naab'jik.22QaJaaw Dios re' hat xiik' naah nimaal awajaawriik, ruum ma' awach ta chik i nim rajaawriik chawach i hat. Eh ma' xta chik jino'q Dios chi je' rukab' i hat. Xa re' wo' hoq i hat je' rukab' i qib'iram cho rib'iral.23Eh ma' jino'q i tinamit wilik wach ak'al chi je' rukab' aatinamiit Israel, xa re' wo' hoq i re' looq'. QaJaaw Dios re' hat xat ko'linik keh reh chi xakoj taqe chi aatinamiit. Re' hat xa a'n taqe i nimaq wach nawaal, i nimaq wach sahchb'al k'uxliis kuuk' reh chi xakanaa' chi holohik kib'iral. Re' hat xawesaj taqe cho chuwach i nimaq tinamit, je' wo' chikiwach i tiyoox, eh xawesaj taqe cho pan kiq'ab' i aj Egipto.24Re' hat xasik' kiwach i aj Israel reh chi xi kahnik chi aatinamiit taqe chi jumpech, eh chi re' hat xat kahnik chi ki Dios.25QaJaaw Dios nee ta tii na a'n wuuk' chi juneliik aha' wilik i xaq'or weh i hin, hin awaj kamanoom. Neeta naq i wihik kajaawriik taqe i wiih numaam chi reyil je' rukab' i xaq'or.26Neeta naq inq'orarik rib'iral chi re' hat i Dios nim awajaawriik, hat qaDios i hoj, hoj aj Israel. Neeta naq i nacha'jeej taqe chi juneliik i wiih numaam chi reyil i hin, hin awaj kamanoom.27QaJaaw Dios nim awajaawriik qaDios i hoj aj Israel re' hat xayeew weh chi naab'jik chi naa nuwihiik chi reyil. Eh chi re' taqe i wiih numaam naa akojom chi reyil chi juneliik. Je' aj re' noq re' hin, hin awaj kamanoom k'ahchi' nupahqaam aweh taqe i otob'il wili.28Re' hat Jaaw hat Dios, re' taqe aq'oral xti korik. Eh aq'orom rib'iral weh chi naa aye'em weh awotob'il i hin, hin awaj kamanoom.29QaJaaw Dios i nupahqaaj aweh chi chakuxisaj taqe i wiih numaam chi juneliik i hin, hin awaj kamanoom ruum aq'orom chi naa kiin akuxisam i hin chi juneliik, je' wo' taqe i wiih numaam, inki, David. Re' i David xub'an wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo (1 Cron 18.1-13)1Eh koq'uun chik re' David xub'an wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo, xub'an keh. Xusach wach i kajaawriik i aj filisteo wilkeeb' chupaam i ye'aab' Meteg-ama.2Eh xub'an wo' keh i aj Moab, xuq'or keh chi xkiyok'aa' kiib' wach ak'al xipajarik ruuk' i k'ahaam. Awach taqe i xi kahnik parukab' paaj reh i k'ahaam xi kanteesjik. Eh re' taqe i xi kahnik parujumpaaj i k'ahaam xi kahnik chi k'achalkeeb', eh xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David, xkitoj chik riij reh i kiye'aab'.3Re' David xub'an wo' reh i reey ar Soba Hadad-ezer i rub'ihnaal rak'uun i Rehob. Noq ojik naq i rub'an i Hadad-ezer chi chopariik naah i ye'aab' wilik wii' i nim ha' Éufrates, xb'aan keh ruum i David.4Re' David xuchop i jinaj miil ruuk' i wuquub' siento chi ki soldado ojik inki a'n rij kawáyu, eh xuchop wo' hoq i juninaq miil chi soldado ojik inki a'n chi kooq. Eh xitoqib'eej kooq i kawáyu kiqerinik reh i kareta reh q'aq'inik. Xa re' wo' chik taqe i kawáyu kiqerinik reh i jinaj siento chi kareta xukanaa'.5Eh re' taqe i aj Siria wilkeeb' Damasco xi chalik chi rutoob'jiik i Hadad-ezer i kireey i aj Soba. Xa re' la' re' David xub'an keh i aj Sirio i xukansaj taqe i juninaq miil.6Re' David xukoj taqe i ru soldado chi kicha'jaljiik i aj Siria wilkeeb' Damasco. Re' taqe i aj Siria xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David inkitoj chik riij i kiye'aab'. Eh xa aha' inooj i David chi q'aq'inik inye'arik q'ab' reh ruum i Dios chi rub'an keh.7Re' David xuk'am cho Jerusaleem i kinimaq laj pulato ch'ihch' oro xuq'uch chaloq re' inkiko'leej wii' kiib' i ru soldado i Hadad-ezer.8Eh chupaam i kiib' chi tinamit re' Beta, re' Berotai re' taqe i xi wihik chi ri'sil i rajaawriik i reey Hadad-ezer. Re' reey David ma' k'isiin i q'an ch'ihch' xuk'am chaloq ar.9Noq xrib'iraj rib'iral i Toi reey ar Hamat chi re' David xkuxik rub'anam reh i ru soldado Hadad-ezer.10Re' reey Toi xutaq'aaj i Joram re' i rak'uun i reey David reh chi xooj ruyeew rusuqkiil ruk'ux, ruuk' q'unil xuq'or reh chi ma' xta reet i xub'an. Re' Toi xutaq'aaj reje rukooch i David re' ruuk' taqe i oro, plata, qanch'ihch' korjinaq wii', ruum i rusuqkiil ruk'ux chi xb'aan keh i ru soldado i Hadad-ezer ruum re' reh k'ih pech xub'an i q'aq'inik kuuk'.11Re' reey David xuq'asaj chuwach i QaJaaw Dios chu'nchel i kooch xye'arik reh, ruch'ihil i oro, plata xuq'uch chaloq.12Noq xub'an i q'aq'inik kuuk' taqe i aj Siria, kuuk' i aj Moab kuuk' i aj Amón, kuuk' aj filisteo, kuuk' i aj Amalec, je' wo' hoq i xuq'uch chaloq noq xub'an i q'aq'inik ruuk' i Hadad-ezer kireey i aj Soba.13Re' David xelik rib'iral chi wilik rajaawriik noq xsutinik cho chi kikanteesjiik i aj Siria ruum wo' hoq chi xukansaj taqe i waxaqlaj miil chi winaq aj Edom, ar wach kixkaab' wilik wii' aatz'aam.14Re' reey David xukoj taqe i ru soldado chupaam chu'nchel i tinamit Edom. Eh chu'nchel i aj Edom xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David. Eh xa aha' inooj i David chi q'aq'inik inye'arik q'ab' reh ruum i Dios chi rub'an keh. Re' taqe i xi kamanik ruuk' i reey David (2 Sam 20.23-26; 1 Cron 18.14-17)15Re' David xwihik chi reyil chikinaah chu'nchel i aj Israel, eh xub'an i taq'anik parub'ehel, parukorkiil chikinaah chu'nchel i tinamit.16Re' i xwihik chi k'amal kib'eeh i soldado re' i Joab rak'uun i Sarvia. Re' i xwihik chi raj tz'ihb' i reey, re' Josafat rak'uun i Ahilud.17Re' taqe xi wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij, re' i Sadoc rak'uun i Ahitob, re' i Ahimelec rak'uun i Abiatar, eh re' i Seraías i xwihik chi aj tz'ihb'.18Re' Benaía rak'uun i Joiada i xwihik chi k'amal kib'eeh i aj Cereteo, taqe i Peleteo, eh re' taqe i rak'uun i David xi wihik chi nimaq wach k'amal b'eeh chi kixilak. Re' reey David xub'an otob'il reh i Mefi-boset1Pan jinaj q'iij re' David xupahqaaj chi je' wili: Mi kok'achlik jino'q i rak'uun i Saúl reh chi nee nub'an otob'il reh parub'ihnaal i Jonatán, inki.2Eh wilik i jinaj i raj kamanoom i awach reh i kamnaq Saúl Siba i b'ih xkitaq'aaj ruk'amariik reh chi xchalik ruuk' i David. Noq wilik chik ar, re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi re' hat i Siba inkiq'or? inki.
Re' reh xuloch', riib' chuwach re' hin jaaw, inki.3Eh pahqaljik wo' chik reh ruum i reey David chi je' wili:
¿Mi aweht'al i hat mi kok'achlik jino'q i awach reh i kamnaq Saúl reh chi nee nub'an otob'il reh parub'ihnaal i Dios? inki.
Re' i Siba je' wili i xuq'or:
Ko wilik jinaj i rak'uun i kamnaq Jonatán k'achlik, ti' i rooq kab'chel ma' imb'ehik taj, inki.4Re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Aha' wilik yu'naak? inki.
Re' i Siba je' wili i xuq'or:
Ar wilik Lodebar parupaat i Maquir rak'uun i Amiel, inki.5Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David xutaq'aaj ruk'amariik chupaam i ye'aab' re' re'.6Eh noq xponik i Mefi-boset rak'uun i Jonatán, eh riih i kamnaq Saúl chuwach i David xuxuk'aa' riib' chuwach ye'b'al ruloq'il. Eh xpahqaljik reh chi je' wili ruum i David:
¿Mi re' hat i Mefi-boset? inki.
Re' hin qajaaw reey ayu' wilkiin chawach, inki.7Re' David je' wili i xuq'or reh:
Matyo'jik ruum re' hin naa kaat nutoob'eem parub'ihnaal i kamnaq awajaaw Jonatán, naa nuye'em q'ab' chi naa wo' chik ruq'ahteesjiik aweh chu'nchel i rak'aal naq i Saúl re' i kamnaq aamaam. Eh juneliik naa a'nam awa' wuuk' nah mexa, inki.8Eh re' i Mefi-boset xuxuk'aa' riib' je' wili i xuq'or reh:
Qajaaw reey, ¿Chib'ih ta wo' ti wajaawriik i hin, chi naa ketelaaj nuwach re' hin xa je' nukab' i tz'i' kimik reh? inki.9Re' i reey David xuyuq'eej reje i Siba re' i najtir raj kamanoom i kamnaq Saúl je' wili xuq'or reh:
Chu'nchel i chib'ih i wilik naq reh i apatroon Saúl ruch'ihil i chib'ih keh i awach reh, xnuq'asaj chik reh i Mefi-boset re' riih.10Je' re' noq re' hat awuch'ihil awak'uun awuch'ihil taqe i kikamanik awuuk' naa akamaneem wach i ruye'aab' i riih i kamnaq apatroon reh chi neen wihik ruwa' ruhaa'. Eh re' i Mefi-boset i riih i apatroon juneliik naa rub'anam ruwa' wuuk' nah mexa, inki.
Re' i Siba ho'lajuuj naq i rak'uun wilik, eh juninaq i rumoso.11Re' Siba je' wili xuq'or reh i reey David:
Qajaaw reey re' hin, hin awaj kamanoom chu'nchel i xaq'or naa nub'anam, inki.
Eh re' i Mefi-boset i iqal i iqal i rub'an ruwa' nah mexa ruuk' i reey David chi je' jino'q rak'uun.12Re' Mefi-boset jinaj i k'isa rak'uun wilik ruuk' Micaía i rub'ihnaal. Eh chu'nchel i rak'uun rixq'uun i xi kahnik chi rumoso i Mefi-boset.13Eh re' Mefi-boset ar xpatinik Jerusaleem ruum jinaj naq inki a'n wii' kiwa' nah mexa ruuk' i reey David, eh ti' naq i rooq kab'chel. Re' reey David xub'an keh i aj Sirio je' wo' taqe i aj Amón (1 Cron 19.1-19)1Koq'uun chik xkimik reje i Nahas re' i kireey i aj Amón, eh re' chik Hanún i rak'uun xokik chi kireey.2Re' reey David je' wili i xuq'or: Re' hin naa nuwihiik panotob'il ruuk' i Hanún, je' rukab' noq xinwihik panotob'il ruuk' i Nahas i rajaaw, inki. Eh xutaq'aaj taqe i aj taqareel i David ruuk' i Hanún reh i ruye'ariik rusuqkiil ruk'ux ruum koxkimik i rajaaw. Eh noq xi ponik i taqareel chupaam i kitinamiit i aj Amón,3re' taqe i k'amal kib'eeh i aj Amón je' wili xkiq'or reh i Hanún: ¿Mi nanimaj i hat chi re' reey David xutaq'aaj taqe chaloq i aj taqareel wili chi ruye'ariik i rusuqkiil ak'ux xa ye'b'al runimaal wach i kamnaq awajaaw? Noq inqaq'or i hoj chi xa ilool xakojol taqe rehtaliil nik' wach noq wilik i qatinamiit, eh neenchalik rusach wach, inki taqe.4Noq xrib'iraj i Hanún chi je' re' xuchop taqe i raj taqareel i David xujoy iloq i yejaal i kusinchii', eh xuyok' panyejaal i kiso' xponik kopan kaa' johtoq, chi riij i re' xutaq'aaj taqe reje.5Eh noq xunab'eej i reey David chi je' re' xkik'ul i raj taqareel xutaq'aaj kik'ulariik ruum ma' k'isiin ta xchalik kik'ixiik. Eh xutaq'aaj ruq'orariik keh chi kikahnoq pee Jericó korehtaal ink'ihik i kusinchii' koraj neekisutinik cho re', inki.6Re' taqe i aj Amón xkireq chi riij chi xkikanaa' kiib' panixowaal ruuk' i reey David xkitoj reje juninaq miil chi soldado aj Sirio re' wilkeeb' chupaam i kiib' chi tinamit re' Bet-rehob, re' i Soba. Eh xkitoj wo' hoq i kireey i aj Maaca, ruch'ihil i jinaj miil chi ru soldado. Je' wo' hoq i kab'laj miil chi soldado aj Is-tob.7Eh noq xunab'eej i David xutaq'aaj i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado kow kiib' chi q'aq'inik.8Re' taqe i ki soldado i aj Amón xooj i kiyejaam kiib' chi q'aq'inik panookb'al reh i tinamit. Eh re' taqe i ki soldado i aj Sirio wilkeeb' chupaam taqe i tinamit Soba, re' i Rehob, ruch'ihil i ru soldado i aj Maaca, ruch'ihil i ki soldado Is-tob xooj chi q'aq'inik chupaam taqe i ye'aab'.9Noq xrilow i Joab chi naakokiik cho chuwach chi naakokiik cho chi riij i aj q'aq'ineel xusik' kiwach chi kixilak i aj Israel taqe i soldado kow kiib' chi q'aq'inik reh i kik'ulb'ejiik taqe i ki soldado i aj Sirio.10Eh re' Joab xukoj i ruchaaq' Abisai i rub'ihnaal chi k'amal kib'eeh i kiqox i soldado reh chi xooj kik'ulb'ilej taqe i aj Amón,11je' wili i xuq'or reh i ruchaaq': Wila' xtohq'ik kiq'atam nuwach i aj Sirio nee ti chalik chi nutoob'jiik i hat. Eh wila' xtohq'ik kiq'atam awach i aj Amón i hat nee kinooj chi atoob'jiik.12Kow-oq ak'ux qachop qak'ux chi ruko'ljiik i qatinamiit Israel, re' wo' rutinamiit i QaJaaw Dios. Eh nee ta naq i rub'an chee QaJaaw Dios i ruk'ul chuwach i reh, inki.13Je' re' noq re' i Joab xooj reje chuwach chi kik'ulb'ejiik i ki soldado i aj Sirio, xa re' la' re' i aj Sirio xkimol chi elik chuwach.14Eh noq xkilow i kisolado i aj Amón chi xkimol chi elik i ki soldado i aj Sirio chuwach i Joab, xkimol wo' chik elik i keh chuwach i Abisai xooj kikeb'aa' kiib' pan kitinamiit. Eh re' i Joab xukanaa' i q'aq'inik kuuk' i aj Amón xsutinik reje Jerusaleem.15Eh noq xkilow i ki soldado i aj Sirio chi xb'aan keh ruum i ki soldado i aj Israel xkimol wo' chik kiib' ruka'peech.16Eh re' i reey Hadad-ezer xutaq'aaj kik'amariik i ki soldado i aj Sirio wilkeeb' chi juntar i nim ha' Éufrates. Re' keh xi ponik chupaam i ye'aab' Helam re' i Sobac peet reje chikiwach re' wo' hoq i k'amal kib'eeh taqe i ru soldado i Hadad-ezer.17Noq xrib'iraj i reey David ximol kiwach i ki soldado aj Israel xiooj xi q'ahxik chi juntar i nim ha' Jordán xi ponik chupaam i ye'aab' Helam. Eh xtohq'ik kik'ulb'ilem taqe i ru soldado i David taqe i ki soldado i aj Sirio.18Xa re' la' re' i ki soldado i aj Sirio xkimol chi elik chikiwach taqe i ki soldado i aj Israel. Eh re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xukansaj i ka'winaq miil chi ki soldado i aj Sirio haa' i Sobac k'amal kib'eeh, re' i rij kawáyu wilkeeb', eh kikansaj wo' hoq i wuquub' siento wilkeeb' pan kareta.19Eh noq xkilow taqe i reey k'ahchi' naq kitowiik reh Hadad-ezer chi xb'aan keh ruum i ki soldado i aj Israel, xkik'am kiib' panotob'il kuuk' i ki soldado i aj Israel, xi kahnik chi ri'sil i kajaawriik. Eh re' i ki soldado i aj Sirio ma' xkaaj ta chik kitoob'eem taqe i aj Amón ruum chalik kiyo'jiik. Re' reey David xmahkunik ruuk' i Betsabé1Eh chupaam chik i haab' jinaj re' noq kielik chi q'aq'inik taqe i reey. Re' i reey David xutaq'aaj reje i Joab xutaq'aaj taqe i kikamanik ruuk', je' wo' chu'nchel i soldado wilkeeb' Israel. Eh re' keh xkisach wach taqe i aj Amón xkikotej riij i tinamit Rabá. Eh re' reey David reh xkahnik Jerusaleem.2Eh pan jinaj xq'eq noq kore' xwuktik chee reey David waruyokaab' reh i ruhi'liik xjohtik chinaah i paat i rub'an wii' taaq'anik. Noq b'ehik i rub'an naah paat xrilow reje wach i jinaj ixoq itinik i rub'an xiik' naah holwochiil.3Re' David xutaq'aaj rupahqaljiik awach ixoq re' re'. Eh xkiq'or reh chi re' i Betsabé rehk'een i Urías aj heteo, eh rixq'uun i Eliam.4Eh re' David xutaq'aaj ruk'amariik i Betsabé, xwirik ruuk' noq kore' xukohlaaj saqb'isanik riib' reh i rutz'ajooj i rub'an rajlaal poh, chi riij i re', re' Betsabé xsutinik reje parupaat.5Eh re' i Betsabé manlik xkanab'jik wach k'acharik, xrilow chi je' re' xutaq'aaj ruq'orariik reh i reey David.6Eh re' i reey David xutaq'aaj ruq'orariik reh i Joab chi je' wili: Chataq'aaj cho weh i Urías i aj heteo, inki, eh re' i Joab xutaq'aaj wo' chaloq.7Eh noq xponik i Urías, re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili: ¿Mi suq ruk'ux i Joab? ¿Mi suq kik'ux i tinamit? Eh ¿Mi ma' xta reet k'ahchi' keliik i soldado ruuk' i q'aq'inik? inki reh.8Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Urías: Yu'naak neerub'an chi nee tiooj hi'loq panapaat neenatz'aj taqe aawooq, inki.
Noq xelik chee Urías chupaam i paat wilik wii' chi taaq'anik i reey David, re' reh xutaq'aaj reje ruwa' ruhaa' i Urías parupaat re' ruuk' i ruk'ux i reey.9Eh re' i Urías ma' xooj ta wo' woroq parupaat, ar la' xwirik i koq panookb'al reh i paat i wilik wii' chi taaq'anik i reey, re' i wilkeeb' wii' taqe i ru soldado i reey incha'jinik reh.10Eh noq re' David xrib'iraj rib'iral chi re' Urías ma' xooj ta woroq parupaat je' wili xuq'or reh:
Re' hat kore' xat sutinik cho panq'aq'inik, ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj woroq panapaat? inki.11Re' Urías je' wili i xuq'or reh i David:
Re' taqe qa soldado i hoj aj Israel, i aj Judá najt wilkeeb' ponoq. Eh re' i loq'laj ru kaxa i QaJaaw, ruch'ihil i Joab, ruch'ihil taqe i ru soldado xa pan perpat wilkeeb'. ¿Mi ruk'ul re' chi re' hin nee kinooj panupaat suq neenub'an nuwa' nuhaa', eh neekinwirik i koq ruuk' i wehk'een? panab'ihnaal i hat reey i nuq'or aweh chi ma' jaruuj neenub'an i je' re', inki.12Eh re' i reey David je' wili i xuq'or reh i Urías:
Ma' xta reet neenuyeew q'ab' aweh chi nee tikahniik ayu' yu'naak xa re' la' i iqal nee tiooj, inki.
Eh re' Urías xkahnik wo' Jerusaleem chupaam i q'iij re' re', je' wo' parukab' q'iij.13Re' David xuyuq'eej ruuk' i Urías xuyeew ruwa' ruhaa' xixohk'risaj. Eh noq xokik i q'iij re' i Urías xama' xooj ta wo' woroq parupaat, ar wo' chik xooj woroq kuuk' i soldado i kicha'jinik reh i paat wilik wii' chi taaq'anik i reey David.14Eh chi junwaar chik re' David xutz'ihb'aaj reje jinaj ruhuuj i Joab, chi riij i Urías xutaq'aaj reje.15Chupaam i huuj je' wili i xutz'ihb'aaj reje: Re' hin inwaaj chi nee nayeew chi peet b'eeh i Urías aha' kow k'ahchi' i q'aq'inik reh chi neenkanteesjik, inki.16Je' aj re' noq re' i Joab noq xusutej riij i tinamit xuyeew chi peet b'eeh i Urías re' i wilkeeb' wii' i aj ixowaal xti kow kiib' chi q'aq'inik.17Eh xi elik chaloq i wilkeeb' chupaam i tinamit re' re' chi q'aq'inik kuuk' i ru soldado i Joab. Eh wilik taqe i ru soldado i David xikimik, eh chi kixilak i re' xkimik wo' hoq i Urías aj heteo.18Re' Joab xutaq'aaj reje ruq'orariik reh chi korik i reey David nik' wach ojik i rub'an i q'aq'inik,19xukoj runa'ojb'al i aj taqareel je' wili i xuq'or reje reh: Noq akohlaam chik ruq'orariik reh i reey David nik' wach ojik i rub'an i q'aq'inik,20ru q'iij neenchalik ruk'aah i reey, eh wixupahqaaj aweh chi je' wili: ¿Chib'ih reet noq q'e' taq xajil i koq awiib' ruuk' i tinamit noq xatoq'aa' taq q'aq'inik? ¿Mi ma' aweht'al taq re' chi re' taqe i keh inkikut chee flecha chinaah i tz'aq?21¿Mi ma' ink'ulik taq panak'ux re' i xk'ularik Tebes? noq jinaj ixoq xukut chaloq jinaj i rutooq keeb'al manlik chinaah i Abimelec xk'ulik qohoq xkimik re' i rak'uun i Jerobaal. ¿Chib'ih reet noq xajil taq i koq awiib' wach tz'aq? inko'q aweh. Re' hat je' wili i neenaq'or reh: Re' Urías i k'amal kib'eeh aa soldado xkimik ar, tiko'q reh, inki reje i Joab.22Re' aj taqareel xooj wo' hoq, noq xponik ruuk' i reey David xuq'or wo' reh chu'nchel i xq'orarik reje reh ruum i Joab.23Re' i aj taqareel je' wili i xuq'or reh i David:
Re' ki-ixowanik qawach q'e' taqe kow chi qawach i hoj, xi elik cho pan tinamit chi rub'aan qeh. Eh re' hoj xqajimaj taqe reje korehtaal xoj ponik chi chii' i kitinamiit.24Ar aj re' naah tz'aq xkikut chaloq i kiflecha chikinaah taqe aa soldado i hat qajaaw reey, eh wilik i xikimik, chi kixilak taqe re' xkimik wo' hoq i Urías i aj heteo k'amal kib'eeh soldado, inki.25Eh re' David je' wili i xuq'or reh i aj taqareel:
Chaq'or ponoq reh i Joab chi maa nkapeb'inik chi riij i re' ruum xamb'aan wo' kimik panq'aq'inik, xa re' la' ma' rukanaa' i q'aq'inik ruuk' i tinamit re' re' korehtaal i rusach wach. Re' hat chayeew porukowiil ruk'ux, inki.26Noq xrib'iraj rib'iral i Betsabé chi xkimik panq'aq'inik i Urías i rub'ahiil ti' xrik'raaj xroq'ej.27Eh noq xik'ik i ruti'kiil ruk'ux i Betsabé, xtaq'ab'jik ruk'amariik ruum i David xuk'ul chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik xkahnik chi rukab' rixoqil, xwihik jinaj rak'uun ruuk'. Xa re' la' re' i QaJaaw Dios ma' xponik ta chuwach i xub'an i David. Re' Natán xuq'il i David1Re' QaJaaw Dios xutaq'aaj reje i Natán re' i jalal ruq'oral chi q'orob'jiik i David, je' wili i xuq'or reh:
Pan jinaj q'iij ki'ib' i winaq xi wihik chaloq pan jinaj tinamit, jinaj i b'ehoom, jinaj i neb'aa'.2Re' b'ehoom xiik' nah k'ihaal i rutentzuun xwihik, xiik' naah k'ihaal i ruwaakaax.3Eh re' neb'aa' xa jinaj wo' tii ruk'isa xq'un tentzun xwihik, xaruloq'om wo' naq, eh re' reh xk'isanik reh. Re' i k'isa rutentzuun parupaat xk'ihik, chi kixilak taqe i ruha'lak'uun, jinaj inki a'n wii' kiwa' jinaj chi kulk inki a'n wii' kihaa', chi' ruk'ux naq i ruwarsaj i koq je' naq k'isa rixq'uun i rub'an reh.4Eh pan jinaj q'iij jinaj i aj b'iyajo xooj k'oloq chi rula'jiik i b'ehoom laj winaq. Re' reh ma' xraaj ta rukansam jino'q keh i rutentzuun, oon jino'q keh i ruwaakaax reh chi naa ruketem i rulaa'. Re' la' chik inchel i ruk'isa xq'un tentzun i neb'aa' laj winaq xuq'uch re' i re' xuyejaa' chi k'uxb'al ruwa' i rulaa'.5Noq xrib'iraj chi je' re' i David ma' k'isiin ta xchalik ruk'aah chinaah i b'ehoom laj winaq je' wili i xuq'or reh i Natán:
Xti korik i nuq'or aweh parub'ihnaal i k'achlik Dios chi ruk'ul naq chi neenkanteesjik i b'ehoom laj winaq i xb'anik reh inaq'or re' re'.6Eh i ruk'ul chi kajpech neerutoj nik' k'ihaal i tz'aaq i k'isa xq'un tentzun xukansaj ruum ma' xuketelaaj ta k'isinoq wach i neb'aa' laj winaq, inki.7Re' Natán je' wili xuq'or reh i David:
Re' xb'anik reh i re', re' hat je' wili i xuq'or chaaweh i qaDios i hoj, hoj aj Israel: Re' hin xinkojwik aweh chi reyil chikinaah i aj Israel. Eh re' hin xinko'linik aweh pan q'ab' i Saúl.8Eh xnuyeew awajaawriik chi reyil je' rukab' noq xnuyeew rajaawriik i Saúl xnuyeew wo' taqe aweh i ixoq xi wihik ruuk'. Eh xnuyeew awajaawriik chikinaah i rak'uun riih rumaam Judá. Koxnuyeew naq ruman aweh wita xaq'or weh chi ma' manlik ta weh taqe re'.9¿Chib'ih reet noq ma' xanimaj taj i nuq'oral i hin, hin Dios? ¿Chib'ih reet noq xa a'n i yiib' wach na'ojb'al ma' imponik ta chi nuwach? Re' hat re' taqe i aj Amón xakemelej noq xakansaj i Urías aj heteo re' nawaaj i hat chi xkahnik chi awixooqil i rehk'een.10Ruum chi ma' xanimaj taj i nuq'oral, xakanaa' chi awixoqil i rehk'een naq i Urías ma' jaruuj naa rumahyiik i kimik chi kixilak awiih aamaam.11Re' hin i Dios hin kinq'orik aweh chi naa nuye'em i ti' k'axik cha naah. Naa nuye'em q'ab' chi re' taqe awach aweh naa kib'aniik ti' k'axik aweh. Eh panaq'awach naa nuq'asam taqe awixoqil reh jino'q i ma' tokoom ta awuuk' naakiwiriik ruuk', eh chu'nchel naa rilwiik reh.12Re' hat chi ma' eht'alimaj xa a'n i mahk, eh re' hin chikiwach chu'nchel i aj Israel naa nub'anam aweh i nuq'or, eh chu'nchel naa kilwiik reh, inki chaaweh i Dios, inki.13Eh re' i David je' wili i xuq'or reh i Natán:
Xti korik wo' hoq chi ximahkunik chuwach i QaJaaw Dios, inki.
Re' Natán je' wili xuq'or:
Re' QaJaaw Dios naa rukuyum amahk ma' naa ta kaat rukansam.14Eh ruum i mahk xa a'n re' re' xayeew chi b'ajarik i QaJaaw Dios keh i nixowanik wach. Ruum i re' naa rukimiik awak'uun kox-aasjik.15Noq xsutinik reje parupaat i Natán re' i QaJaaw Dios xuqasaj chi kowlaj yab'ilaal i k'isa rak'uun i David kox-aasjik ruuk' i Betsabé re' i rehk'een naq i Urías.16Eh re' David xupahqaaj ree Dios parutiij chi ma' rub'anam ta ruwa' chi naa ruk'aachjiik i k'isa rak'uun, eh inik'ik aq'ab' chi yoklik wach ak'al17Re' taqe i kikamanik ruuk' i reey David chupaam i paat i rub'an wii' taaq'anik xkipahqaaj otob'il reh i David chi wuktoq johtoq. Eh re' David reh xama' inwuktik ta wo' hoq, ma' rub'an ta wo' ruwa' ruhaa' kuuk'.18Eh paruwuuq q'iij xkimik i k'isa rak'uun i David. Re' taqe i kikamnik ruuk' xiyo'jik chuq'orariik reh, ruum je' wili inkikapaaj. Noq kok'achlik naq i k'isa rak'uun noq inqaq'oreej naq xama' rib'iraj ta wo' hoq inqaq'or reh. ¿Nik' wach noq nee qoh rib'iraj yu'naak wixqaq'or reh chi xkimik i k'isa rak'uun? Yohb'aal ma' chih qoh ruchej, inki taqe.19Eh noq xrilow i David chi re' taqe i kikamanik ruuk' k'ahchi' kiq'orom chikiwach xupahqaaj keh chi je' wili:
Xkimik naa chik i k'isa wak'uun, inki, hoo' jaaw xkimik chik, inki taqe.20Eh re' i David xwuktik johtoq wach ak'al xub'an ritiin xikoj ink'ohnik laj iq'oom chi riij, xujal i ruso', xokik i koq parupaat i Dios reh chi xooj ruloq'ej. Chi riij i re' xooj parupaat ar xupahqaaj ruwa', xub'an ruwa' ruhaa'.21Re' taqe i kikamanik ruuk' i David je' wili i xkiq'or reh:
Re' hoj ma' nqareq ta chi riij chib'ih i na a'n ruum noq komajaa' inkimik i k'isa awak'uun chayeew i tiij i na a'n chi ma' a'nam ta awa' ahaa' suq naq inawoq'ej, eh yu'naak noq kamnaq chik xat wuktik cho wach ak'al, eh xasuq chik i na a'n awa' ahaa', inki taqe.22Re' David je' wili i xuq'or keh:
Noq kok'ahchlik naq i k'isa wak'uun i nub'an naq nutiij chi ma' nub'anam ta nuwa' nuhaa' kinoq'ik naq chi riij, ruum xnukapaaj naq chi naa ruketelaam nuwach i QaJaaw Dios reh naq chi ma' naa ta rukimiik i k'isa wak'uun.23Eh yu'naak xama' xta chik neerutiq weh chi neenub'an nutiij chi riij chi ma' nub'anam ta nuwa' nuhaa' ruum xkimik chik. Re' hin xama' nee ta chik inuk'achaa' chaloq, xama' nee ta wo' chik kinchalik rureq, re' hin naa rojiik nureqem, inki.24Eh re' David xuyeew rusuqkiil ruk'ux i Betsabé, re' i xkahnik chi rixoqil, eh xwirik wo' chik ruuk' xukanaa' wach k'acharik, x-aasjik wo' chik jinaj i k'isa rak'uun ruuk' Salomón i rub'ihnaal xukoj. Re' QaJaaw Dios xanoq wo' xuk'ax chee i k'isa k'un re' re'.25Re' QaJaaw Dios xuq'or reh i Natán chi xuq'or reh i David chi Jedidías i b'ih i rak'uun naa rukojom. Re' David xunimaj wo' hoq i QaJaaw Dios re' wo' re' i xukoj reh i rak'uun. Re' reey David xuchop naah i tinamit Rabá (1 Cron 20.1-3)26Re' Joab q'aq'inik naq i rub'an poo kuuk' taqe i riih rumaam i Amón reh chi naa ruchopom naah i tinamit Rabá, re' wilik wii' i reey.27Eh re' Joab xutaq'aaj i raj taqareel ruuk' i reey David je' wili i xuq'or reje reh: Re' hin xnukotej chik riij i tinamit Rabá, xnuchop chik naah i ye'aab' inkik'am wii' kihaa'.28Chamol cho wach taqe aa soldado junch'uq reh chi nee kichalik q'aq'ineel ruuk' i tinamit, eh re' hat neetichopwik naah i tinamit re' re'. Ruum re' hin ma' inwaaj ta chi nee nuchop naah, eh chi re' nub'ihnaal neenkikoj reh, inki.29Eh re' reey David xumol wo' wach taqe i ru soldado xiooj chi q'aq'inik chupaam i tinamit re' re', xuchop naah.30Re' David xuq'uch i ru corona i wilik chi reyil ar xkikoj wach naah i David. Re' corona re' re', oro ab'aj korjinaq wii' je' naa ixib' aroba rahliil. Re' i David ma' k'isiin wo' taqe i xa chib'ih jariik xiik' naah k'ihaal tz'aaq xuq'uch reje chupaam i tinamit re' re'.31Eh re' taqe i riih rumaam Amón koxikahnik chupaam i tinamit xresaj chee David wilik taqe i xukoj chi taraj chee ruuk' i xera ch'ihch', wilik taqe i xukoj chi k'otooj paam ak'al, wilik taqe i xukoj chi kamanik ruuk' ikej, wilik taqe i xukoj chi k'ataj xaan. Eh re' i David ruch'ihil chu'nchel i ru soldado xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem. Re' Amnón xujot' i Tamar1Re' i Absalón rak'uun i David xwihik jinaj i ranaab' xiik' naah holwochiil, Tamar i rub'ihnaal. Eh re' i Amnón rak'uun wo' hoq i David ma' k'isiin ta xuk'ax wach i Tamar re' i ranaab'.2Eh re' Amnón ruum i ruk'axariik wach i ranaab' Tamar i rub'ihnaal korehtaal chop chi yab'ilaal. Ruum chi ko k'isa xq'un i ranaab' ma' q'orimaj ta junriim-oq ruum winaq re' Amnón ma' rureq ta naq chi riij nik' wach noq naa rujot'om i ranaab'3Eh re' Amnón jinaj i ramigo xwihik Jonadab i rub'ihnaal rak'uun i rikaan Simea rub'ihnaal ras i David. Re' i Jonadab kow ruk'ux chusik'ariik chi riij i yiib' wach na'ojb'al.4Eh re' i Jonadab xupahqaaj reh i Amnón chi je' wili:
Hat rak'uun i reey David.
¿Chib'ih reet noq rajlaal q'iij k'ahchi' ab'aqriik?
¿Chib'ih reet noq ma' naa k'utjaaj weh aak'axkiil? inki. Re' Amnón je' wili i xuq'or:
Ruum chi q'e' nuk'ax wach chi weh i Tamar re' i ranaab' i Absalón i was, inki.5Eh re' i Jonadab je' wili i xuq'or reh i Amnón:
Re' hat cha a'n awiib' chi hat yowaab' tiyook wach ayokaab'. Noq neen k'uloq awajaaw cha wilariik, je' wili i neenaq'or reh: Chakuy cha taq'aaj cho weh i Tamar i wanaab' k'oloq ruyeew nuwa'. Eh ayu' neeruyejaa' re' ruuk' i ma' kow ta laj wi'k, noq neenwil wach nee oon naq inche nuk'ux i wi'k, tiko'q reh, inki.6Re' Amnón xooj wo' yohkoq wach ruyokaab' xutz'aq ruyab'ilaal. Eh noq xooj ilaroq ruum i rajaaw, je' wili i xuq'or reh i rajaaw:
Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh chi cha taq'aaj cho weh i Tamar i wanaab' reh chi neenk'ulik ruyejaa' kiib'-oq i re' ruuk' i suq laj kaxlanwi'k noq nee ruyeew weh nee oon naq inche nuk'ux, inki.7Re' reey David noq xsutinik reje xutaq'aaj wo' reje i Tamar je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak hiy parupaat axib'aal reh chi neenooj ayejaa' k'isinoq ruwa', nee oon naq i ruk'ux, inki.8Je' re' noq re' i Tamar xooj wo' parupaat i Amnón i ruxib'aal yoklik wach ruyokaab'. Re' i Tamar xuchop chaloq i arina xuyejaa' i suq laj kaxlanwi'k xuchaq'saj chuwach i Amnón.9Eh re' i Tamar xuk'am chee kaxlanwi'k pan xartiin, xuyeew reh i Amnón, xa re' la' re' reh ma' xraaj ta ruk'uxum, je' wili i xuq'or reh i ranaab': Chawesaj taqe reje chu'nchel i wilkeeb' ayu' inki. Eh xi elik wo' chaloq chu'nchel i wilkeeb' ar.10Chi riij i re' je' wili i xuq'or reh i Tamar:
Chak'am cho weh i nuwa' xayejaa' reh chi neenuk'ux, inki.
Re' i Tamar xuk'am cho reh paruyokaab' i Amnón i suq laj kaxlanwi'k xuyejaa'.11Eh noq re' Tamar xuyeew i koq i kaxlanwi'k reh i ruxib'aal xuchohpaaj chi q'ab' xumek' i koq ruuk' je' wili i xuq'or reh:
Wanaab' q'e' nuk'ax awach kim tiyook wuuk', inki.12Re' Tamar je' wili i ruchaq'weesjiik xub'an:
Ma' chih taj nuxib'aal ma' kinachop ruum re' i yiib' wach na'ojb'al je' rukab' i re' ma' imb'aan ta chi qaxilak i hoj aj Israel. Ma a'n i yiib' wach na'ojb'al je' rukab' i re', inki.13Noq hin chik ajot'om. ¿Aha' neenooj nukeb'aa' wiib'? Eh re' hat neetikahnik xiik' naah yib'kiil wach i runa'ojb'al ayu' Israel. Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh chi cha q'oreej i reey i qajaaw re' reh nee nq'orik aweh mi neekiruyeew chi hin awehk'een, inki.14Eh re' Amnón ma' xunimaj taj i xq'orarik reh ruum i ranaab'. Eh xti wilik ransil chuwach i ranaab' xumek' i koq ruuk' ar xuchop i ranaab'.15Re' Amnón pampeet yohb'aal naq wach xuk'ax wach i Tamar, eh noq ruchopom chik yohb'aal chik wach xrixowaaj wach. Noq xooj kuxoq je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak wukteen reje eleen reje ayu', inki reh.16Eh re' Tamar i ranaab' je' wili xuq'or:
Ma' chih taj nuxib'aal wila' xinawesaj reje ayu' neenkahnik chi jinaj na'ojb'al xiik' naah yib'kiil wach chuwach i xa a'n weh, inki.
Eh re' Amnón xama' xunimaj ta wo' hoq.17Xutaq'aaj la' ruk'amariik i rumoso je' wili i xuq'or reh:
Chawesaj reje rij paat ixoq wili neenatz'ap reje riij chi korik i puerta, inki.18Re' i rumoso i Amnón xresaj wo' reje rij paat, eh xutz'ap reje riij chi korik i puerta. Re' i Tamar xiik' naah holwochiil i ruso' rukojom je' holwochiil i kiso' inkikoj i kixq'uun taqe i reey ma' q'orimaj ta taqe junriim-oq ruum winaq.19Re' i Tamar xupukej chaaj wach naah, xuxih i ruso' wilik chi riij, eh xuyeew kab'chel i q'ab' wach naah xooj pantaq b'eeh chi oq'ik i rub'an.20Eh noq xrilow chi je' re' i ruxib'aal i Tamar, Absalón rub'ihnaal xupahqaaj reh chi je' wili:
Mi re' i Amnón i axib'aal chopwik aweh wila' je' re' i xub'an aweh wanaab' ma' awach eh aq'or. Re' reh axib'aal mat qaaj kapeew chi riij i xub'an aweh re' re'.
Eh re' Tamar noq xrilow chi xkahnik chi rutkeel xkahnik ruuk' i Absalón re' i ruxib'aal.21Eh noq xrib'iraj i reey David chib'ih i xk'ularik ma' k'isiin ta noq xchalik ruk'aah.22Re' Absalón ma' xta xuq'or reh i Amnón, xa re' la' xkahnik chi xiik' naah i rixow wach ruum xichop i Tamar re' i ranaab'. Re' Absalón xuq'aj wach reh i Amnón chib'ih i xub'an23Eh kiib'-oq chik haab' chi riij i re', re' taqe i rumoso i Absalón k'ahchi' kiyok'om i rismaal riij i rutentzuun ar Baal-hazor ma' najt ta ruuk' i tinamit Efraín. Re' Absalón xuyuq'eej taqe chi wi'k ruuk' chu'nchel i rak'uun i reey David.24Eh xooj wo' chi q'orob'jiik i reey David je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak taqe i numoso k'ahchi' kiyok'om i kiij taqe i nutentzuun, re' hin inwaaj naq chi re' hat reey awuch'ihil taqe i kikamanik awuuk' nee tiooj hi'loq wuuk' i hin, hin awaj kamanoom, inki.25Eh re' reey David je' wili xuq'or:
Ma' chih taj wak'uun ma' rub'an taj chi yohb'aal wach k'ihaal i saach neena a'n, inki.
Re' Absalón k'ih pech xuq'or reh i rajaaw chi narojiik, eh re' reh xama' xooj ta wo' hoq xa xukuxisaj la' reje.26Eh re' Absalón je' wili xuq'or reh i rajaaw:
Wila' ma' ruyeew riib' chi nee tiooj i hat chayeew q'ab' chi neenooj hi'loq wuuk' i Amnón i was, inki.
Eh re' David xupahqaaj reh i Absalón chi je' wili: ¿Chib'ih inawaaj chi riij chi neenooj hi'loq awuuk' i Amnón? inki.27Eh re' Absalón k'ih pech xupahqaaj korehtaal xuyeew q'ab' i reey chi xooj i Amnón ruuk' i Absalón, je' wo' chu'nchel i rak'uun i reey.28Re' Absalón je' wili xuq'or reh taqe i rumoso: Re' hin i nupahqaaj otob'il taq noq nee taq inawil chi xohk'reel chik i Amnón, noq nee i nuq'or taq aweh chi nee taq i na a'n reh i Amnón cha kansaj taq. Eh mat yo'jik taq ruum re' hin kinq'orik taq aweh, cha chop taq ak'ux chakowej taq awiib', inki.29Eh re' taqe i rumoso i Absalón xkian wo' hoq i xq'orarik keh xkikansaj i Amnón. Noq xkilow chi je' re' taqe i ruk'uliil i rak'uun i reey David xijohtik chi riij i kikawayu xkimol chi elik.30Eh noq wilkeeb' reje wach b'eeh xponik rib'iral ruuk' i David chi xikanteesjik chu'nchel i rak'uun ruum i Absalón, eh chi ma' jino'q chik i xi kahnik chi k'achalkeeb'.31Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David xwuktik johtoq xuxih i ruso' chi riij, eh xuk'ut riib' wach ak'al ruum i ruti'kiil ruk'ux. Eh chu'nchel i kikamanik ruuk' xkixih i kiso' chikiij.32Eh re' i Jonadab i rak'uun i ras i David je' wili i xuq'or:
Re' taqe awak'uun ma' xikimik ta chu'nchel, xa re' wo' hoq i Amnón xukansaj i Absalón. Ruum re' reh xanoq wo' je' re' i ruyejaam wach noq re' i Amnón xuchop i Tamar, re' i ranaab'.33Je' re' noq manimaj aha' wilik inkiq'or aweh korik chi ma' xikimik ta chu'nchel i awak'uun, xa re' wo' hoq i Amnón xkimik, inki.34Noq re' Absalón xumol chi elik re' i soldado wilik chi cha'jinik xukoj rehtaal chi k'ih taqe i qajik inki a'n cho wach yuuq' chupaam i b'eeh inooj Horonaim.35Eh re' i Jonadab je' wili i xuq'or reh i reey David:
Chawil re' taqe i wulu' awak'uun qajik inki a'n chaloq je' rukab' i xnuq'or aweh i hin, hin awaj kamanoom, inki.36Eh noq xkikohlaaj i q'orik taqe i re' noq xiooj k'oloq taqe i rak'uun i reey David, xkik'er kichii' chi oq'ik je' wo' hoq i reey xuk'er wo' chii' chi oq'ik, je' wo' taqe i kikamanik ruuk' i reey xkik'er wo' kichii' chi oq'ik.37Re' Absalón xumol chi elik xooj Gesur ruuk' i reey Talma i rub'ihnaal rak'uun i Amiud. Eh re' i reey David eqal eqal inoq'ik chi riij i rukimiik i Amnón, re' i rak'uun.38Noq xelik i Absalón xooj Gesur ar xwihik chuwach ixib' haab'.39Eh noq ik'inaq chik i ruti'kiil ruk'ux i reey David chi riij i rukimiik i Amnón i rak'uun xchalik paruk'ux chi q'e' raaj xraaj rilom wach i Absalón, re' i rak'uun. Re' Joab xuchop ruk'ux chi xsutinik chee Absalón1Re' Joab reht'al chi re' reey David q'e' ti' i rik'raaj i Absalón, re' i rak'uun.2Xutaq'aaj ruk'amariik jinaj ixoq wilik ar Tecoa, wilik runa'ojb'al chub'anariik i xa reh reh wach chi na'ojb'al. Eh noq xponik ixoq ruuk' je' wili i xuq'or reh: Re' hat cha a'n awiib' chi ti' ak'ux je'-oq xkimik jino'q i awak'uun chakoj aq'eq' so' chawiij k'uhtb'al reh chi ti' ak'ux. Eh maa koj ink'ohnik laj iq'oom wach aso' reh chi nee tii chik inak'uhtaaj chi najtir i naa toq'aa' chi ti' ak'ux.3Chi riij i re' nee tiooj ruuk' i reey David, eh neenaq'or reh chu'nchel i neenuq'or aweh i hat, inki. Eh noq ruq'orom chik reh ixoq inaruq'orom.4Re' ixoq aj Tecoa xooj wo' ruuk' i reey David, eh noq xponik chuwach xuxuk'aa' riib' chuwach korehtaal xureq wach aak'al ruuk' i yejalwach ye'b'al ruloq'il, je' wili xuq'or reh:
Chakuy qajaaw reey kinatoob'eej tii, inki.5Re' reey David xupahqaaj re' ixoq chi je' wili. ¿Chib'ih inak'ul? inki.
Re' ixoq je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Re' hin, hin kahnel ixoq kamnaq nub'ahiil.6Eh kiib' naq i wak'uun wilik xa re' la' xkichop kiib' chi peleto panab'iix ma' awach ta xch'aqwik kiwach, re' i jinaj xukansaj i jinaj.7Eh yu'naak chu'nchel awach weh xtohq'ik kixowaam nuwach i hin, hin amoso, inkaaj i keh chi naa nuq'asam pan kiq'ab' i wak'uun reh chi naa kikansam chi riij i rukanteesjiik i ras xub'an, ruum re' reh xkansanik reh i ras. Wila' xkikansaj i wak'uun ma' xta chik to'ool weh neenkahnik, eh ma' nee ta chik inkahnik riih rumaam i kamnaq nub'ahiil, eh neensahchik wach i rub'ihnaal chi jumpech chinaah i wach ak'al, inki.8Re' reey David je' wili xuq'or:
Hiy panapaat re' hin neenuyeew jinaj i k'uhb'aal reh chi nee titoob'jiik, inki.9Re' ixoq aj Tecoa je' wili xuq'or reh i reey:
Wajaaw nureey re' i mahk wili neerub'an chi wach nunaah i hin chi wach kinaah i was i nuchaaq' ruuk' i wajaaw neenkahnik, maa nkahnik wach anaah i hat, wach kinaah i tinamit wilkaat wii' chi taaq'anik, inki.10Re' reey David je' wili xuq'or reh ixoq:
Wila' awach i chib'ih i xraaj rub'anam aweh chak'am cho weh ayu' re' hin i nuq'or aweh chi ma' xta neetiruchej, inki.11Eh re' ixoq je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh i chi chapahqaaj reh i QaJaaw Dios chi ma' nee ta ruq'aj wach i rukimiik i wak'uun, chi re' awach weh ma' nee ta rukansaj i wak'uun reh chi ma' nee ta nooj chi nimaal i ti' k'axik, inki.
Re' i reey je' wili i xuq'or reh ixoq:
Re' hin xti korik i nuq'or aweh chi ma' jino'q chi naq'wach i rismaal naah awak'uun naa ruq'ehb'iik, inki.12Re' ixoq je' wili i xuq'or:
QaJaaw reey chayeew q'ab' weh i hin awaj kamanoom chi xa re' chik i yu'naak naa nuq'oriik, inki.
Chaq'or chi nawaaj aq'orom, inki noq chaq'wik i reey.13Re' ixoq je' wili i xuq'or:
Raaj i hat reey, ¿Chib'ih reet noq xa a'n i ma' holohik taj ruuk' i rutinamiit i Dios? Re' hat reey ruuk' taqe xaq'or xat kahnik chi hat aj mahk ruum ma' nawaaj ta chik chi neensutinik chee Absalón, re' awak'uun tokoom tinamit wilik ponoq.14Re' hin xti korik i nuq'or chi xanaa wo' qakimiik reje xa je' qakab' i ha' noq inchihkik reje wach ak'al, ma' nee ta chik i ruyeew riib' chi neenmolarik. Eh re' QaJaaw Dios reh ma' i resaj taj i ruk'achariik inajt wilik ruuk', i rusik'la' chi riij nik' wach noq naa ruk'amam cho ruuk'.15Re' hin reey xin chalik chuq'orariik taqe i q'orik wili ruum xchalik nuyo'jiik ruum i xkiq'or weh i tinamit. Re' hin, hin awaj kamanoom xnuq'or noq naa nub'anam nuk'utaaj awuuk' ruum xnukapaaj chi nee oon inche na a'n i nuq'or aweh.16Re' hat qajaaw reey wila' xa a'n i k'ahchi' nupahqaam aweh, re' hat neetiko'linik reh i wak'uun, je' wo' hoq i hin reh chi ma' nee ta insacharik qawach chupaam i ye'aab' wili ruye'em qeh i Dios.17Re' hin inwuy-eej chi re' nee kinachaq'weej wii' neen ye'wik rusuqkiil nuk'ux. Re' hat aweht'al aha' wilik i holohik, eh aha' wilik i ma' holohik taj je' akab' i ánjel, re' ta naq i QaJaaw Dios neenkahnik awuuk' i hat reey, inki.18Eh re' reey David je' wili xuq'or reh ixoq:
Re' hin i nuq'or aweh chi ma' keb'aa' jino'q chi nuwach chib'ih taqe i naa nupahqaam aweh, inki.
Neerub'an chi nee naapahqaaj weh qajaaw reey, inki noq chaq'wik ixoq.19Re' reey David xupahqaaj reh ixoq chi je' wili:
Maj korik chi re' Joab xtaaq'anik cha weh chi ruq'orariik weh i xaq'or, inki.
Re' ixoq je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Re' xaq'or i hat reey xti korik ma' xta chik jino'q i korik chi riij. Re' i Joab awaj kamanoom xtaaq'anik cho weh awuuk' i hat re' wo' reh xq'orik weh chu'nchel i xnuq'or aweh.20Re' Joab xub'an chu'nchel i re' toob'al aweh reh chi naa rukorjiik taqe i k'axkilal, xa re' la' re' hat reey aweht'al chu'nchel chib'ih i k'ahchi' ruk'ulariik panqatinamiit wilik ana'ojb'al je' rukab' i ruánjel i QaJaaw Dios, inki.21Eh ruum i re', re' reey David je' wili i xuq'or reh i Joab:
Re' hin xnuyejaa' chik wach i k'axkiil naa nub'anam i xaq'or, je' re' noq neerub'an chi neenaq'or reh i Absalón i wak'uun chi neensutinik chaayu', inki.22Re' Joab xuxuk'aa' riib' korehtaal xutz'a'j wach ak'al ruuk' i yejalwach ye'b'al ruloq'il i reey David, je' wili xuq'or:
Re' ta naq i QaJaaw Dios neenkuxisanik aweh i hat reey. Yu'naak xnunab'eej chik chi xsuuqb'ik ak'ux wuuk' ruum naa a'nam i xnupahqaaj aweh, inki.23Eh re' Joab xwuktik reje xooj Gesur reh chi xuk'am wo' chik chaloq pantinamiit Jerusaleem i Absalón.24Eh re' reey David xuq'or chi ho-oq chi korik parupaat i Absalón. Ma' xraaj taj chi xooj ruk'uhtaaj riib' chuwach. Ruum aj re', re' Absalón xa ar xwihik parupaat ma' xponik ta parupaat i reey.25Re' Absalón ma' xta chik jino'q i winaq Israel chi je' rukab' i reh chu'nchel i kiye'wik ruloq'il manlik wach i rooq q'ab', eh xiik' naah holwochiil.26Eh re' i rismaal i naah q'e' naq lahtz' i rub'an reh ruum aj re' rajlaal i kuxesb'al wach i haab' i ruyok' i rismaal i naah, eh re' i rismaal i ruyok' ik'inaq hoob' libra rahliil, re' ruuk' i pajb'al inkojarik parupaat i reey.27Eh re' Absalón ixib' i rak'uun xwihik, eh jinaj i rixq'uun, Tamar rub'ihnaal xiik' naah holwochiil.28Re' Absalón kiib' haab' xwihik Jerusaleem, ma' xponik ta rilow wach i reey David.29Re' Absalón xutaq'aaj ruk'amariik i Joab reh naq chi narojiik ruq'oreem i reey David parub'ihnaal i reh. Eh re' i Joab Ma' xraaj ta ojik. Re' Absalón xuq'or wo' chik reh ruka'peech i Joab, eh xama' xraaj ta wo' ojik.30Xrilow chi je' re' i Absalón je' wili i xuq'or keh i rumoso:
Chakoj taq rehtaal re' i ruye'aab' i Joab wilik chucheel i weh i hin, rutikim sebada chupaam, yu'naak hiy taq chakoj ruq'aq'al i rusebada, inki.
Eh re' taqe i rumoso xkikoj wo' ruq'aq'al i rusebada i Joab.31Eh re' Joab jumehq'iil xooj parupaat i Absalón xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Chib'ih reet noq xkikoj ruq'aq'al i nutik amoso? inki.32Re' Absalón je' wili xuq'or:
Re' hin xnutaq'aaj ak'amariik reh naq chi xooj aq'oreej i reey David reh naq chi xooj aq'oreej panub'ihnaal chi xama' xta nkih chi xinelik cho Gesur, ma' xta naq reet chi xin kahnik cho ar. Re' hin inwaaj rojiik nuq'oreem i reey David wila' wilik numahk chuwach ma' xta reet chi nee kirukansaj, inki.33Eh re' Joab xooj wo' ruuk' i reey David xuq'or reh taqe i xuq'or i Absalón. Eh re' David xutaq'aaj ruk'amariik i Absalón, eh noq xponik chuwach i reey xuxuk'aa' qohoq riib' wach ak'al korehtaal xutz'a'j wach ak'al ruuk' i yejalwach. Eh re' reey xuk'ul i Absalón ruuk' tz'ub'uuj. Re' Absalón xraaj naq ruq'uchum i rajaawriik i David1Eh koq'uun chik re' i Absalón xwihik jinaj rukareta reh q'aq'inik kawáyu taqe inqerinik reh. Eh lajeeb' roxk'ahl taqe i winaq xumol kiwach.2Re' Absalón rajlaal wahq'eq inooj rutzunaa' riib' chii' b'eeh panookb'al reh i tinamit. Noq ki-ik'ik ponoq ar taqe inooj kiyejaa' i kik'axkiil ruuk' i reey chi riij jino'q i peleto re' Absalón i ruyuq'eej taqe i rupahqaaj keh aha' kichalik. Eh wila' xkiq'or chi ar kichalik chupaam junch'uq reh i tinamit Israel.3Re' Absalón je' wili ruq'or keh: Re' i xaq'or ma' xta reet i ruk'ul chi neenapahqaaj, xa re' la' ma' awach ta jino'q i raj i kamanoom i reey neenyej-anik aweh ruum ma' wilkeeb' taj, inki.4Re' Absalón je' wili i xuq'or: Awach ta naq neenkojwik weh chi q'ataj q'orik, reh naq chi wuuk' chik i hin neenchalik kiyejaa' i kik'axkiil inki a'n chaloq i peleto, oon chib'ih chik jariik inkaaj kiyejaam. Re' hin parub'ehel naq neenub'an i q'ataj q'orik, inki.5Eh noq inkijil i koq kiib' chi ruye'ariik rusuqkiil ruk'ux i Absalón, re' reh i ruyeew keh i q'ab' i ruq'ahcheej i rutz'ub' taqe.6Eh je' re' i rub'an kuuk' chu'nchel i aj Israel kiooj ruuk' i reey David chi ruyejeb'jiik i kik'axkiil. Ruuk' i rub'an chi je' re' i Absalón i ruch'ub'isaj kik'ux taqe i aj Israel.7Noq xik'ik i kijib' haab' re' i Absalón je' wili i xuq'or reh i reey David:
Chakuy chayeew q'ab' weh chi nee kinooj Hebrón reh chi neenooj nuyeew i numayiij chuwach i QaJaaw re' nuq'orom reh chi naa nuye'em.8Noq re' hin, hin amoso ximponik cho Gesur wilik paruyuq'ul i Siria xnuq'or reh i QaJaaw Dios chi naa nuye'em ruloq'il wi xirusutej wo' chik reje Jerusaleem, inki.9Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh.
Neerub'an chi nee tiooj chi suq ak'ux, inki. Re' i Absalón xooj wo' hoq Hebrón.10Eh chupaam i junk'aam re' re' wilik taqe i aj taqareel xutaq'aaj reje kuuk' i ju'jun ch'uq chi aj Israel je' wili i xuq'or keh: Noq nee taq inab'iraj chi neenxuuljik i tuun nee taq inak'er aachii' chuq'orariik chi je' wili: Re' i Absalón xpa'ab'jik chi reey ar Hebrón, tiko'q taq, inki.11Re' Absalón xuk'am reje chi riij i kiib' siento chi winaq aj Jerusaleem. Re' keh xiooj chi riij chi chu'nchel kik'ux, xa re' la' xama' keht'al ta wo' hoq chib'ih jariik i xooj kian.12Eh re' Absalón xutaq'aaj ruk'amariik jinaj keh i kojol runa'ojb'al i reey David Ahitofel rub'ihnaal patim ar Gilo re' i rutinamiit reh chi xuch'iljik noq xuq'asaj i rumayiij. Eh xitahmik taqe i xi tahqinik reh i Absalón, eh xkowjik kik'ux ruuk' i xkiyejaam wach.13Eh jinaj i aj taqareel xooj k'oloq ruuk' i David je' wili i xuq'or reh: Re' hin chalik nuq'or aweh chi chu'nchel i quch aj Israel k'ahchi' kojiik chi riij i Absalón, inki.14Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David je' wili i xuq'or keh i kikamanik ruuk' ar Jerusaleem:
Yu'naak naa qamolom chi elik chuwach i Absalón ruum wixooj rureq ayu' ma' chih qohruchej maa qoh rukansaj inche ruuk' i ruq'aslaj ch'ihch' chi qunchelaal i wilkooj ayu' pan tinamit, inki.15Eh re' keh je' wili ruchaq'weesjiik i reey xkian:
Re' hoj qajaaw reey neen qa'an chu'nchel i neenaq'or qeh, inki taqe.16Eh re' i reey David xelik reje Jerusaleem ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk' i rub'an wii' i taaq'anik xa re' chik taqe i lajeeb' chi rixoqil xukanaa' chi rucha'jaljiik i paat.17Eh noq elinaq chik chee David Jerusaleem ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk' xkipab'aa' kiib' i wilik wii' i tz'apaab' wach paat reh i tinamit.18Eh chu'nchel i kikamanik ruuk', chucheel i reey David ojik inki a'n eh re' taqe i aj Cereteo, taqe i aj Peleteo, re' i kikamanik panq'aq'inik kuch'ihil taqe i waqiib' siento chi aj geteo i xchalik chi riij ko Gat ki-ik'ik chi peet b'eeh chuwach i reey David.19Eh je' wili i xuq'or i reey David reh i Itai aj Gat:
¿Chib'ih reet noq xat chalik haa' chiqiij i hat? Ma' xta naq reet chi neetisutinik reje Jerusaleem, eh nee ti kahnik ruuk' i reey koxokik, re' hat tokoom wo' aatinamiit, hat esamaj cho pan tinamit.20Re' hat koxat k'ulik wo' iloq ayu' ma' ruk'ul taj chi neenuq'or aweh chi taq chiqiij. Re' hin neerub'an chi xa aha' nee kinooj, re' hat neerub'an chi neetisutinik reje, neerub'an chi neenqak'am taqe reje aatinamiit. Re' ta naq i QaJaaw Dios neentoob'inik neencha'jinik aweh chi juneliik, inki.21Eh re' i Itai je' wili i xuq'or reh i reey:
Re' hin xti korik i nuq'or aweh parub'ihnaal i QaJaaw Dios i hat qajaaw reey. Chi xa aha' pa' nee ti wihik i hat ar wo' neekinwihik i hin, xa chib'ih pa' ineenchalik chi qanaah atoob' ta kimik atoob' ta k'acharik, inki.22Re' David je' wili xuq'or:
Wila' je' re' panak'ux taq chiqiij, inki.
Je' aj re' noq xooj i Itai aj geteo chi riij i David, ruch'ihil taqe i rak'uun rixq'uun, ruch'ihil taqe i rutinamiit.23Chu'nchel i tinamit xkik'er kichii' chi oq'ik noq xkilow i reey David chi xooj ruch'ihil taqe i tinamit. Eh xkiq'at reje wach i nim ha' Cedrón. Re' taqe i tinamit peet b'eeh taqe noq ojik inki a'n panchiq yuuq'.24Eh haa' wo' chikiij i Sadoc i k'amal kib'eeh aj tiij k'uch'ihil taqe i aj Levíta kik'amwik reh i loq'laj kaxa i molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Ar xkiyeew i wilik wii' i Abiatar i k'amal kib'eeh aj tiij korehtaal xi elik chu'nchel i tinamit chupaam i tinamit re' re'.25Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Sadoc:
Chak'am wo' chik reje i loq'laj kaxa pan tinamit wila' re' Dios suq ruk'ux wuuk', re' wo' chik i reh neensutinik reje weh i hin ar. Chi je' re' nee wo' chik inwilow wach i loq'laj kaxa chi wilik parusanto laj itz'ihy naah paat.26Eh wila' re' QaJaaw Dios ma' suq ta ruk'ux wuuk' i ruk'ul chi neerub'an cho wuuk' nik' wach iraaj i reh, inki.27Eh re' reey David je' chik wili i xuq'or reh i Sadoc re' i k'amal kib'eeh aj tiij.
¿Mi ma' hat aj q'iij re' hat? Re' hat awuch'ihil i Abiatar ti sutinoq taq reje chi suq ak'ux pan tinamit, neenooj chawiij i hat i Ahimaas re' awak'uun, eh neenooj chi riij i Abiatar i Jonatán re' rak'uun.28Eh re' hin nee pee kinkahnik wach k'ixkaab' re' i ki-ik'ik wii' chi juntar i nim ha' chupaam i ye'aab' chiq yuuq', nee ink'ulik taq aq'or weh chib'ih k'ahchi' ruk'ulariik ar, inki.29Re' Sadoc, ruch'ihil i Abiatar i kiib' taqe chi k'amal kib'eeh aj tiij xkik'am wo' reje Jerusaleem i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios, ar xi kahnik chi ruyub'jiik chib'ih i naa ruk'ulariik.30Eh re' i reey David noq johtik i rub'an chinaah i yuuq' olivo rub'ihnaal ma' xta ruxijab' b'urlik wach i naah suq inoq'ik ruum ruti'kiil ruk'ux. Eh chu'nchel i tinamit johtik inki a'n chi riij kib'urum wach i kinaah oq'ik inki a'n31Re' reey David xkiq'or reh chi re' Ahitofel re' ruuk' i wilkeeb' chi riij i Absalón. Noq xrib'iraj chi je' re' i David xupahqaaj reh i QaJaaw Dios chi ma' ta naq nenooj iloq wach i ruyejaam wach i Ahitofel.32Noq xponik i David chinaah i yuuq' inlooq'jik wii' i Dios xelik chaloq i Husai aj arquita, xihinaq i ruso' nujinaq chi pooq wach i naah.33Eh je' wili xq'orarik reh ruum i David:
Wila' xat chalik wuuk' jinaj ihq chi weh.34Eh wila' xat sutinik reje Jerusaleem, je' wili i neenaq'or reh i Absalón: Hat reey re' hin juneliik naa nuwihiik awuuk' chi awaj kamanoom, je' rukab' noq xinwihik chi kamanik ruuk' awajaaw, tiko'q reh, chi je' re' nee kinatoob'eej reh chi ma' nee ta nooj eloq wach i ruyejaam wach i Ahitofel.35Ar wo' wilkeeb' i kiib' chi k'amal kib'eeh aj tiij re' i Sadoc ruch'ihil i Abiatar. Eh aha' wilik taqe i naa ab'iram chupaam i paat i rub'an wii' taaq'anik i reey neenaq'or keh.36Eh wilkeeb' wo' ar Ahimaas ruch'ihil i Jonatán i kak'uun i kiib' chi k'amal b'eeh aj tiij re' re' neerub'an chi neenataq'aaj cho ruq'orariik weh chikiij aha' wilik taqe i naa ab'iram, inki.37Eh noq re' i Husai i ramigo i David xooj k'oloq ar Jerusaleem, re' i Absalón manlik wo' okik i rub'an pantinamiit.1Noq rik'sam chik k'isiin i nah yuuq' i reey David xchalik k'ularoq ruum i Siba rumoso i Mefi-boset ruk'amam chaloq i ki'ib' i b'uurux wilik i kihqaam chikiij. Eh kihqaam chaloq i kiib' siento chi kaxlanwi'k, jinaj siento kuht i chiq uuva, eh kiib' siento i suq laj kaxlanwi'k chiq higo korjinaq wii' jinaj koxtaal tz'uhuum i riis uuva.2Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Siba:
¿Chib'ih kamaj noq i nak'am taqe chaloq i wili? inki.
Eh re' Siba je' wili xuq'or:
Re' taqe i b'uurux reh chi nee ti johtik reje chi riij i hat reey ruch'ihil taqe awak'uun awixq'uun. Re' i kaxlanwi'k, i chiq uuva reh chi neenkik'ux taqe a soldado. Eh re' i riis uuva reh chi neenkuk'ej i naakiq'uhtiik chi b'ehik panchiq yuuq', inki.3Eh re' reey David xupahqaaj reh i Siba chi je' wili:
¿Aha' xkahnik chee Mefi-boset i riih rumaam Saúl apatroon? inki. Re' i Siba je' wili xuq'or:
Re' reh xkahnik cho Jerusaleem ruum i rukapaaj chi naa rupa'ab'jiik chi reey kuum i aj Israel chi jilow i Saúl re' rumaam, inki.4Eh je' wili i xq'orarik reh i Siba ruum i reey David:
Chu'nchel i chib'ih naq jariik i wilik reh i Mefi-boset aweh chik naa rukahniik, i nuchjik.
Re' i Siba je' wili i xuq'or: juneliik ta naq nee ti wihik pansuqkiil k'uxliis wuuk', inki.5Re' reey David xponik Bahurim, ar wilik jinaj i winaq Simei i rub'ihnaal rak'uun i Gera re' ruuk' taqe chaloq i riih rumaam i Saúl xelik cho chu b'ajariik i David.6Eh xukut cho chi ab'aj xukut wo' chi ab'aj taqe i rumoso chu'nchel i ru soldado wilik chi rujunsuut.7Eh re' Simei je' wili i xuq'or reh i reey David: Eleen reje ayu' i hat winaq aj kaansoom yiib' wach ana'ojb'al.8Re' QaJaaw Dios xye'wik aweh chutojariik amahk ruum xakansaj taqe i rak'uun, rixq'uun i Saúl re' chik i hat xat kahnik chi reyil chi jilow. Xa re' la' re' QaJaaw Dios xat resaj wo' chik chi reyil, re' chik i Absalón awak'uun xukoj chajilow chi reyil, ruum hat aj kaansoom, eh yiib' wach ana'ojb'al, inki.9Eh re' i Abisai rak'uun i Sarvia je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hat reey, ¿Chib'ih reet noq k'ahchi' kaat rub'ajam i winaq re' re' je' rukab' i tz'i' xakimik chik reh? Re' hin chayeew q'ab' weh chi yu'naak neenooj nuyok' i ralaq, inki.10Eh re' reey David je' wili i Xuq'or:
Re' taq i hat i rak'uun i Sarvia, wila' re' reh k'ahchi' kiin rub'ajam re' reh reht'al chi re' QaJaaw Dios k'ahchi' ruq'oriik reh chi naa rub'anam chi je' re'. Eh ma' ruk'ul ta chi awach nee nq'orik reh chi je' wili: ¿Chib'ih reet i na a'n chi je' re'? ma' nuch joq taj, inki.11Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Abisai, keh i raj kamanoom:
Wila' re' i manlik wak'uun iraaj nukanteesjiik ra'j naa chik re' i re' ruuk' riih rumaam Benjamín ma' nee raaj nukanteesjiik. Chakanaa' taq kirukansaj peet ruum re' i QaJaaw Dios xq'orik reh chi je' re' i naa rub'anam.12Ruq'iij re' Dios k'ahchi' cho rilow i ti' k'ahchi' nuk'ulum, ru q'iij re' i rotob'il nee ruyeew cho weh chi jilow i ti' k'axik k'ahchi' b'iram rib'iral yu'naak, inki.13Re' David haa' taqe i winaq ruch'ihil ojik inki a'n chikiwach ruuk' i kib'eeh. Re' Simei ojik wo' rub'an i reh wach salik yuuq' chi kikorkiil, eh k'ahchi' taqe rukutib'eem chi ab'aj, eh k'ahchi' rutukem i pooq wach kinaah.14Eh re' reey David haa' taqe i tinamit ruch'ihil ma' k'isiin i kiq'uhtiik noq xi ponik chi chii' i nim ha' Jordán ar xi okik chi hi'lik.15Eh re' i Absalón haa' taqe i ruch'ihil xi okik pan tinamit Jerusaleem. Eh ruch'ihil wo' hoq i Ahitofel.16Re' i Husai reh i aj arquita ramigo i David xooj chi k'ulariik i Absalón, eh k'erlik chii' chi q'orariik chi je' wili:
K'achlik i reey, k'achlik i reey, inki.17Eh re' i Absalón xupahqaaj reh i Husai chi je' wili:
¿Mi hat manlik ramigo re' i David? Wila' hat manlik ramigo. ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj chi riij? inki.18Re' Husai je' wili xuq'or reh i Absalón:
Re' hin ma' xinooj ta chi riij ruum re' hin naa nukamaniik ruuk' naa nukahniik ruuk' awach i reey rusik'im wach i Dios i kisik'im wach i tinamit Israel, je' re' noq re' hin naa nukahniik awuuk' i hat.19Re' hin ruuk' i rak'uun i manlik wamigo naa nukamaniik. Nik' wach noq xinkamanik ruuk' i awajaaw, je' re' noq naa nukamaniik awuuk' i hat, inki.20Eh re' i Absalón xupahqaaj reh i Ahitofel chi je' wili:
Re' hoj inqaaj chi nee nakoj qana'ojb'al ruuk' chib'ih i naaqanam, inki.21Re' i Ahitofel je' wili xuq'or reh i Absalón:
Re' hat ti woroq kuuk' taqe i rukab'ruxoqil awajaaw re' taqe ixoq xukanaa' chi rucha'jaljiik i paat i rub'an wii' taaq'anik. Chi je' re' chu'nchel i tinamit Israel neenkireq chi riij chi rixowaaj awach awajaaw. Ruuk' i re' nee nayeew ruman i rukowiil kik'ux i wilkeeb' awuuk', inki.22Eh xkiyejaa' jinaj i ru-itz'ihy naah paat i Absalón chinaah i paat i rub'an wii' i taaq'anik i David. Re' Absalón ar xwirik kuuk' taqe i rukab' rixoqil i rajaaw, eh xkilow chu'nchel i aj Israel.23Chupaam taqe i q'iij re' re' noq impahqaljik reh i Ahitofel chi naa rukojom i na'ojb'al ink'ularik wo' hoq, je' naa ruq'orb'al i Dios. Re' reey David i rub'an taqe i ruq'or i Ahitofel, eh i rub'an wo' hoq i Absalón taqe i ruq'or. Re' i Husai xuyoj wach i ruyejaam wach i Ahitofel1Re' i Ahitofel je' wili i xuq'or reh i Absalón:
Chayeew q'ab' weh chi nee nusik' kiwach kab'laj-oq miil i soldado. Eh xa chupaam aq'ab' wili nee qohooj chi rusik'ariik i reey David.2Eh neenub'an i q'aq'inik ruuk' noq koq'uhtinaq, noq ma' xta chik rukowiil i ruti'jolal neenchalik ruyo'jiik. Eh re' taqe i ru soldado neenkimol chi elik, eh xa re' reey David neenukansaj chi kixilak.3Eh neenuq'or keh chu'nchel i wilkeeb' chi riij i David chi neenkik'am kiib' panotob'il awuuk' i hat, eh ma' nee ta taqe inqakansaj. Re' inawaaj i hat chi neenkimik xa re' wo' hoq i jinaj chi reey, reh chi ma' nee ta chik inwihik q'aq'inik chupaam taqe i tinamit, inki.4Re' i Absalón xuk'ul ruk'ux i xuq'or i Ahitófel, eh xuk'ul wo' kik'ux chu'nchel i kikojwik na'ojb'al wilkeeb' Israel.5Xa re' la' re' i Absalón xutaq'aaj ruk'amariik i Husai i aj arquita reh chi xuq'or mi ma' xta reet i xkorjik wach, oon ma' chih taj.6Eh noq xponik i Husai chuwach i Absalón je' wili xq'orarik reh:
Re' ruyejaam wach i Ahitofel re' taqe wili. ¿Mi ruk'ul chi neen qa'an, oon ma' ruk'ul taj cha q'or qeh i hat? i nuchjik.7Re' Husai je' wili i xuq'or:
Re' i xuyejaa' wach yu'naak i Ahitofel ma' ruk'ul ta chi nee taq i na a'n.8Re' hat aweht'al chi re' awajaaw, ruch'ihil taqe i ru soldado kow taqe, yu'naak yohb'aal naa wach i kijosq'iil, je' kikab' i josq'laj ixoq oso xq'ucharik taqe i kok' rak'uun. Eh je' wo' chik re' awajaaw okrinaq chi q'aq'inik. Re' reh ma' nee ta rik'saj aq'ab' chi kixilak i ru soldado.9Noq iraaj yu'naak rukeb'aam chik riib' pampaat ab'aj, oon pan jino'q chik ye'aab' noq neenokik chi q'aq'inik i David kuuk' i aa soldado. Eh wilik neekiq'orik reh chi je' wili: Re' i David xuq'at chik qawach chi q'aq'inik, inko'q taqe.10Eh re' taqe i soldado xti kow kiib', je' kikowiil i kaq b'ahlam naa ruchaliik kiyo'jiik, ruum chu'nchel i aj Israel kieht'alinik reh chi re' awajaaw kow riib' chi q'aq'inik, je' wo' taqe i ruch'ihil kow wo' kiib' i keh.11Re' hin i nuq'or aweh chi ma' xta naq reet chi neenamol kiwach chu'nchel i aj Israel aj Dan neemponik ko Beerseba. Re' i keh xiik' naah kik'ihaal je' kik'ihaal saniib' wilkeeb' chi chii' i palaw. Eh re' hat nee ti k'amwik kib'eeh noq nee kiooj chi q'aq'inik.12Chi je' re' neenqa'an i q'aq'inik ruuk' awajaaw xa aha' pa' yuuq' wilik. Eh chi ma' reht'al noq neeqoh-ooj k'oloq chinaah, chi je' re' neenqakansaj i reh, eh nee wo' inkuxik qakansam taqe i ru soldado.13Eh wila' xooj rukeb'aa' riib' chupaam jino'q i tinamit chi qunchelaal i hoj aj Israel neenqak'am qalaso neenqaqerej reje i tinamit re' re' ko chi chii' i palaw ma' jino'q chik ab'aj neenqakanaa' paruye'aab', inki.14Eh re' i Absalón ruch'ihil taqe i aj Israel je' wili i xkiq'or: Re' qana'ojb'al xukoj i Husai q'e' chihooj chuwach i qana'ojb'al xukoj i Ahitofel, inki taqe. Je' re' i xkiq'or ruum ruq'orom wo' hoq i Dios chi naa ruyojiik wach i na'ojb'al ruq'orom i Ahitofel, eh chi ruum i re' naa ruchaliik i ti' k'axik chinaah i Absalón.15Eh re' i Husai xuq'or reh i Sadoc ruch'ihil i Abiatar re' taqe k'amal kib'eeh aj tiij i na'ojb'al xukoj i Ahitofel, eh je' wo' hoq i na'ojb'al xukoj i reh, reh i Absalón, je' wo' keh i k'amal kib'eeh i aj Israel.16Xuq'or wo' keh chi kitaq'aaj ruq'orariik chi jumehq'iil reh i reey David chi marik'saj aq'ab' wach k'ixkaab' chupaam i ye'aab' chiq yuuq', chi q'ahxoq reje chi juntar i nim ha' Jordán reh chi ma' nee ta nkanteesjik i reh, je' wo' taqe i ru soldado.17Re' Jonatán ruch'ihil i Ahimaas ar naq wilkeeb' chi chii' i ha' Rogel ma' ruyeta naq riib' chi kiokik Jerusaleem ruum neekilariik. Eh xa jinaj i aj poh ixoq i xponik q'oroq keh i k'ahchi' ruk'ulariik pan tinamit. Eh re' chik i Jonatán, re' chik Ahimaas xiooj chi q'orariik reh i reey David.18Xa re' la' jinaj i k'isa k'ijool x-ilwik keh, eh xooj ruq'or reh i Absalón, eh re' i Jonatán ruch'ihil i Ahimaas xiooj lom chi jumehq'iil parupaat jinaj i winaq wilik ar Bahurim jinaj i chaamlaj jul wilik chii' i rupaat ar xkikeb'aa' qohoq kiib'.19Eh re' rehk'een i winaq ehchan paat xub'ur naah i jul ruuk' i jinaj itz'ihy, xuhel wach i naq'wach trigo chinaah, eh ma' jino'q xnab'inik reh chi xkikeb'aa' kiib' ar.20Eh re' taqe i kikamanik ruuk' i Absalón xi ponik chupaam i paat re' re' xkipahqaaj reh ixoq chi je' wili:
¿Ma' xta naa ayu' i Ahimaas ruch'ihil i Jonatán? inki taqe.
Re' ixoq je' wili i xuq'or:
Korik ki-ik'ik ayu' xa re' la' ayu' xiooj qohoq chi chii' i nim ha', inki. Noq xkilow chi ma' xkireq taj i xi ponik sik'ool xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem.21Eh noq xiooj taqe i sik'ool re' re' xi elik cho chupaam i chaam laj jul i Ahimaas ruch'ihil i Jonatán, xiooj chi jumehq'iil ruuk' i reey David je' wili i xkiq'or reh: Chanik'eej taq aq'iij tiq'ahxoq taq reje chi juntar i nim ha' ruum re' i Ahitofel xuq'or chi ma' xta reet chi naa kichaliik q'aq'ineel quuk' chupaam aq'ab' wili, inki taqe.22Je' aj re' noq re' David haa' taqe i ruch'ihil xkiq'at reje wach i nim ha' Jordán. Eh noq komajaa' insaq'ik q'ahxinaq chik taqe reje chi kunchelaal chi juntar i nim ha'.23Eh re' i Ahitofel noq xrilow chi ma' xb'aan taj i xuq'or xukoj i rihqb'aal i rub'uuruux xooj reje parupaat chupaam i rutinamiit. Eh xuyejaa' kahnoq wach chib'ih i naa rub'aan parupaat chi riij i re' xooj rujihk'aaj riib' je' aj re' noq xkimik i Ahitofel. Ar xmuhqik chupaam i ye'aab' muhqinaq wii' i rajaaw.24Noq re' i David haa' taqe i ruch'ihil ponik inki a'n pan tinamit Mahanaim. Re' i Absalón ruch'ihil taqe i ru soldado aj Israel manlik k'ahchi' kiq'atam wach i nim ha' Jordán.25Re' i Absalón xupab'aa' Amasa chi k'amal kib'eeh i ru soldado chi jilow i Joab. Re' i Amasa rak'uun jinaj i winaq aj Ismael Itra i rub'ihnaal, re' i xwihik chi ruwinaq'iil i Abigail rixq'uun i Nahas ras i Sarvia rutuut i Joab.26Eh re' Absalón haa' taqe i ruch aj Israel ruch'ihil, ar xkiyejaa' i ki-itz'ihy naah paat Galaad.27Noq xponik i reey David Mahanaim xchalik k'ularoq ruum i Sobi rak'uun i Nahas Rabá i rutinamiit wilik pankiyuq'ul i riih rumaam i Amón, xelik wo' chaloq Maquir chi k'ulariik rak'uun i Amiel aj Lodebar. Xelik wo' chaloq i Barzilai chi k'ulariik aj Rogelim wilik paruyuq'ul i Galaad.28Eh xkik'am reje i chib'ih jariik i xkisiij reh i David, je' wo' keh i tinamit ruch'ihil, xkik'am reje taqe i ch'aht, i ak'al xun, taqe ikom, trigo, sebada, arina i k'ilimaj trigo. Eh xkik'am wo' reje kok' kinaq', je' wo' hoq i kaxlan kinaq'.29Eh xkik'am wo' reje i riis kaab', i manteka', taqe tentzun, i kexu, reh chi xuk'ux i David, je' wo' taqe i ruch'ihil. Ruum keht'al i keh chi chupaam i ye'aab' chiq yuuq' xi chalik, chi q'uhteel taqe, chi kinuhmik, eh chi chiqiij kichii'. Re' David xelik korik ruuk' i q'aq'inik, eh re' rukimiik i Absalón1Re' David xrajlaaj taqe i ru soldado xupab'aa' i k'amal kib'eeh chi kich'uhqaal wilik i jinaj miil chi kiib', wilik i jinaj siento chi kiib'.2Re' reey David oxch'uq xresaj i ru soldado, re' peet ch'uq re' i Joab xukoj chi k'amal kib'eeh, eh re' rukab' ch'uq re' i Abisai rak'uun i Sarvia i ruchaaq i Joab xukoj chi k'amal kib'eeh, re' i roox ch'uq re' Itai i aj Gat xukoj chi k'amal kib'eeh. Re' i reey David je' wili i xuq'or:
Re' hin naa wojiik haa' chi q'aq'inik taq chawiij, inki.3Eh re' taqe soldado je' wili i xkiq'or:
Re' hat reey ma' ruk'ul ta chi nee tiooj ruum re' taqe i aj ixowaal ma' xta nkaaj reh chi nee qoh elik, oon nee qoh kimik yejaal-oq. Re' hat reey xiik' naah aloq'il chuwach i lajeeb' miil chi qaxilak i hoj. Ruum aj re' xti ruk'ul chi neetikahnik ayu' pan tinamit, xa neenataq'aaj reje toob'en qeh, inki taqe.4Re' reey David je' wili kichaq'weesjiik xub'an:
Re' hin neenub'an taq i xqaq'or re' i ruk'ul taq inawilow, inki. Eh xusalaa' reje riib' chii' ookb'al reh i tinamit noq k'ahchi' keliik chee soldado chi kich'uhqaal, wilik i jinaj siento, wilik i jinaj miil chi kiib'.5Eh re' i reey David je' wili i xuq'or keh i Joab, i Abisai, i Itai: Panub'ihnaal i hin ma'an taq i ti' k'axik reh i k'ijool Absalón, inki. Eh chu'nchel i soldado xkib'iraj i xuq'or i David chi riij i Absalón.6Re' taqe i ru soldado i reey David xiooj chupaam i ye'aab', xkian i q'aq'inik kuuk' i ki soldado i kuch aj Israel chupaam i ch'ahn wilik pankiyuq'ul i riih rumaam Efraín.7Eh re' taqe i ru soldado i David xkiq'at wach i ki soldado i aj Israel ar xkian i ruk'ihaal kaansanik juninaq miil chi soldado i xkikansaj.8Eh chupaam i q'iij re' re' xooj chi nimaal chupaam i tinamit, eh ma' k'isiin i xikimik panch'ahn chuwach i xikanteesjik ruuk' i q'aslaj ch'ihch'.9Re' taqe i ru soldado i reey David xponik kireq i Absalón chi iqlik chi riij jinaj imas kawáyu. Re' i kawáyu xik'ik chi ri'sil i juniwal chi qamaan tz'inuj, eh xooj chi korik. Eh re' i Absalón xiik' q'ilojoq i ralaq xilak q'ab' chee' xkahnik chi t'uylik panteew.10Eh jinaj i winaq xik'ik ilwoq reh xooj ruq'or reh i Joab chi je' wili:
Re' hin xwilow chi re' Absalón t'uylik nah q'ab' chee', inki.11Re' Joab je' wili xuq'or:
Wila' xawilow wach, ¿Chib'ih reet noq ma' xakansaj chi jumpech? Re' hin nee naq i nuyeew aweh i lajeeb' chi tumiin re' ruuk' i plata. Eh nee wo' naq i nuyeew jino'q i b'ak'b'al apaam, i nuchjik.12Re' i winaq je' wili ruchaq'weesjiik i Joab xub'an:
Atoob' ta naq nee nayeew weh i lajeeb' chi tumiin re' ruuk' i plata xama' xta wo' naq neenwuchej i rak'uun i reey David ruum re' hoj xqib'iraj i xuq'or aweh i reey i hat i xuq'or reh i Abisai i xuq'or reh i Itai chi ma' xta taq i naa awuchem i Absalón.13Eh wita xnukansaj i Absalón xa re' wo' naq i hin xnuyeew wiib' panti' k'axik, ruum re' i reey David xaxunab'eej wo' naq. Re' hat ma' nee ta naq kinako'leej, inki.14Eh re' i Joab je' wili i ruchaq'weesjiik i winaq xub'an: Xa ma' xta nkih chi nee nucham wiib' chi k'utaaj awuuk', inki.
Xuchop chaloq ixib' chi ruq'as ju' ch'ihch' xuch'ahpaaj i koq chii' ránima i Absalón atoob' ta kok'achlik wo' naq nah q'ab' tz'inuj.15Chi riij i re' lajeeb' taqe i ru soldado i Joab xkijil i koq kiib' xkimanaa' rukanteesjiik i Absalón.16Chi riij i re', re' i Joab xuq'or chi naa ruxuljiik reje i rutuun reh chi re' taqe i ru soldado xkikanaa' i q'aq'inik kuuk' i kuch aj Israel.17Eh xkik'am chaloq i ruti'jolal i Absalón xkimuq'aa' chupaam i chaam laj jul wilik panch'ahn, eh xkimol wach jinaj mama' tuhb' ab'aj chinaah. Eh chu'nchel i ki soldado aj Israel wilkeeb' naq chi riij i Absalón xkimol chi elik, xiooj pankipaat.18Noq kok'achlik i Absalón xutus wach ab'aj najt naah wilik ar wach k'ixkaab' reh i reey. Re' i rub'ihnaal xukoj reh i tusuj ab'aj re' re', ruum ma' jino'q rak'uun xwihik chi xukanaa' i rub'ihnaal. Eh re' i tusuj ab'aj re' re' Absalón rub'ihnaal xkahnik chi jumpech.19Eh re' i Ahimaas rak'uun i Sadoc je' wili i xuq'or reh i Joab:
Chayeew q'ab' weh reh chi nee kinooj wajimaam wiib' chuq'orariik reh i reey David chi xko'ljik chik ruum i QaJaaw Dios pan kiq'ab' i nixowanik wach, inki.20Re' Joab je' wili i xuq'or:
Re' hat ma' ruk'ul taj chi hat naa awojiik q'oroq reh i reey chib'ih i xk'ularik. Neena rub'an chi nee naq'or koq'uun yu'naak ma' chih taj, ruum re' i rak'uun i reey xkimik, inki.21Eh re' Joab je' wili i xuq'or reh jinaj i soldado aj etiope:
Re' hat naa rojiik aq'orom reh i reey David chib'ih i xk'ularik i xawilow. Eh re' i aj Etiopía xuk'utzaa' qohoq riib' chi ye'b'al ruloq'il i Joab xooj rajimam riib' chi q'orariik.22Re' i Ahimaas je' wili i xuq'or reh i Joab:
Re' hin ma' xta nwaaj reh chib'ih pa' ank'ul, re' hin naa wojiik wajiim chi riij i aj Etiopía, inki.
Re' Joab je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
¿Chib'ih reet noq q'e' nawaaj ojik i hat? re' reey xama' xta wo' hoq i neerusiij aweh chi riij i neenaq'or, inki.23Re' Ahimaas je' wili i xuq'or: Ma' xta nwaaj reh, naa la' wojiik wajiim chi riij, inki.
Hiy wo' awajiim re' inkinoq chaq'wik i Joab.
Re' Ahimaas xooj wo' rajimam riib' wach k'ixkaab' xik'ik ponoq rik'saj i aj Etiopía.24Eh re' reey David tz'unlik chi chii' i kiib' chi puerta panookb'al reh i tinamit re' soldado wilik chi cha'jinik ar xjohtik chinaah i tz'aq i wilkeeb' wii' i puerta. Eh noq xtz'ehtanik reje i rilow jinaj i winaq xooj k'oloq chi rutkeel rajimam riib'.25Re' aj cha'joom re' re' xuk'er reje chii' chi q'orariik reh i reey David chi wilik i xooj k'oloq, re' reey David je' wili xuq'or:
Wila' rutkeel xk'uloq iraaj ruq'orom chi holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.
Eh re' soldado xrilow chi xk'uloq ma' naj ta ar i winaq.26Re' aj cha'joom xrilow wo' chik chi jinaj i winaq xooj k'oloq rajimam riib' kow xuk'er reje chii' chuq'orob'jiik i cha'jinik i rub'an chii' puerta je' wili xuq'or: Jinaj wo' chik i winaq xk'uloq chi rutkeel, inki.
Re' reey David je' wili xuq'or: Noq i nuq'or i hin holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.27Eh re' aj cha'joom je' wili i xuq'or:
Re' i peet xk'uloq re' ta b'ila' i Ahimaas i rak'uun i Sadoc xti re' i rajiim inwilow reje, inki.
Re' i reey David je' wili i xuq'or: Re' winaq re' re' holohik i runa'ojb'al noq i nuq'or i hin holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.28Eh re' Ahimaas noq xooj k'oloq xuxuk'aa' riib' chuwach i reey xuyeew rusuqkiil ruk'ux je' wili xuq'or reh:
Neeta naq inye'arik ruloq'il aaWaJaaw aaDios ruum re' reh xtoob'inik aweh chi xa a'n keh taqe i aj ixowaal inkaaj naq kianam aweh, inki.29Re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi suq ruk'ux i kisa k'ijool Absalón? inki.
Re' i Ahimaas je' wili i xuq'or:
Qajaaw reey, noq xirutaq'aaj chee Joab ayu' i awaj kamanoom xwilow noq xa kimolib'ik chik i tinamit xa re' la' ma' xnunab'eej taj chib'ih i xk'ularik, inki.30Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Ahimaas: Re' hat tipaa' pee reje chi juntar.
Re' i Ahimaas xupab'aa' wo' reje riib' chi juntar.31Eh chupaam i jumehq' re' re' xponik i aj Etiopía, je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hat qajaaw reey chab'iraj i q'orik wili i holohik rib'irjiik xchalik nuq'or aweh. Re' chi re' i QaJaaw Dios xub'an chik cho otob'il aweh i hat, xat ruko'leej pan kiq'ab' i ki-ixowanik awach, inki.32Eh re' i reey David xupahqaaj reh i aj Etiopía chi je' wili:
¿Mi suq ruk'ux i k'isa k'ijool Absalón? inki.
Re' i aj Etiopía je' wili i chaq'wik xub'an:
Q'e' naq chihooj chi chu'nchel i ki-ixowanik awach, eh inkaaj kianam aweh chi neenkik'ul keh je' rukab' i kimik xuk'ul i Absalón, inki.33Eh re' i David xtib'ik ruk'ux xjohtik chinaah i paat wilik panookb'al xb'ehik reje chi rutkeel xutik'aa' oq'ik, je' wili i xuq'or: Hat Absalón, hat wak'uun, hat Absalón, hat wak'uun, chib'ih reet noq xat kimik xti xuk'ul naq chi re' hin xin kimik pan ajilob'aal. Hat Absalón hat wak'uun, ¿Chib'ih reet i xak'ul chi je' re'? inki.1Eh xkiq'or reh i Joab chi re' i reey David oq'ik i rub'an ruum i rukimiik i Absalón re' i rak'uun.2Re' i rusuqkiil naq kik'ux chi xi elik korik ruuk' i q'aq'inik xsutinik chi ruti'kiil k'uxliis ruum ma' k'isiin ta xtib'ik ruk'ux i reey David ruum i rukimiik i rak'uun.3Eh chupaam i q'iij re' re', re' taqe i soldado xa chi ma' eht'alimaj xi okik chupaam i kitinamiit yo'jik inki a'n ma' k'isiin i kik'ixiik je' rukab' inkik'ul i xa chi ma' eht'alimaj kielik cho panq'aq'inik.4Eh re' reey David rutz'apam i wach oq'ik i rub'an k'erik chii' chi q'orariik chi je' wili: Hat Absalón, hat wak'uun, hat Absalón hat wak'uun, inki.5Re' Joab xooj chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik i reey David je' wili xuq'or reh: Re' hat reey xak'uhtaaj kik'ixb'ilaal taqe i aa soldado, re' taqe i xiko'linik riij aak'achariik i hat, xkiko'leej wo' riij i ruk'achariik taqe awehk'een taqe aawak'uun awixq'uun, je' wo' kik'achariik taqe i rukab' awixoqil.6Yu'naak i hat xak'uhtaaj chi ma' xta nawaaj keh taqe aa soldado je' wo' taqe i k'amal kib'eeh. Re' chik i q'e' nak'ax taqe awach i ki-ixowanik awach, eh re' chik i nawixow kiwach i kik'axwik aweh. Re' hin xnukoj rehtaal chi q'e' naq suq ak'ux chi xkahnik ta chi k'achlik i Absalón atoob' ta xooj kimik naq i hoj chi qunchelaal.7Re' hin i nuq'or aweh i hat reey chi eleen reje chi riij i paat chayeew rusuqkiil kik'ux taqe i aa soldado. Eh wila' ma' xa a'n i je' re', re' hin xti korik i nuq'or aweh i parub'ihnaal i QaJaaw Dios chi xa chupaam aq'ab' wili ma' jino'q chik i soldado neenkahnik awuuk'. Re' i ti' neenak'ul re' re', ma' xata je' rukab' taqe i ti' ak'ulum chaloq chupaam ak'achariik, inki.8Eh re' i reey xelik chaloq chalik rutzunaa' riib' panookb'al reh i tinamit. Eh noq xkib'iraj chi tzunlik chik ar i reey, chi kunchelaal i soldado xooj kik'uhtaaj kiib' chuwach.
Noq xk'ularik i wili re' taqe i aj Israel wilkeeb' naq chi riij i Absalón xkimol chi elik pankipaat.9Eh xa aha' chupaam i ju'jun ch'uq chi kitinamiit aj Israel xkiwech'uj riij je' wili inkiq'or: Re' reey David xooj ruko'leej pan kiq'ab' taqe i ki-ixowanik qawach, eh xoj ruko'leej wo' pan kiq'ab' i aj filisteo, eh yu'naak xumol chi elik panqatinamiit xa ruum i ruyo'jiik chuwach i Absalón.10Re' hoj xqapab'aa' i Absalón chi qareey, eh yu'naak xkikansaj cho panq'aq'inik. ¿Chib'ih reet noq ma' xqapahqaaj reh i reey David chi nee wo' chik insutinik chaloq reh? inki taqe.11Eh xponik rib'iral ruuk' i reey David chupaam i rupaat, ruum i re' xutaq'aaj ruq'orariik keh i kiib' chi k'amal kib'eeh aj tiij re' Sadoc, re' i Abiatar, je' wili xuq'or reje: Re' taq i hat cha pahqaaj keh i k'amal kib'eeh i aj Judá, ¿chib'ih reet noq koq'uun xkipahqaaj chi naa wo' chik nusutiniik chupaam i paat i nub'an wii' i taaq'anik? Xanaah re', re' naq keh peet xkipahqaaj chi naa nusutiniik reje.12Re' keh nutinamiit taqe was nuchaaq' taqe nuti'jolal taqe ma' ruk'ul ta chi xkicham kiib' reh i ruq'orariik chi naa wo' chik nusutiniik cho chupaam i paat i nub'an wii' i taaq'anik, re' naq i re' xkipahqaaj weh chi peet, inki.13Re' David xuq'or chi naa ruq'orariik reh i Amasa chi je' wili: Re' hat, hat nuti'jolal i ruk'ul chi naa akahniik chi rajaaw i k'amal kib'eeh i nu soldado chi jilow i Joab. Eh wila' ma' xnub'an awuuk' i nuq'or aweh, i ruk'ul chi nee kiruyeew pa runimaal ti' k'axik i Dios, inki.14Ruuk' i xuq'or re' re' i David koowjik kik'ux i wilkeeb' ar Judá, ruum i re' chi kunchelaal xkian jinaj wach kik'ux chi xkitaq'aaj ruq'orariik reh i reey David chi naa wo' chik rusutiniik chaloq ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk'.15Eh noq xsutinik chaloq i reey David xponik chi chii' i nim ha' Jordán. Re' taqe i aj Judá keh xi ponik Gilgal reh chi xponik kitob'eej i reey noq xik'ik panim ha' Jordán.16Eh re' i Simei xooj wo' chi jumehq'iil chi k'ulariik i reey David. Re' i Simei rak'uun i Gera, Bahurim i b'ih i rutinamiit. Re' i Gera re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín.17Re' Simei xuk'am taqe chi riij i jinaj miil chi winaq i riih rumaam taqe Benjamín. Eh xuk'am reje chi riij i Siba i xwihik chi rumoso i Saúl, eh re' Siba ho'lajuuj i rak'uun, juninaq i rumoso xuk'am reje chi riij. Eh xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán, peet taqe reje chuwach i reey David.18Re' keh xi q'ahxik reje kochi juntar i nim ha' reh chi xkitob'eej i reey David, je' wo' taqe i ruch'ihil noq ki-ik'ik chupaam i nim ha' Jordán. Re' inkaaj chi suuqb'ik ruk'ux i reey kuuk'. Noq xponik i reey chi chii' i nim ha', re' i Simei i rak'uun i Gera xuxuk'aa' riib' chuwach,19eh je' wili xuq'or reh:
Hat nureey re' hin i nupahqaaj kuyb'al numahk chawach, ma' yeew panak'ux i numahk xnub'an noq xat elik pan tinamit Jerusaleem. Ma' ta naq nee kinayeew chi tojariik i numahk ruum i ma' holohik ta xnub'an.20Re' hin weht'al chi korik noq xinmahkunik chawach. Xa re' la' yu'naak re' hin xin chalik chi peet chak'ulariik i hat reey. Re' hin xink'ulik chi peet chikiwach taqe chu'nchel i riih rumaam José, inki.21Eh re' i Abisai rak'uun i Sarvia je' wili xuq'or.
¿Mi ma' ruk'ul re' chi neenkanteesjik i Simei ruum xat rub'aj i hat reey rusik'im chaa wach i Dios? inki.22Re' reey David je' wili i xuq'or:
Re' taq i hat rak'uun i Sarvia ma' hat ta taq naa aq'oriik weh chib'ih i naa nub'anam, ¿Chib'ih reet noq kinawaaj taq kiin ataq'aam? Re' hin weht'al chi re' hin i reey Israel. Re' hin i nuq'or chi ma' jino'q i naa rukanteesjiik Israel chupaam i q'iij wili, inki.23Eh re' reey David xti xuq'or i korik reh Simei chi ma' naa ta rukanteesjiik.24Eh re' i Mefi-boset rak'uun Saúl xooj wo' chi k'ulariik i reey. Xa re' wo' noq xooj i reey ma' xutz'aj taj i rooq ma' xujoy ta wo' i rusinchii', ma' xutz'aj ta wo' hoq i ruso' korehtaal chik xsutinik chee reey chi suq ruk'ux, chi ma' xta xuk'ul chaloq.25Eh noq xponik Jerusaleem i reey je' wili i xuq'or reh:
Raaj i hat Mefi-boset, ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj ta chi wiij? i nuchjik.26Re' reh je' wili i xuq'or:
Jaaw re' hat aweht'al chi ma' kimb'ehik taj, re' numoso xnuq'or naq reh chi naa rukojom weh i rihqb'aal i b'uurux reh naq chi nawojiik chawiij xa re' la' re' reh xirujot'.27Eh re' numoso re' re' xponik rukoj numahk chawach i hat reey. Xa re' la' re' hin weht'al chi re' hat je' hat ruánjel i Dios re' wo' neena a'n aha' wilik i holohik inawil i hat.28Eh chu'nchel awach weh ruuk' i wajaaw i ruk'ul naq chi xataq'aaj kikanteesjiik chi kunchelaal. Re' hat reey xinayuq'eej chi wi'k awuuk', eh ¿Chib'ih chik i neenupahqaaj aweh i hat reey? inki.29Re' reey je' wili xuq'or reh i Mefi-boset:
Ma' xta chik i neenuq'or aweh chi riij. Re' hin nuq'or chik chi re' hat awuch'ihil i Siba naa taq ach'aqam chawach ak'al, inki.30Eh re' i Mefi-boset je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Chu'nchel aak'al neerub'an chi neenkahnik reh i Siba. Re' xti q'e' looq' chi wee hin reey re' chi xat sutinik wo' chik chaloq chupaam i paat i na a'n wii' i taaq'anik chi suq ak'ux, inki.31Re' i Barzilai xelik reje parutinamiit Rogelim rub'ihnaal wilik paruyuq'ul i Galaad xooj i wilik wii' i nim ha' Jordán reh chi xruch'ihleej i reey noq xik'ik chi juntar i nim ha'.32Re' i Barzilai mama' winaq chik chi korik kajwinaq haab' wilik reh. Eh noq xwihik i reey David ar Mahanaim re' reh k'uxlanik reh ruum q'e' b'ehoom.33Eh re' reey David je' wili xuq'or reh i Barzilai:
Taq chi wiij Jerusaleem, re' hin nee kinilwik aweh ar, inki.34Xa re' la' re' i Barzilai je' wili i chaq'wik xub'an:
Re' hin xama' k'ih ta haab' chik k'achalkiin, xama' xta chik inki chi nee kinooj chawiij Jerusaleem.35Re' hin kajwinaq haab' chik i wilik weh ma' wik'raaj ta chik rusuqkiil i nuwa' nuhaa' ma' wik'raaj ta chik mi suq, oon ma' suq taj. Eh ma' i nb'iraj ta wo' chik i kitz'uuy i aj tz'uyineel chi je' winaq chi je' ixoq. ¿Chib'ih reet noq neenukanaa' chi jinaj ihq cha naah i wilariik?36Re' hin xa re' xin chalik cha wuch'ihljiik noq naa awik'iik chupaam i nim ha' Jordán ¿Chib'ih reet noq i nab'esaj weh chi naa kiin awilom chi riij i re'?37Re' hat reey i cha kuy chayeew q'ab' weh chi neekinsutinik reje panutinamiit, reh chi ar neekinkimik, eh chi ar neekimuhqik chucheel i muqulkeeb' wii' i nutuut wajaaw. Xa re' la' wili i Quimam i b'ih, re' i wak'uun awaj kamanoom neerub'an chi re' reh nenooj chawiij i hat reey neerub'an chi nee na a'n ruuk' i ruk'ul inawilow, inki.38Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Barzilai:
Ma' xta reet ohoq chi wiij i Quimam, neenub'an ruuk' nik' wach i ruk'ul chawach i hat. Eh chu'nchel i neenapahqaaj weh i hat re' hin neenuyeew aweh, inki.39Eh chu'nchel i tinamit xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán, je' wo' hoq i reey David, eh xutz'ub' kahnoq i wach i Barzilai. Eh xupahqaaj i rotob'il i Dios chinaah. Eh re' i Barzilai xsutinik wo' chik reje parupaat.40Eh re' reey David reh chi korik xooj Gilgal ruch'ihil i Quimam i b'ih, ruch'ihil wo' chu'nchel i aj Judá. Eh ruch'ihil wo' i yejaal i wilkeeb' Israel.41Chi riij i re' chu'nchel i aj Israel xiooj k'oloq chi rilariik i reey, je' wili i xkiq'or reh: Re' hat reey.
¿Chib'ih reet noq xa re' taqe i qas qachaaq' aj Judá xiuhch'ilinik aweh noq xat ik'ik cho chupaam i nim ha' Jordán. Eh xa re' wo' taqe awach aweh, je' wo' taqe aa soldado? inki taqe.42Eh chu'nchel i aj Judá je' wili kichaq'weesjiik i kuch aj Israel xkian:
Re' hoj xoj uhch'ihlinik reh i reey ruum ma' tokoom ta quuk'. Re' taq i hat ma' ruk'ul taj chi nee taq inchalik ak'aah quuk' ruum ma' re' tee reh k'ahchi' ruketwiik qeh, eh ma' xta k'ahchi' rusihim qeh, inki taqe.43Re' taqe i kuch aj Israel je' wili i xkiq'or reh taqe i riih rumaam Judá:
Re' i hoj, ¿Chib'ih reet noq ma' qoh akoj taq paruman i hat? Re' hoj q'oreel qeh chinaah i reey, ¿Mi ma' xiik' naah qak'ihaal re' hoj chawach i taq hat? ¿Mi ma' re', re' hoj xoj pahqanik chi peet chi sutinoq wo' chik chaloq i reey David? inki taqe.
Xa re' la' re' taqe i riih rumaam Judá q'e' kow kiq'orik chikiwach i kuch aj Israel. Re' yiib' wach na'ojb'al xub'an i Seba1Eh ar Gilgal xwihik jinaj i winaq yiib' wach i runa'ojb'al re' i Seba rak'uun i Bicri riih rumaam Benjamín. Re' Seba xixulej reje i tuun molb'al kiwach i tinamit, je' wili i xuq'or keh:
Re' hoj ma' xta nqaaj ruuk' i reey David rak'uun i Isaí xama' xta nee ruyeew qeh ruum aj re' i ruk'ul chi nee qoh sutinik reje panqapaat i hoj aj Israel, inki.2Eh chu'nchel i aj Israel xkikanaa' chi rutkeel i reey David, re' chik i Seba rak'uun i Bicri xkitahqeej. Eh re' taqe i riih rumaam Judá xi okik chi riij i David re' i kireey, xa re' wo' noq xi elik cho chi chii' i nim ha' Jordán ko xi ponik Jerusaleem.3Eh noq xponik i reey David chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik Jerusaleem, pareh taqe xuyeew i lajeeb' chi ixoq re' taqe i rukab' rixoqil i xukanaa' taqe chi cha'jinik reh i paat re' re'. Xutz'ap taqe pan jinaj paat xukoj cha'jen keh, xuk'uxlaaj taqe, xa re' la' ma' xrixoqb'eej ta chik taqe, xi kahnik chi jumpech chi xa je' chik taqe ixoq kamnaq kib'ahiil.4Eh koq'uun chik re' i reey David je' wili i xuq'or reh i Amasa:
Re' hin inwaaj chi panixib' q'iij neenamol kiwach weh taqe winaq aj Judá, eh naa wo' awihiik ayu' hat, inki.5Re' Amasa xooj wo' chi kuyuq'ub'jiik taqe i winaq aj Judá, xa re' la' ma' xi ponik taj chupaam i q'iij xq'orarik reh ruum i reey David.6Eh xrilow chi je' re' i reey je' wili i xuq'or reh i Abisai:
Re' i Seba rak'uun i Bicri q'e' naakooj rujot'om ma' xata je' rukab' i qajot'ariik xub'an i Absalón. Je' re' noq re' hat naa akahniik chi k'amal kib'eeh i nu soldado neeti'ooj chi rusik'ariik ruum nee-oq i rureq jino'q i tinamit koraal tz'aq riij nee rukeb'aa' riib' chi qawach, inki.7Re' taqe i ru soldado i Joab ruch'ihil taqe i aj cereteo, ruch'ihil taqe i aj peleteo, chu'nchel i kow kiib' chi q'aq'inik, xi elik cho Jerusaleem kuch'ihil i Abisai xiooj chi rusik'ariik i Seba reh i rub'anariik reh.8Eh noq xi ponik ma' najta ruuk' i nimlaj ab'aj wilik Gabaón, re' i Amasa xelik cho chi kik'ulariik. Re' Joab rukojom chi riij i ruso' reh q'aq'inik i wilik nah rutuuq i ruq'aslaj ch'ihch' parupaat wilik. Eh noq xujil i koq riib' i Joab ruuk' i Amasa xelik parupaat i ruq'aslaj ch'ihch'.9Re' i Joab xuchop chi rusinchii' i Amasa ruuk' i rusak'aaj q'ab', xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi suq ak'ux i hat wamigo? inki, xutz'ub' i koq i wach.10Eh re' Amasa ma' xukoj ta rehtaal chi re' i Joab ruchopom i ruq'as laj ch'ihch' ruuk' i q'ab' jinaj. Re' Joab xuch'ahpaaj i koq i ruch'ihch' chupaam i Amasa, eh xelik chaloq i req'saa', xq'ehb'ik wach ak'al, xanoq wo' xkimik, ma' kota ruman chi xmanab'jik reh. Eh re' Joab ruch'ihil i ruchaaq' Abisai i b'ih, xiooj chikiwach chi rusik'ariik i Seba i rak'uun i Bicri.11Jinaj keh i ru soldado i Joab xupab'aa' riib' chucheel i ruti'jolal i Amasa xuk'er chii' chuq'orariik chi je' wili:
Awach i wilkeeb' chi riij i Joab, i wilkeeb' chi riij i David neerub'an chi nee kiooj chi riij i Joab yu'naak, inki.12Re' i Amasa reh rutolem riib' parukik'eel yejalb'eeh, eh nik' nimaal taqe i ki-ik'ik inkimol i koq kiib' chi rilariik. Noq xrilow chi je' re' i ru soldado i Joab xuqerej i koq chi chii' i b'eeh ar xub'ur naah chi-itz'ihy.13Eh noq resam chik i kamnaq yejal b'eeh xa ik'ik chik inki a'n i wilkeeb' chi riij i Joab xiooj chikiwach reh i rusik'ariik i Seba rak'uun i Bicri.14Re' Seba xik'ik ponoq kuuk' chu'nchel i aj Israel jar ch'uq chi kiib' korehtaal xponik Abel-bet-maaca. Eh chu'nchel i riih rumaam i Bicri xkimol kiib' xi okik chi riij i Seba noq xokik chupaam i tinamit.15Noq xi ponik taqe i ru soldado i Joab ar Abel-bet-maaca, eh kimulaa' ak'al chi junsuut i tz'aq kotimaj wii' riij i tinamit reh chi naa naq kisacham wach i tinamit. Eh pankomonil naq xkaaj kich'ahaam wach ak'al i tz'aq.16Eh jinaj ixoq wilik runa'ojb'al kow xq'orik cho chinaah i koraal tz'aq sutimaj wii' riij i tinamit, je' wili i xuq'or:
Chakuy kinab'iraj taq chab'iraj taq i naa nuq'orom aweh. Chaq'or taq reh i Joab chi chujil cho riib' ayu' inwaaj k'utaaj ruuk', inki.17Eh noq xujil i koq riib' i Joab xpahqaljik reh ruum ixoq chi je' wili:
¿Mi re' hat i Joab? inki.
Re' hin inki i Joab.
Re' ixoq je' wo' chik wili xuq'or:
Chab'iraj i naa nuq'orom aweh i hin, hin awaj kamanoom, inki.
Re' Joab je' wili chaq'wik xub'an: Naa kaat b'iram, inki.18Re' ixoq je' wili xuq'or:
Najtir cho q'iij je' wili inkiq'or: Awach iraaj rureqem runa'ojb'al inchol rojiik rupahqaam ruuk' Abel, inki taqe xa je' re' noq inkiyejaa' wach i ju'jun chi k'axkiil.19Re' qatinamiit wili wilik pansuqkiil k'uxliis wilik parukorkiil ayu' Israel. Eh jinaj i tinamit xti wilik rajaawriik. Eh re' hat, ¿Chib'ih reet noq inawaaj asacham wach i tinamit wili reh i Dios? inki.20Eh re' i Joab je' wili i xuq'or:
Re' hin ma' k'ahchi' ta nukapaam chi naa nusacham wach aatinamiit. Ma' k'ahchi' ta wo' nukapaam chi naa nusacham wach i chib'ih taq aweh.21Ma' re' tee re' k'ahchi' nukapaam, jinaj la' winaq xokik ayu' Seba rub'ihnaal xchalik chinaah i yuuq' wilkeeb' wii' i riih rumaam i Efraín. Re' i Seba re' re' iraaj rukansam i reey David, xa re' chaq'asaj qeh re' hin nee kinelik reje chi chii' i tinamit wili, inki.
Re' ixoq je' wili xuq'or reh i Joab: Re' hoj neenqakut qohoq aweh i naah, inki.22Chi riij i re', re' ixoq xuq'or keh i tinamit wilkeeb' ar nik' wach i naa kianam, korehtaal xkiyok' i ralaq i Seba, eh xkikut chaloq i naah chuwach i Joab. Eh re' Joab xuq'or chi naa ruxuljiik i tuun reh chi xelik reje chi chii' i tinamit re' re', xiooj pankipaat chi kiju'junaal. Eh re' Joab rub'an ruk'utaaj ruuk' i reey David ar Jerusaleem. Re' taqe i nimaq kiwach xi kamanik ruuk' i David (2 Sam 8.15-18; 1 Cron 18.14-17)23Re' Joab xkahnik chi k'amal kib'eeh chu'nchel i ki soldado i aj Israel. Eh re' i Benaía rak'uun i Joiada xkahnik chi k'amal kib'eeh taqe i aj Cereteo, taqe i Peleteo.24Eh re' i Adoram xkahnik chi ilil reh i kamanik i koruman chimb'aan, eh re' i Josafat rak'uun i Ahilud xwihik chi rajtz'ihb' i reey.25Re' Seba xwihik chi aj tz'ihb', eh re' Sadoc, re' i Abiatar xi wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij.26Re' winaq i Ira i b'ih Jair i rutinamiit wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij ruuk' i reey David. Re' ti' k'axik chalik ruum i kikimiik i aj Gabaón1Noq xwihik chi reyil i David ar Israel ixib' haab' xwihik i wi'jaleel. Eh re' i David xupahqaaj reh i Dios parutiij, je' wili ruchaq'weesjiik xb'aan ruum i QaJaaw Dios: Re' wi'jaleel wili xchalik ruum i yiib' wach na'ojb'al xub'an i Saúl ruch'ihil i riih rumaam noq xkuxik kikansam taqe i aj Gabaón, inki.2Eh re' i David xuyuq'eej taqe ruuk' i aj Gabaón reh chi xub'an ruk'utaaj kuuk'. Re' taqe i aj Gabaón ma' re' ta ruuk' taqe i riih rumaam Israel re' la' ruuk' taqe i aj amorreo koxikahnik chi k'achalkeeb'. Re' taqe i aj Israel kiq'orom naq i xti korik chi ma' naa ta kikansam taqe re'. Xa re' la' re' Saúl xusik' chi riij nik' wach noq xukansaj taqe ruum i kiko'ljiik i riih rumaam i Israel, i riih rumaam Judá.3Re' David xupahqaaj keh i aj Gabaón chi je' wili:
¿Chib'ih naq otob'il nee taq nub'an aweh reh chi neenkorjik wach i yiib' wach na'ojb'al xub'an taq aweh i Saúl? Eh reh chi nee taq inapahqaaj i rotob'il i QaJaaw Dios chi q'iij i hoj, hoj rutinamiit i Dios, inki.4Re' taqe i aj Gabaón je' wili ruchaq'weesjiik xkian.
Re' qak'axkiil ruuk' i Saúl, je' wo' kuuk' taqe i riih rumaam ma' nee ta inkorjik ruuk' tumiin, eh ma' nee ta wo' inkorjik ruuk' i kikanteesjiik jino'q taq chaxilak i hat, inki taqe.
Re' David xupahqaaj wo' chik keh ruka'peech chi je' wili: ¿Chib'aaj wo' re' inawaaj taq chi neenub'an awuuk'? inki.5Eh re' keh je' wili i xkiq'or:
Re' i Saúl i xraaj rusacham qawach chi jumpech xuyejaa' wach chi nakoojrukuxiik rukansam reh chi ma' jino'q naq chik qeh i naa rukahniik chi k'achlik ayu' chupaam i ruyuq'ul i Israel.6Xa re' inqapahqaaj aweh i hoj chi chaq'asaj panqaq'ab' wuquub'-oq i winaq re' ruuk' taqe i riih rumaam Saúl reh chi neenqat'uyaa' chuwach i QaJaaw Dios ar Gabaa re' i rutinamiit i Saúl i xsik'arik cho wach ruum i QaJaaw Dios, inki taqe.
Re' David je' wili i xuq'or: Re' hin nee nuq'asaj taq panaq'ab', inki.7Atoob' ta re' reey David xuketelaaj wo' naq wach i Mefi-boset rak'uun i Jonatán re' i rak'uun i Saúl, ruum xti ruq'orom chaloq xti korik parub'ihnaal i Dios i David reh i Jonatán.8Eh re' reey David xutaq'aaj ruchopariik Armoni, je' wo' Mefi-boset re' kiib' chi rak'uun i Saúl ruuk' i Rizpa rixq'uun i Aja. Eh xutaq'aaj wo' ruchopariik i ho'oob' chi rak'uun i Adriel, re' xuk'isaj i Micael re' i rixq'uun i Saúl. Re' Adriel rak'uun i Barzilai Mehola i rutinamiit.9Re' reey David xuq'asaj taqe wuquub' chi winaq re' re' pan kiq'ab' i aj Gabaón. Eh re' chik i keh xijihk'anik chi kalaq chinaah i yuuq' chuwach i QaJaaw Dios. Re' taqe i re' xikimik noq xtihk'ik rusik'ik i peet wach i sebada.10Eh re' i Rizpa rixq'uun Aja xuk'am chaloq jinaj q'as wach itz'ihy xuhe' wach chinaah jinaj ab'aj. Eh ar xwihik chi rucha'jaljiik taqe i kiti'jolal i kamnaq korehtaal xkuxik i rusik'ariik i wach i sebada, eh koxureq i ruq'ijil i jab'. Re' ixoq re' re' ma' ruyeew ta q'ab' chi kik'uxarik kuum i k'uch i kamnaq parusaqumaal i q'iij, eh chi ma' kik'uxarik ta kuum i josq'laj chikop chaq'ab'.11Eh noq xkik'utjaaj reh i reey David i k'ahchi' rub'anam i Aja i rukab' rixoqil i Saúl.12Eh re' reh xooj kuuk' i winaq wilkeeb' Jabes wilik paruyuq'ul i Galaad reh chi xooj ruk'am i rub'aqil i Saúl, je' wo' rub'aqil i Jonatán. Re' taqe i winaq re' re' xkelq'aaj taqe i kamnaq re' re' aha' xkit'uyaa' i aj filisteo noq xkikansaj taqe chinaah i yuuq' Gilboa.13Re' reey David xutaq'aaj ruk'amariik i rub'aqil i Saúl, je' wo' rub'aqil i Jonatán. Eh xutaq'aaj wo' ruk'amariik i kib'aqil i wuquub' chi winaq xa xijihk'jik chi kalaq.14Eh re' i rub'aqil i Saúl, i rub'aqil i Jonatán ar xkimuq'aa' i muqlik wii' i Cis re' rajaaw i Saúl. Re' muq'umb'al re' re' ar wilik Zela wilik pankiyuq'ul taqe i riih rumaam Benjamín. Chu'nchel i xq'orarik keh ruum i reey David xkian wo' hoq. Eh re' Dios xukuxisaj wo' chik i rutinamiit noq pahqaljik reh. Re' Abisai xuko'leej riij i ruk'achariik i David15Re' taqe i aj filisteo xkitoq'aa' wo' chik q'aq'inik kuuk' i aj Israel. Re' David xooj wo' chik chi q'aq'inik kuuk' ruch'ihil taqe i ru soldado, xa re' la' re' David ma' k'isiin ta xchalik ruq'uhtiik.16Eh jinaj i nim rooq aj filisteo Isbi-benob rub'ihnaal ik'inaq oxk'ahl libra irahliili ruq'as ju' ch'ihch', eh jinaj i ru ak'laj q'aslaj ch'ihch' wilik nah rutuuq ruuk' taqe i re' xraaj naq rukansam i reey David.17Re' i Abisai rak'uun i Sarvia xooj k'oloq chi ko'ljiik i David, xukansaj i nim rooq winaq re' re'. Eh re' taqe i soldado je' wili i xkiq'or reh i David: Re' hoj inqaq'or aweh i xti korik chi ma' jaruuj chik q'iij naa awojiik chiqiij chi q'aq'inik. Re' hoj ma' inqaaj ta chi nee tikikansaj, ruum re' hat, hat rusaqumaal i aj Israel i qatinamiit noq wilkaat, inki taqe. Re' taqe i ru soldado i David xkikansaj i nimaq kooq winaq (1 Cron 20.4-8)18Eh koq'uun chik xwihik wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Gob. Re' i Sibecai re' i husatita xukansaj i winaq Saf i rub'ihnaal re' wo' ruuk' taqe i winaq nimaq kooq.19Eh xwihik wo' chik jinaj i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Gob. Eh chupaam i q'aq'inik re' re', re' i Elhanán rak'uun i Jaare-oregim Belén i rutinamiit xukansaj i Goliat aj geteo, xiik' wo' naq nimaal rooq i ruche'el i ruq'as ju' ch'ihch' je' nimaal i ruche'el i nimlaj keem.20Eh koxwihik wo' chik jinaj i q'aq'inik ar Gat chupaam i q'aq'inik jinaj i winaq xwihik ar waqtaq i ju'q'ab' chi ju'juntar, eh waqtaq wo' nah rooq chi ju'juntar. Eh re' reh re' wo' ruuk' taqe i nimaq kooq winaq.21Re' winaq re' re' xub'aj taqe i aj Israel ruum aj re' xkanteesjik ruum i Jonatán rak'uun i Simea ras i reey David.22Re' taqe i kijib' chi nimaq kooq winaq wili Gat b'ih i kitinamiit, re' ruuk' taqe riih rumaam i Refa nim rooq winaq. Eh re' taqe i kijib' chi winaq re' re' xi kanteesjik ruum i reey David ruch'ihil taqe i ru soldado. Re' reey David xutz'uyej wach i Dios ruum xuq'at kiwach inixowanik wach (Sal 18.1-50)1Re' reey David xutz'uyej wach i Dios ruum xko'ljik chuwach i Saúl, eh xko'ljik wo' chuwach chu'nchel i nixowanik wach je' wili i xuq'or parutz'uuy:2QaJaaw Dios re' hat ti toob'inik weh, ti ko'linik weh.
Re' hat ti esanik weh panti' k'axik.3Re' hat i nuDios, hat nuko'lb'aal i nayeew rukowiil nuk'ux, je' naa hat saqrehp ab'aj ko'lemb'al iib' chi weh. Eh je' naa ruuk' pulato ch'ihch' kinako'leej, je' naa hat najt naah paat ko'lemb'al iib' chi weh Eh xina ko'leej chuwach i ti' k'axik.4Re' hat QaJaaw Dios xti ruk'ul chi naa aloq'jiik. Noq tinuq'o'reej kinaa ko'leej wo' chikiwach taqe i ki-ixowanik nuwach.5Eh re' i aj kaansoom xa rukotem naq chik wiij xama' aha' ta naq chik kinelik. Xa ma' k'isiin ta xchalik nuyo'jiik ruum.6Re' aj kaansoom xukotej wiij xanaa chik kiin rukansam noq xwik'raaj.7Eh noq wilkiin chupaam i ti' k'axik re' re' xnuq'o'reej i QaJaaw Dios. Re' reh xrib'iraj wo' hoq chupaam i rusantolaj ye'aab'. Aha' wilik i nupahqaaj reh chu'nchel nuk'ux xirib'iraj wo' hoq.8Je' re' noq ruum i rujosq'iil i QaJaaw Dios je' naa jinaj kowlaj yihk i xuyeew chaloq, je' naa xuk'uyisaj ak'al, je' naa xk'uyu'saj i ch'iklik wii' i taxaaj.9Eh je' naa xelik chaloq i ma' k'isa sib' panju', je' naa xaq q'aaq' i xelik cho panchii' sachb'al kiwach. Eh je' naa nah wach q'aaq' qoplik ruq'aq'al i xelik cho panchii'.10Re' QaJaaw Dios xqajik cho chi nutoob'jiik je' naa xteh chii' i taxaaj, je' naa q'eq suutz' i wilik ri'sirooq.11Re' reh je' naa chinaah i ruxiik' i je' ruwii' ánjel xuyeew cho riib' xqajik cho panteew chinaah i wach ak'al.12Eh je' namuqlik chupaam i q'equm paam suutz', re' ruuk' i q'eq suutz' jab' i ruk'am chaloq.13Ruum i rusaqumaal chii' wach, re' q'eq suutz' xusutej chi je' saqb'och. Eh xusutej chi je' naq'wach q'aaq' qoplik ruq'aq'al xuyeew cho chinaah i wach ak'al.14Eh re' i QaJaaw Dios nim rajaawriik wilik pan taxaaj xuyeew cho chi ib'irjik i ruq'oral ruuk' i ma' k'isa kahoq.15Re' reh je' flecha, je' kahoq i xukut cho chikinaah i ki-ixowanik nuwach, chi sachb'al kina'ojb'al, xkimol chi elik.16Re' i palaw wilik naq chi junsuut je' naa xb'iq'arik qohoq ruum ak'al, je' naa xa tehlik chik wach ak'al xkahnik, ruum kow xq'orik chee QaJaaw Dios ruum rujosq'iil, je' naa xuhupej taqe chaloq.17Re' i QaJaaw Dios kopan taxaaj xuyeew chaloq i q'ab' chi nunaah ree nuko'ljiik, je' naa paruchamiil ha' xink'ulik resaj.18Xiruko'leej pan q'ab' i kow riib' nixowanik nuwach xi ruko'leej pan kiq'ab' i ki-ixowanik nuwach atoob' ta q'e' wo' naq kow kiib' chi nuwach i hin.19Eh noq wilkiin panti' k'axik xinkaaj naq kinkikansam, xa re' chik i QaJaaw Dios xko'linik weh.20Xiresaj chupaam i ti' k'axik wilkiin naq wii'. Eh xi ruko'leej ruum q'e' kiruk'ax.21Re' QaJaaw Dios je' re' i nuk'axariik xub'an ruum korik wach nuk'ux. Xuyeew cho jilow weh ruum xrilow chi ma' xta ruch'uwa'iil wach i wánima.22Je' re' i xub'an cho wuuk' i QaJaaw Dios ruum re' hin k'ahchi' nuk'amam chi korik i rub'eeh, ma' k'ahchi' ta nuq'eb'em wiib' pamahk chuwach.23Re' hin wilik pan wánima chu'nchel i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Ma' nik' ta xnukanaa' rub'aan taqe ruq'or.24Re' hin korik wach nuk'ux chuwach xnukanaa' chik chu'nchel i yiib' wach chi b'anarik.25Je' re' noq re' QaJaaw Dios xuyeew cho jilow weh i rikorkiil wach nuk'ux, ruum ma' xta ruch'uwa'iil wach i wánima chuwach i reh.26QaJaaw Dios, re' hat q'e' naaketelaaj wach i aj keteloom wachiis. Eh i nayeew aajosq'iil chinaah i yiib' wach runa'ojb'al.27Re' hat inatob'eej taqe i korik wach kik'ux awuuk', eh kow taqe naq'il i yiib' wach kina'ojb'al.28Re' hat inako'leej i tinamit ti' kik'ux. Eh inawisaj i kajaawriik i nimaq kiwach.29WaJaaw i nuDios, re' hat xayeew chik weh asaquumaal. Xinawesaj chik chaloq panq'equm.30Eh ruuk' awajaawriik naa nub'anam keh i ki-ixowanik nuwach, atoob' ta najt naah i q'atb'al weh neenkikoj.31Re' rub'eeh i QaJaaw Dios korik. Aha' wilik i ruq'or chi naa ruye'em qeh i ruyeew wo' hoq. Eh ruko'leej taqe inkiyeew kik'ux ruuk'.32Eh ma' xta chik jino'q Dios chi je' rukab' i qaDios, ruum ma' xta chik jino'q Dios neenko'linik qeh je' rukab' qako'ljiik i rub'an i reh.33Re' QaJaaw Dios inye'wik wajaawriik. Eh re' reh ink'amwik weh chupaam i korik laj b'eeh.34Re' reh inye'wik nukowiil atoob' ta neenub'an weh ajiim ju' taq yuuq' je' rukab' i rub'an i keej.35Re' wo' reh inye'wik nuna'ojb'al chi q'aq'inik. Re' reh inye'wik waansil chukutariik i flecha q'an ch'ihch' korjinaq wii'.36WaJaaw nuDios, re' hat ti cha'jinik weh, re' hat ti ko'linik weh. Ruuk' awajaawriik kinatoob'eej ruuk' ak'axb'al xinelik korik.37Re' hat kinatoob'eej xateh i nub'eeh chi korik. Eh ma' xta kinkalojik wii'.38Re' hin xnusik' taqe i ki-ixowanik nuwach, eh xnureq wo' taqe. Eh ma' xnukanaa' ta chik taqe korehtaal xnub'an keh.39Noq xnub'an keh xiq'ehb'ik wach ak'al ma' kota chik xi wuktik. Eh ma' xkikuy ta waansil.40Re' hat xayeew wajaawriik chi xnub'an keh. Eh xawesaj i kajaawriik i ki-ixowanik nuwach reh chi ma' xkikuy ta waansil.41Re' hat xaq'asaj taqe panuq'ab' i ki-ixowanik nuwach. Korehtaal nusach kiwach chi kunchelaal.42Noq xkipahqaaj kitoob'jiik ma' awach ta xtoob'inik keh. Noq xkipahqaaj aweh chi naa ako'leem taqe xama' xako'leej ta wo' taqe.43Re' hin xnub'an keh je' rukab' noq insahchik wach i pooq. Eh xnuyeq'eb'eej taqe pan wooq je' rukab' imb'aan reh i ch'uwa' pamb'eeh.44Re' hat nuDios xinako'leej pan kiq'ab' i tinamit ma' kinimanik taa weh. Eh xinakoj chi ajaab'esil chikinaah i tinamit. Eh xakoj taqe chi nutoob'jiik i tinamit ma' weht'al ta kiwach.45Noq inkib'iraj i nuq'or keh inkinimaj wo' hoq. Eh re' taqe i tokoom tinamit xkaaj wo' naq chi re' hin xin taaq'anik keh.46Re' taqe i tokoom tinamit xakib'arb'otik chik ruum i kiyo'jiik noq xi elik chaloq chupaam i ye'aab' kikeb'aam naq wii' kiib'.47Xti k'achlik i QaJaaw Dios, loq'imaj ta naq i waj ko'loom. Neeta naq inye'arik runimaal wach i nuDios waj ko'loom.48Re' reh i Dios re' inq'ajwik wach imb'aan weh. Re' wo' reh inkojwik weh chi ajaab'esil chikinaah i tinamit.49Re' reh inko'linik weh chuwach i kijosq'iil i ki-ixowanik nuwach. Re' reh xko'linik weh pan q'ab' i winaq wilik rajaawriik chi kansanik.50Ruum aj re', re' hin QaJaaw Dios, q'e' nuyeew aloq'il chupaam taqe i tinamit. Eh inutz'uyej i runimaal awach.51Re' QaJaaw Dios inko'linik weh i hin, hin reey. Eh i ruketelaaj nuwach i hin i rusik'im cho nuwach. Eh naa wo' ruketelaam kiwach chi juneliik i wiih numaam, inki i David. Re' taqe i tz'apaab' wach q'orik xuq'or i reey David1Re' taqe wili i tz'apaab' wach ruq'oral i reey David, re' i rak'uun i Isaí. Re' i David xye'arik runimaal wach ruum i QaJaaw Dios, eh sik'arik wach ruum i ruDios i Jacob. Re' i David i xutz'uyej i holohaq tz'uuy keh i ruch aj Israel je' wili xuq'or:2Re' Ruxlab'al i QaJaaw Dios inq'orik weh chib'ih i naa nuq'orom, ruum aj re', xa re' i ruq'oral i nuq'or.3Re' qaDios i hoj aj Israel xq'orik chaloq. Re' inko'linik qeh i hoj aj Israel je' wili i xuq'or weh: Jinaj i korik wach ruk'ux i naa ruwihiik chi reyil chinaah i tinamit. Eh ruuk' i ruyohljiik wach i Dios naa rub'anam i taaq'anik.4Re' reey re' re' naa ruwihiik rusaqumaal je' rukab' noq insihq'inik i q'iij kowahq'eq noq ma' xta suutz' pan taxaaj. Eh je' rukab' noq inqajik i jab' chinaah i wach ak'al i ruk'isaj taqe johtoq i ch'ahn, inki.5Re' i wak'uun wixq'uun korik wach kik'ux ruuk' i QaJaaw Dios, re' Dios wilik i xuyejaa' wach wuuk' i reh i juneliik. Eh re' wo' reh xq'orik reh chu'nchel i wili koruman chi narojiik eloq wach. Atoob' ta komajaa' inooj eloq wach yu'naak re' hin weht'al chi re' i qaDios waj ko'loom naa rub'anam taqe inwaaj.6Eh chu'nchel i yiib' wach kina'ojb'al, je' kikab' i k'iix inchuq'arik, eh ma' awach ta intz'a'inik reh ruuk' q'ab'.7Wila' awach i xraaj ruchopom koruman chi ruuk' ch'ihch', ruuk' ruq'as ju' ch'ihch' naa rumolom wach ar i neeruk'at paruye'aab', inki. Re' kib'ihnaal i ru soldado i David xti kow kiib' (1 Cron 11.10-47)8Re' taqe wili i kib'ihnaal i ru soldado i David xti kow kiib' chi q'aq'inik: Re' peet re' Joseb-basebet, takmon i rutinamiit Adino wo' chik i b'ih inkiq'or. Re' reh k'amal kib'eeh taqe ixib' chi soldado xti kow kiib'. Eh pan jinaj q'iij xukansaj ruuk' i ruq'as ju' ch'ihch' i waxiqiib' siento chi winaq.9Re' rukab' re' i Eleazar rak'uun i Dodo, aj ahohita. Re' reh re' ruuk' i jinaj keh ixib' xti kow kiib' xkuhch'ihleej i reey David noq xkian i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Pas-damim. Chupaam i q'aq'inik re' re' xkimol chi elik i aj Israel chikiwach i aj filisteo.10Eh re' i Eleazar reh xutoq'aa' q'aq'inik kuuk' i aj filisteo korehtaal xq'uhtik, eh xlechlojik pan q'ab' i ruq'aslaj ch'ihch'. Chupaam i q'iij re' re' xuyeew q'ab' i QaJaaw Dios chi xb'aan keh i aj filisteo. Eh re' taqe i aj Israel xi sutinik wo' chik cho ruuk', xa re' la' xa chi molarik chik taqe i xa chib'ih jariik i xuq'uch.11Eh re' i roox re' Sama rak'uun i Age aj ararita. Re' taqe i aj filisteo xkimol kiib' ar Lehi chupaam i k'isa ye'aab' tikooj wii' i re' ruuk' inokik chi i chaaj. Re' taqe i ki soldado i aj Israel xkimol chi elik chikiwach i aj filisteo.12Re' Sama reh ma' ximol ta chi elik xkahnik paa' panyejaal i tik xukansaj taqe i aj filisteo. Re' QaJaaw Dios xtoob'inik reh chi xub'an keh.13Eh noq xponik i ruq'ijil i rumolariik i wach i tik ixib' keh i re' ruuk' taqe i lajeeb' ru ka'winaq chi k'amal b'eeh xiooj ruuk' i reey David chupaam i paat ab'aj wilik ar Adulam. Eh re' i ki-itz'ihy naah paat i aj filisteo ar wilik wach k'ixkaab' Refaim.14Chupaam i q'iij re' re' ar wilik i reey David aha' inko'ljik wii' iib'. Eh re' taqe i aj filisteo wilik i kimolom kiib' pan tinamit Belén.15Re' David je' wili xuq'or: Awach ta naq neen k'ulik ye' woq weh chi uuk'jik i ha' re' ruuk' i wilik panookb'al reh i tinamit Belén, inki.16Eh re' taqe ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik xooj kimin kiib' aha' kimolom wii' kiib' i aj filisteo. Eh xkik'am chaloq i ha' re' ruuk' i wilik panookb'al reh i Belén xkiyeew reh i David, xa re' la' re' reh ma' xraaj ta ruk'em, xuchihkaaj la' wach ak'al chi jilow mayiij chuwach i QaJaaw Dios.17Eh je' wili i xnuq'or reh i QaJaaw Dios: ma' nee ta nwuk'ej i ha' wili ruum wi xwuk'ej je' naa re' i kikik'eel ixib' chi winaq wili neen wuk'ej wita xikimik chaloq, ruum xawuum i hin xooj kik'am i ha' wili, inki.
Re' taqe na'ojb'al wili xkian ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.18Re' Abisai ruchaaq' i Joab rak'uun i Sarvia. Re' i Abisai re' re' xukansaj taqe ixib' siento chi winaq je' re' noq xkahnik chi wilik chik rajaawriik. Eh xureq chi je' kikab' ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.19Re' i Abisai q'e' xye'arik runimaal wach, chikiwach i lajeeb' ru ka'winaq korehtaal xkahnik chi k'amal kib'eeh. Xa re' la' xama' xureq ta wo' hoq chi je' kikab' ixib' q'e' kow kiib'.20Jinaj i winaq Benaía i b'ih rak'uun i Joiada aj pan tinamit Cabseel, kow riib' ma' k'isiin taqe i xa chib'ih jariik xub'an. Re' i reh xkansanik keh i kiib' chi rak'uun i Ariel aj Moab. Eh pan jinaj q'iij noq k'ahchi' musjab' xukansaj wo' jinaj i kaq b'ahlam chupaam i jinaj chaamlaj jul.21Eh re' i Benaías xukansaj wo' jinaj i winaq xiik' naah nimaal rooq aj Egipto. Re' i aj Egipto wilik jinaj i ruq'aslaj ch'ihch' pan q'ab'. Eh re' i Benaía ruuk' jinaj i chee' xuq'uch i ruq'aslaj ch'ihch' i aj Egipto, eh ruuk' i re' xukansaj.22Re' Benaía rak'uun i Joiada ruuk' i re' xye'arik rajaawriik chi kixilak i lajeeb' ru ka'winaq chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.23Eh q'e' xye'arik kajaawriik chikiwach i keh, xa re' la' xama' xureq ta wo' chi je' kikab' ixib' chi winaq q'e' kow kiib'. Eh re' i reey David xukoj i Benaía chi k'amal kib'eeh i ru soldado incha'jinik reh.24Re' taqe i lajeeb' ru ka'winaq chi soldado je' wili i kib'ihnaal: Asael ruchaaq' i Joab, i Elhanán, rak'uun i Dodo aj Belén,25Sama aj Harad, Elica aj Herod wo' hoq,26Heles aj Paltita, Ira rak'uun i Ikes aj Tecoa,27Abiezer aj Anatot, Mebunai aj Husah,28Salmón aj Ahod, Maharai aj Netofa,29Heleb rak'uun i Baana aj Netofa, Itai, rak'uun i Ribai aj Gabaa, re' i tinamit wilik pankiyuq'ul taqe i riih rumaam Benjamín.30Benaía, aj Piratón, i Hidai, ar chalinaq chi chii' i rooq ha' Gaas.31Abi-albón, aj Arabá, i Azmavet, aj Behurim,32Eliaba aj Saalbón, taqe i rak'uun i Jasén i Jonatán,33Sama aj Arar i Ahíam rak'uun i Sarar aj Arar,34Elifelet, rak'uun i Ahasbai, rak'uun i Maaca, re' Eliam rak'uun i Ahitofel aj gilonita,35Hezrai, aj Carmel, Paarai, aj Arba,36Igal, rak'uun i Natán, aj Soba, Bani, aj Gad,37Selec, aj Amón Naharai, aj Beera re' reh ink'amwik reh i ruch'ihch' i Joab rak'uun i Sarvia,38Ira, aj Itra, Goreb, aj Itra wo' hoq,39Urías, aj heteo, chu'nchel i re' wuqlaj ru ka'winaq chi kiib'. Re' reey David xrik'saj jinaj i tz'ihb' ajlaamb'al keh i aj Israel (1 Cron 21.1-27)1Re' QaJaaw Dios xchalik rujosq'iil chikinaah i aj Israel, xuyeew q'ab' chi xchalik ruk'aa' i David chikinaah xuq'or reh chi naa rajlaam taqe i aj Israel, ruch'ihil taqe i aj Judá.2Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Joab, re' i rajaaw i k'amal kib'eeh i soldado:
Re' hat, haa' taqe awuch'ihil hiy chawajlaaj i ju'jun ch'uq chi aj Israel. Ar neenatoq'aa' reje pan tinamit Dan konee tiponik Beerseba, ruum re' hin inwaaj nunab'eem jarub' i wilkeeb' ar, inki.3Eh re' Joab je' wili xuq'or reh i reey David:
Re' ta naq i QaJaaw Dios neenk'ihaax b'isanik reh i tinamit Israel, jino'q chik chi je' k'ihaal i wilkeeb' yu'naak. Eh konee ta naq inawil i hat qajaaw reey. Eh ¿Chib'ih reet noq q'e' suq ak'ux chi kajaljiik yu'naak? inki.4Eh re' reey David kow xumin chupaam i Joab je' wo' taqe i k'amal kib'eeh soldado chi naa kianam aha' wilik i xuq'or. Chi riij i re' xi elik reje ruuk' i reey David, xooj wo' kajlaaj chu'nchel i aj Israel.5Eh xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán ar xooj kiyejaa' i ki-itz'ihy naah paat pansak'aaj reje reh i rookb'aal q'iij reh i tinamit Aroer. Re' i wilik wach k'ixkaab' panyejaal i kiib' chi tinamit re' Gad, i Jazer.6Eh xooj Galaad je' wo' Hodsi. Noq xi elik ar xiooj ar Danjaán xiooj wo' ar Sidón je' wo' chupaam taqe i tinamit wilik chi junsuut.7Chi riij i re' xiooj ar Tiro re' i wilkeeb' wii' i q'e' kow kiib', eh xiooj wo' k'oloq chupaam i kitinamiit i aj heveo, i aj cananeo. Eh xiooj wo' k'oloq Beerseba, wilik paruyuq'ul i Judá, xi ponik ko Neguev.8Eh noq kikohlaam chik rub'ehjiik paam taqe i ye'aab' re' re' xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem, b'elejeeb' poh ruuk' juninaq q'iij xponik kian chi kajaljiik i aj Israel.9Re' Joab xponik ruq'asaj reh i reey David jarub' chi kiib' taqe i aj Israel. Re' taqe i aj Israel xponik kajlaaj waxiqiib' siento miil taqe chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik. Eh re' taqe i aj Judá hoob' siento miil taqe chi winaq.10Eh re' David noq rajlaam chik taqe i aj Israel xtib'ik ruk'ux ruuk' i xub'an, eh ruum i re' xub'an rutiij eh je' wili i xuq'or:
QaJaaw Dios re' hin mahk i xnub'an chawach, chak'uy tinumahk i hin, hin amoso ruum re' hin pan tehwachiil xnub'an i wili, inki.11Eh chi junwaar chik noq xwuktik i David, re' i QaJaaw Dios xuq'oreej chaloq i Gad jalal ruq'oral, re' inye'wik runa'ojb'al i David.12Je' wili i xuq'or reh: Yu'naak i hat hiy ruuk' i David je' wili cha q'or reh: Yu'naak ixib' wach i ti' k'axik i nuye'em chuwach, neerub'an chi nee rusik' wach aha' wilik iraaj chi nee nuyeew reh, ti' ko'q reh, inki.13Eh re' i Gad xooj wo' ruuk' i David je' wili i xuq'or reh:
Chasik' wach i ti' k'axik inawaaj chi re' QaJaaw Dios nee rutaq'aaj chaloq cha naah, ¿Mi re' chi neenchalik ixib' haab' chi wi'jaleel chupaam i tinamit, oon re' chi neenamol chi elik ixib'-oq poh chikiwach i kib'anik ti' k'axik aweh, oon re' chi neenchalik ixib'-oq q'iij i runimaal yab'ilaal chupaam i tinamit? Chakapaaj yu'naak i naawaaj, cha q'or weh reh chi neenuq'or reh i QaJaaw Dios i hin i xtaaq'anik cho weh, inki.14Re' David je' wili ruchaq'weesjiik i Gad xub'an:
Re' hin q'e' ti' nuk'ux ma' nureq ta chi riij chib'ih i naa nub'anam. Ma' xta reet chi re' QaJaaw Dios neemb'anik ti' k'axik qeh ruum re' reh q'e' nim i ruk'axb'al chuwach chi re' i ki-ixowanik qawach nee kib'anik ti' k'axik qeh, inki.15Re' QaJaaw Dios xa chupaam i wahq'eq re' re' xutaq'aaj chaloq i runimaal yab'ilaal chikinaah i aj Israel, nik' najtiil i xuq'or i QaJaaw je' wo' re' najtiil i xub'an. Ar xtohq'ik chaloq pan tinamit Dan koxponik chupaam i tinamit Beerseba, eh xikimik i lajeeb' ru kajwinaq miil chi tinamit.16Eh re' i ánjel xb'anik ikaansanik noq xa okik naq chik reh chi rusachariik kiwach i aj Jerusaleem re' QaJaaw Dios ti' xrikraaj i tinamit re' re' je' wili i xuq'or reh i ruánjel: Maa sach kiwach manlik ikaansanik xa a'n inki.
Re' ánjel re' re' ar naq wilik aha' i resaj wii' riij i rutrigo i Arauna re' ruuk' taqe i aj jebuseo.17Noq re' David xilow i ánjel chi k'ahchi' rukansam i tinamit je' wili i xuq'or reh i QaJaaw Dios.
Re' hin ximahkunik, re' hin ximb'anik i yiib' wach na'ojb'al. Re' i tinamit wili i je' kikab' i tentzun ma' xta kimahk. Re' hin i nupahqaaj aweh chi, chi nunaah i hin, eh chikinaah taqe i awach weh chayeew chee ti' k'axik, inki.18Eh chupaam i q'iij re' re' xooj wo' chik k'oloq i Gad ruuk' i reey David je' wili xuq'or reh: Re' hat hiy chupaam i ye'aab' i resaj wii' riij i rutrigo i Arauna i aj jebuseo. Ar neenayejaa' jino'q artaal loq'oomb'al reh i QaJaaw Dios, inki.19Eh re' David xooj wo' hoq aha' i xq'orarik reh ruum i Gad xub'an wo' hoq aha' wilik i xuq'or i QaJaaw Dios.20Re' i Arauna xrilow reje chi xk'uloq i reey David ruch'ihil taqe i kitowik reh. Re' Arauna xelik reje chuk'ulariik xuxuk'aa' riib' chuwach i reey David korehtaal xureq wach aak'al ruuk' i yejal wach.21Je' wili i xuq'or reh:
Qajaaw reey chib'ih jariik ab'eeh chalik a'an wuuk', inki.
Re' reey David je' wili i xuq'or reh:
Re' hin xchalik nuloq' aaye'aab' inawesaj wii' i riij atrigo, reh chi neenuyejaa' jino'q i artaal ar loq'oomb'al reh i QaJaaw Dios, reh chi nee nelik i runimaal yab'ilaal chinaah i tinamit, inki.22Re' i Arauna je' wili ruchaq'weesjiik i David xub'an:
Ma' xta reet Qajaaw reey, wili taqe i kiib' chi b'oyax neerub'an chi nee taqe nak'at chi mayiij. Eh re' i chee' reh riij kalaq i b'oyax, je' wo' taqe i ruchee'el i keeb'al wili neekikamanik aweh chi sii', inki.23Re' Arauna xuyeew reh i reey David chu'nchel i re', je' wo' chik wili i xuq'or reh i David:
Neeta naq i ruk'ul aweh i Dios aamayiij, inki.24Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Arauna:
Re' hin naa nutojom aweh jarub' tz'aaq ruum re' hin ma' ruk'ul ta chi nee nuk'at chi mayiij chuwach i QaJaaw i xa sihimaj weh, inki.
Eh xutoj wo' reh i ye'aab' i Arauna i resaj wii' i riij i trigo, je' wo' i kiib' chi b'ooyax lajeeb' roxk'aahl chi tumiin re' ruuk' i plata xutoj.25Eh re' reey David chupaam i ye'aab' re' re' xuyejaa' jinaj i artaal re' ruuk' i tusuj ab'aj. Chinaah i re' xuk'at i rumayiij k'amb'al riib' panotob'il ruuk' i QaJaaw Dios. Eh re' i QaJaaw Dios xrib'iraj wo' hoq i xupahqaaj xelik wo' hoq i runimaal yab'ilaal chinaah i tinamit Israel.
Re' k'ijool je' wili i xuq'or:
Re' hin xaxnumol cho chi elik i kimolom wii' kiib' i wuch aj Israel, inki.4Re' David xupahqaaj wo' chik reh i k'ijool chi je' wili: Chakuy cha q'or weh chib'ih i xk'ularik:
Re' taqe i soldado xkimol chi elik panq'aq'inik, eh ma' k'isiin keh i xikimik. Eh xkimik haa' i Saúl ruch'ihil i rak'uun Jonatán rub'ihnaal, inki.5Re' David xupahqaaj reh i k'ijool xk'uloq chi taqarik chi je' wili:
¿Nik' wach noq xanab'eej i hat chi xkimik i Saúl ruch'ihil i rak'uun Jonatán? inki.6Re' k'ijool re' re' je' wili i chaq'wik xub'an:
Re' hin xa ik'ik naq ponoq weh chinaah i yuuq' Guilboa, eh xwilow chi re' Saúl ruyok'aam riib' chi ju' i ruch'ihch' k'ahchi' naq rukansam riib'. Xanaah re', re' i q'aq'ineel wilkeeb' pan kareta i wilkeeb' rij kawáyu ach k'isiin ma' ink'ulik reqaroq kuum.7Eh chupaam i jumehq' re' re' xisutej reje riib' chi wilariik, eh xiruyuq'eej reje, re' hin xnujil i koq wiib' ruuk'.8Eh xupahqaaj weh chi je' wili: ¿Aha' ti chalik? inki. Re' hin je' wili i xnuq'or reh: Re' hin, hin aj Amalec, kinki reh.9Re' Saúl je' wo' chik wili xuq'or weh: Chakuy chajil chawiib' kinakansaj chi jumpech ruum re' hin q'e' ti' wilkiin ach k'isiin k'achalkiin, inki.10Eh re' i hin xnujil wo' i koq wiib' ruuk' xnukansaj wo' hoq ruum xnukoj rehtaal chi xama' naa ta wo' naq chik ruk'aach. Eh xnuk'am chee ru corona wilik naq wach naah, xnuk'am wo' chaloq i rukotkot laj ch'ihch' wilik naq ralaq q'ab'. Xnuk'am cho chawach i hat qajaaw David, inki.11Eh noq xrib'iraj chi je' re' i David ruch'ihil taqe i winaq wilkeeb' ruuk'. Xkiweq i kiso' chikiij ruum i ruti'kiil kik'ux.12Eh ma' k'isiin ta xioq'ik chi riij i rukimiik i Saúl, je' wo' chi riij i rukimiik i rak'uun Jonatán rub'ihnaal xkian kitiij chi ma' kianam ta kiwa' kihaa' korehtaal i xokik i q'iij. Eh ruum wo' chi ma' k'isiin i aj Israel re' i rutinamiit i Dios xikimik panq'aq'inik.13Re' David xupahqaaj reh chi je' wili i k'ijool xk'ulik chi q'orariik reh chi xkimik i Saúl:
¿Aha' ti chalik i hat? inki reh. Re' i k'ijool je' wili i xuq'or:
Re' hin pan tokoom tinamit kinchalik, hin aj Amalec, inki.14Re' David je' wili i xuq'or reh i k'ijool: ¿Mi ma' xat yo'jik k'isinoq re' hat chi rukanteesjiik i reey rusik'im cho wach i QaJaaw Dios? inki.15Eh re' David xuyuq'eej reje jinaj keh i ru soldado je' wili i xuq'or reh:
Chakansaj i k'ijool re' re', inki.
Re' reh xukansaj wo' hoq i k'ijool aj Amalec.16Re' David je' wili i xuq'or reh i k'ijool:
Xa re' i hat xayeew awiib' pankimik cha wib'il awiib' ruum ruuk' aachii' xaq'or chi xakansaj i reey rusik'im cho wach i Dios, inki. Re' ruti'kiil k'uxliis chi riij i rukimiik i Saúl, i rukimiik i Jonatán17Re' David xutz'uyej jinaj i tz'uuy ruum i ruti'kiil ruk'ux chi riij i rukimiik i Saúl je' wo' chi riij i rukimiik i Jonatán i rak'uun.18Eh xuq'or wo' hoq chi chu'nchel i riih rumaam i Judá naa kitijem i tz'uuy re' re'. Re' tz'uuy wili tz'ihb'amaj wo' hoq chupaam i ruhuuj i Jaser, je' wili i xuq'or parutz'uuy:19Hat tinamit Israel xkisach wach aaloq'il chinaah taqe i yuuq', xikanteesjik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik.20Maa q'or rib'iral ar Gat, maa q'or rib'iral chupaam taqe i b'eeh Ascalón. Re' chi ma' nee tansuuqb'ik kik'ux i kixq'uun i aj filisteo, reh chi ma' nee ta kipisk'anik pankooq ruum rusuqkiil kik'ux taqe ixoq re' re' ma' kinimanik ta reh i Dios.21Re' taq i hat yuuq' wilkaat taq Gilboa ma' naa ta chik ruqajiik chee jab', i raab' suutz' taq cha naah. Eh ma' naa ta chik rub'anam i tik taq chawach ruum cha naah taq i hat xelik i rajaawriik i kich'ihch' i q'e' kow kiib'. Eh cha naah taq i hat xelik i rajaawriik i ruch'ihch' i reey Saúl je' cho ma' re' tee Dios xsik'wik cho wach.22Re' Saúl, re' Jonatán ma' junriim xi sutinik cho panq'aq'inik chi ma' ta xkian chee kaansanik ruuk' i kiflecha, ruuk' i kiq'aslaj ch'ihch'.23Re' Saúl ruch'ihil i Jonatán q'e' naq holohik kib'anik, q'e' naq kik'axarik. Eh ni xata re' noq k'achalkeeb', ni xata re' noq xikimik xkikanaa' kiib', eh q'e' naq kow kib'ehik je' kikab' i xihk, je' kikowiil i kaq b'ahlam.24Hat taq ixoq aj Israel chawoq'ej taq i rukimiik i Saúl, ruum re' naq i reh intiiq'anik taq aweh ruuk' i holohaq itz'ihy, eh tiruxoyej wo' naq taq ruuk' oro.25Chakoj taq rehtaal chi cha naah taq i hat yuuq' xi kanteesjik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik, eh cha naah wo' taq xkimik i Jonatán.26Re' hat Jonatán hat was noq wilkaat q'e' ti' tiwik'raaj. Re' hat q'e' xa a'n i q'unil wuuk', eh ma' k'isiin ta xinak'ax, ma' xata je' rukab' i k'axooj inki a'n ixoq.27Xkuxik kikimiik taqe i q'e' naq kow kiib' chi q'aq'inik, eh xsahchik wach i kitz'a'amb'aal reh q'aq'inik, inki parutz'uuy i David. Re' David xpa'ab'jik chi reey ar Judá1Eh koq'uun chik re' David xupahqaaj reh i QaJaaw Dios parutiij chi je' wili:
¿Jaaw mi ruk'ul chi naa wojiik chupaam jino'q keh i tinamit wilkeeb' paruyuq'ul i Judá? inki.
Re' QaJaaw Dios je' wili i xuq'or:
Neerub'an chi nee tiooj, inki.
Eh xupahqaaj wo' chik i David reh i QaJaaw chi je' wili:
¿Aha' wilik tinamit naa wojiik wii'? inki.
Ar naa awojiik Hebrón, i nuchjik.2Re' David xooj wo' ar, xuk'am taqe reje i kiib' chi rehk'een: Re' Ahinoam aj Jezreel, eh re' i Abigail rukanab' kahnoq i kamnaq Nabal aj Carmel.3Xuk'am wo' taqe reje chi riij i winaq ruch'ihil haa' i kehk'een, haa' taqe i kak'uun kixq'uun, ar xi okik chi patinik chupaam taqe i tinamit wilkeeb' paruyuq'ul i Hebrón.4Eh chi riij i re' xi ponik ar taqe i winaq k'amal kib'eeh i aj Judá, eh xkipab'aa' i David chi xkahnik chi reyil ar Judá.
Eh noq xq'orarik reh i David chi re' taqe i aj Jabes i wilkeeb' paruyuq'ul i Galaad ximuq'anik reh i Saúl.5Re' David wilik taqe i aj taqareel xutaq'aaj reje Jabes i wilkeeb' paruyuq'ul i Galaad, je' wili i xuq'or reje: Re' ta naq i Dios neenkuxisanik taq chaaweh ruum otob'il xa a'n taq reh aareey Saúl noq xamuq'aa' taq.6Re' ta naq i QaJaaw Dios neenketelinik taq chaawach i neemb'anik otob'il aweh taq i hat ruum taq otob'il xa a'n re' re'.7Je' re' noq re' taq i hat yu'naak chakowej taq ak'ux atoob' ta xkimik taq chik aareey Saúl. Re' chik i hin xinkipab'aa' chi reey chikinaah i aj Judá, inki. Re' taqe i aj Israel xi okik chi q'aq'inik kuuk' i aj Judá8Re' Abner rak'uun i Ner kajaaw i k'amal kib'eeh i ru soldado i Saúl. Re' Abner xooj chupaam i ye'aab' Nahanaim, eh xuk'am reje chi riij i Is-boset rak'uun i Saúl.9Eh xupab'aa' Is-boset chi kireey i wilkeeb' Galaad, i wilkeeb' Gesuri, Jezreel, xupab'aa' chi reyil chikinaah i riih rumaam Efraín, chikinaah i riih rumaam Benjamín, eh chikinaah chu'nchel i aj Israel.10Eh ka'winaq haab' i wilik reh Is-boset rak'uun i Saúl noq xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel kiib' haab' xwihik chi reyil. Xa re' wo' taqe i riih rumaam Judá xkiyeew rajaawriik chi reey i David.11Eh re' i David wuquub' haab' ruuk' waqiib' poh xwihik chi reyil chikinaah i riih rumaam i Judá. Re' nimlaj tinamit xuchop naah re' i Hebrón.12Eh re' Abner rak'uun i Ner xelik cho Mahanaim, eh ar Gabaón chik peet b'eeh chuwach i ru soldado i Is-boset.13Eh re' Joab reh rak'uun i Sarvia, xelik cho chi peet b'eeh chikiwach i ru soldado i David ar xooj kik'ul kiib' i molarik wii' i ha' Gabaón. Re' i junch'uq chi' ha' xkipab'aa' reje kiib', eh re' junch'uq chi juntar ha' xkipab'aa' cho kiib'.14Re' Abner je' wili i xuq'or reh i Joab:
Qayeew q'ab' chi neenkitoq'aa' q'aq'inik i qak'ijool reh chi neenqilow aha' wilik ch'uq i kow kiib' chi q'aq'inik, inki.
Ma' xta reet kitoq'aa' q'aq'inik, inki noq chaq'wik i Joab.15Eh xi q'ahxik cho chuwach i kab'laj chi re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín re' i ruk'am kib'eeh i Is-boset rak'uun i Saúl. Eh xi q'ahxik wo' cho chuwach i kab'laj re' ruuk' taqe i ru soldado i David.16Eh chi kiju'junaal xkichop chi rismaal kinaah i nixowanik kiwach, xkimin i koq i q'aslaj ch'ihch' pankijojol. Eh junkimiik taqe noq xikimik. Je' re' noq re' ye'aab' re' re' wilik paruyuq'ul i Gabaón Helcat-hazurim i rub'ihnaal xkikoj.17Chi riij chik i re' xi okik chi q'aq'inik chi kow. Re' taqe i aj Israel ru soldado i Abner, xb'aan keh ruum i ru soldado i David.18Chupaam i q'aq'inik re' re' wilkeeb' ixib' chi rak'uun i Sarvia, je' wili kib'ihnaal: Joab, Abisai, Asael. Eh re' i Asael re' re' kow i najiminik je' kowiil i najiminik i keej.19Eh re' Asael xooj rajimaj i Abner, ma' xuyeew ta chik q'ab' reh chi xiko'leej riib'.20Re' Abner xtz'ehtanik reje chi riij je' wili i xuq'or:
¿Mi re' hat re' Asael ti ajiminik weh? inki.
Korik noq re' hin, inki noq chaq'wik i Asael.21Chalik i Abner je' wili i xuq'or reh:
Chakanaa' wajimjiik i hin, neerub'an chi neenachop reje jino'q i nu soldado neerub'an chi neenkahnik taqe aweh i chib'ih reh, inki.
Xa re' la' re' i Asael xama' xukanaa' ta wo' rajimjiik i Abner.22Re' Abner je' wo' chik wili i xuq'or reh i Asael:
Chakanaa' wajimjiik wila' ma' chih nee kinamin chupaam akanteesjiik, inki. Eh wixat nukansaj. ¿Nik' chik wach noq nenooj nuq'oreej i Joab aawas? inki.23Eh re' i Asael xama' xukanaa' ta wo' rajimjiik je' re' noq re' Abner xulahmaaj i koq i ruq'as ju' ch'ihch' chupaam i Asael xponik eloq i ju' chi jurub' xq'ehb'ik wach ak'al ar xkimik. Chu'nchel i ki-ik'ik chupaam i ye'aab' re' re' inkipab'aa' kiib' chi rilariik i kamnaq.24Eh re' Joab ruch'ihil i Abisai ma' xkikanaa' ta rajimjiik i Abner, parokiik i q'iij ar xi ponik chinaah i yuuq' Amma, re' wilik chuk'ulwaach i tinamit Gía wilik chi chii' i b'eeh inooj panchiq yuuq' wilik ar Gabaón.25Re' taqe i riih rumaam Benjamín xkian jinaj wach kik'ux ruuk' i Abner reh chi naakokiik chi q'aq'inik pankomonil. Eh ar xooj kipab'aa' kiib' chinaah i yuuq'.26Re' Abner kow xuq'or reje reh i Joab chi je' wili:
¿Mi ruk'ul chi juneliik naa qakansam qiib'? ¿Mi ma' aweht'al re' hat chi xati' k'axik i ruk'am cho chi qanaah? ¿Mi ma' ruq'ijil chik re' chi nee naq'or keh aa soldado chi kikanaa' i rukanteesjiik i ma' tokoom ta kuuk'? inki.27Re' Joab je' wili xuq'or reh Abner:
Re' hin parub'ihnaal i k'achlik Dios i nuq'or aweh i korik chi wii ta ma' xaq'or cho weh taqe re', re' nu soldado ma' nee ta naq inkimay rajimjiik taqe i ma' tokoom ta kuuk' korehtaal naq inkik'ul i saq'ik, inki.28Eh re' i Joab xuq'or chi xuuljik reje paam i ruk'aa' kaprax reh chi re' i ru soldado xukanaa' kajimjiik i ma' tokoom ta kuuk'. Re' taqe i aj Israel ma' xkian ta chik i q'aq'inik chikiwach chi jumpech.29Re' Abner ruch'ihil taqe i ru soldado xib'ehik chu'nchel aq'ab' wach k'ixkaab' Arabá. Eh xi q'ahxik chi juntar i nim ha' Jordán, xi-ik'ik wo' ponoq Bitrón, korehtaal xi ponik Mahanaim.30Re' i Joab xukanaa' rajimjiik i Abner ximol kiwach chu'nchel i ru soldado. Eh ar i xkikoj rehtaal chi b'elejlaj i ru soldado i David xi kanteesjik, eh xkanteesjik wo' haa' i Asael.31Eh re' taqe i ru soldado i David xkikansaj ixib' siento ruuk' oxk'ahl chi ru soldado i Abner re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín.32Re' Joab xumol i ruti'jolal i Asael, xkik'am reje Belén ar xkimuq'aa' chupaam i ye'aab' xkimuq'aa' wii' i rajaaw. Re' i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado xi-ik'ik aq'ab' chi b'ehik, manlik xsaq'ik noq xi ponik Hebrón.1Najt xkian i q'aq'inik i re' kuuk' ru soldado i Saúl kuuk' i ru soldado i David. Re' taqe i ru soldado i David xkowjik kik'ux. Eh re' taqe i ru soldado i Saúl xsahchik wach i kikowiil. Re' taqe i rak'uun rixq'uun i David xwihik (1 Cron 3.1-4)2Re' taqe i rak'uun rixq'uun i David xi wihik noq xwihik Hebrón, re' taqe wili: Re' peet ak'un re' Amnón rak'uun ruuk' i Ahinoam aj Jezreel.3Re' rukab' ak'un, re' Quileab rak'uun ruuk' i Abigail rukanab' kahnoq i Nabal, re' aj Carmel. Re' roox rak'uun re' Absalón rak'uun ruuk' i Maaca, rixq'uun i Talmai re' xwihik chi reey ar Gesur.4Re' rukaaj, re' i Adonías rak'uun ruuk' i Haguit, re' roo' re' Sefalia rak'uun ruuk' i Abital.5Re' ruwaaq re' Itream rak'uun ruuk' i Egla, rixoqil chik i David jinaj. Re' taqe wili i rak'uun i David xi-aasjik Hebrón. Re' Abner xub'an jinaj wach ruk'ux ruuk' i David6Noq k'ahchi' keeb' chi q'aq'inik i ru soldado i rak'uun i Saúl ruuk' i ru soldado i David. Re' Abner xti wilik rajaawriik i rub'an riib' chi kixilak i ru soldado i rak'uun i Saúl.7Re' i Saúl jinaj i rukab' rixoqil xwihik Rizpa i rub'ihnaal rixq'uun i Aja, noq xrib'iraj i Is-boset je' wili i xuq'or reh i Abner:
¿Chib'ih reet noq xa wixoqb'eej i rukab' rixoqil i wajaaw? inki.8Eh re' Abner ma' k'isiin ta xchalik ruk'aah ruum i xq'orarik reh je' wili i xuq'or reh i Is-boset:
¿Mi hin tz'i' noq inakapaaj re'? re' hin, hin kamanoom kuuk' i riih rumaam Judá Eh korik wach nuk'ux raj kamanoom aawajaaw Saúl, eh korik wach nuk'ux kuuk' i awach reh je' wo' kuuk' taqe i ramigo. Eh re' hat re' wo' hin xinq'asanik aweh pan q'ab' i David, eh yu'naak ¿chib'ih reet noq inaq'or chi ximahkunik ruuk' ixoq re' re'?9Re' ta naq i Dios neen ye'wik weh chi tojariik i numahk wila' ma' xnutoob'eej i David. Eh wila' ma' xnub'an ruuk' i xq'orarik reh ruum i QaJaaw Dios.10Re' Dios xuq'or chi naa resam i kajaawriik chi reyil taqe i rak'uun i Saúl. Re' chik i David naa rukojom chi reyil chikinaah i aj Israel je' wo' chikinaah i aj Judá. Ar naa rutohq'iik reje Dan, naa ruponiik Beerseba.11Eh re' Is-boset ma' jino'q chi q'orik xuchaq'weej i Abner ruum ma' k'isiin ta inyo'jik chuwach.12Re' Abner je' wili xutaq'aaj reje ruq'orariik reh i David: ¿Mi tokoom ta wo' ehchan reh i ye'aab' wili? Chak'ulaa' i naa nuq'orom aweh. Re' hin nee tinutob'eej reh chi neenkahnik chi ri'sil awajaawriik chu'nchel i tinamit Israel, inki.13Re' David je' wili i xuq'or:
Ma' xta reet neenuk'ulaa' i xaq'or, xa re' la' jinaj i nupahqaaj aweh: Re' chi chak'am cho weh ayu' i Mical i rixq'uun i Saúl, mat chalik chi wilariik wila' ma' xak'am cho weh i Mical.14Eh chi riij i re', re' David xutaq'aaj taqe i taqareel chi q'orob'jiik i Is-boset je' wili i xuq'or reje reh: Chaq'asaj weh i Mical re' wehk'een i xnub'an kaxáro ruuk', re' i xnuyeew i jinaj siento chinaah kik'achab' i aj filisteo chi riij.15Eh re' i Is-boset xutaq'aaj wo' ruq'uchariik i Mical reh i Paltiel re' i rub'ahiil rak'uun i Lais.16Re' Paltiel xutaq'aaj chee rehk'een suq suq inoq'ik xponik ko ar Behurim. Eh je' wili i xq'orarik reh i Paltiel ruum i Abner: Re' hat ti sutinoq panapaat, inki. Re' reh xsutinik reje.17Re' Abner je' wili i xuq'or keh i k'amal kib'eeh i aj Israel: Re' taq i hat najtir taq intohq'ik asik'im chi riij chi re' i David naa rukahniik taq chi aareey.18Eh yu'naak xponik chik i q'iij chi naa rojiik eloq wach i ruq'orom chaloq i Dios chi re' David naa resaniik qeh i hoj aj Israel je' wo' hoq i qatinamiit chi ri'sil i kajaawriik i aj filisteo, inki.19Re' Abner xuq'oreej wo' taqe i riih rumaam Benjamín. Chi riij i re' xooj Hebrón chi q'orariik reh i David chib'ih inkikapaaj i aj Israel chi riij, eh chib'ih inkikapaaj i riih rumaam Benjamín.20Re' Abner juninaq i winaq ruch'ihil noq xponik Hebrón, re' i wilik wii' i David. Re' i David xub'an jinaj i ninq'iij noq xponik i Abner ruch'ihil taqe i juninaq chi winaq.21Re' Abner je' wili i xuq'or reh i David:
Re' hin naa rojiik numolom kiwach chu'nchel i aj Israel reh chi neenkiyejaa' wach awuuk' chi neetikahnik chi reey chikinaah je' rukab' inakapaaj i ruk'ul chi naa a'nam, inki reh.
Re' David xuchaq reje i Abner, eh xooj reje chi suq suq ruk'ux. Re' Joab xukansaj i Abner22Eh re' Joab ruch'ihil taqe i ru soldado i David sutinik inki a'n cho chi q'aq'inik xkik'am chaloq i xkiq'uch cho keh i aj ixowaal. Re' i Abner ma' xta chik ruuk' i David ar Hebrón. Ch'aqooj chik reje ruum i David ojinaq chik reje chi suq suq ruk'ux.23Eh noq xponik i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado xkiq'or reh chi re' Abner rak'uun i Ner xponik chi q'orob'jiik i reey David, chi re' i Abner xch'aqarik reje ruum i reey, eh chi xooj reje chi suq suq ruk'ux.24Noq xrib'iraj i Joab chi je' re' xooj ruuk' i reey, je' wili i xuq'or reh:
¿Chib'ih jariik i xa a'n i hat reey? Re' Abner xk'ulik chaq'orob'jiik, eh re' hat reey xataq'aaj wo' chik reje.25¿Mi ma' aweht'al re' hat reey chi re' Abner rak'uun i Ner, xa aajot'ariik xk'ulik rub'an? Re' reh xarukojariik rehtaal xk'ulik rub'an reh chi xunab'eej chib'ih jariik i na a'n ayu' i hat reey.26Eh re' Joab noq xukohlaaj i q'orik ruuk' i David xutaq'aaj rusik'ariik i Abner chi ma' reht'al i David. Re' taqe i xiooj sik' woq reh i Abner ar xponik kisutej i wilik wii' i jul ha' Sira.27Eh noq xponik i Abner ar Hebrón xk'amarik reje ruum i Joab panookb'al reh i tinamit reh chi xponik rub'an ruk'utaaj ruuk' chi rutkeel. Eh ar xujut i koq i ruq'aslaj ch'ihch' chupaam i Abner, xukansaj reh chi xutoj wach aha' wili i rukanteesjiik i Asael xub'an re' ruchaaq' i Joab.28Eh koq'uun chik noq xrib'iraj i rib'iral i David chib'ih i xub'an i Joab je' wili i xuq'or: Re' Dios ineht'alinik reh chi re' hin je' wo' tinamit i nuchopom naah ma' xta k'isinoq qamahk chi xkanteesjik i Abner rak'uun i Ner.29Re' mahk wili chinaah ta naq i Joab neenkahnik, eh chikinaah ta naq i rak'uun rixq'uun. Ma' ta naq nee inhi'lik yab'ilaal chi kixilak, wilik i nee nelik ruha'iil i kiti'jolal, wilik i rax q'ah naa rub'aniik keh, wilik taqe i chelroq, wilik i naakikanteesjiik panq'aq'inik, wilik wi'jaleel naa rub'aniik keh, inki.30Re' Joab re' i Abisai xikansanik reh i Abner ruum re' reh xkansanik reh panq'aq'inik ar Gabaón i Asael re' kichaaq' i Joab ruch'ihil i Abisai.31Chi riij i re', re' David xuyuq'eej ruuk' i Joab, je' wo' taqe i wilkeeb' ruuk' je' wili i xuq'or keh: Chaweq taq aso' chawiij chakoj taq aq'as wach so', chakoj wo' taq aq'eq' so' ruum i ruti'kiil taq ak'ux chi riij i rukimiik i Abner, inki. Re' i reey David xooj haa' noq xooj muhqoq i Abner.32Eh ar xkimuq'aa' Hebrón. Re' reey David xuk'er chii' chi oq'ik chinaah i rujuul i Abner. Xioq'ik wo' chu'nchel i tinamit.33Chi riij i re', re' reey David xuq'or parutz'uuy taqe q'orik wilik ruum i ruti'kiil ruk'ux chi riij i rukimiik i Abner:
¿Chib'ih reet noq xat kimik i hat Abner? ¿Chib'ih reet noq xat kikansaj chi ma' xta rub'ehel?34Re' hat ma' b'ak'lik ta wo' naq taqe aawooq aq'ab', ruuk' karena. Re' hat xat kikansaj i yiib' wach kina'ojb'al, inki.
Eh chu'nchel i tinamit xi okik wo' chik chi oq'ik chi riij i rukimiik.35Re' taqe i tinamit xkiq'or reh chi chub'an ruwa', xa re' la' re' David ma' xraaj taj je' wili xuq'or: I ruk'ul chi nee kiruyeew pa runimaal ti' k'axik i Dios wila' xnub'an nuwa', oon wila' xnuk'ux jino'q i xa chib'ih jariik chuwach i q'iij wili, inki.36Eh chu'nchel i tinamit xkikoj rehtaal i xub'an i reey David, xsuuqb'ik kik'ux. Chu'nchel i xub'an i reey xponik chikiwach i tinamit.37Chupaam i q'iij re' re' xkireq chi riij chu'nchel i aj Israel chi korik chi re' David ma' re' ta k'isinoq haa' ruuk' i rukanteesjiik i Abner rak'uun i Ner.38Re' reey David je' wili i xuq'or keh i kikamanik ruuk': ¿Mi ma' nakoj taq rehtaal re' i hat chi re' winaq xkikansaj jinaj chihooj laj aj taq'oom, eh nim rajaawriik chi qaxilak i hoj, hoj aj Israel?39Re' hin atoob' re' Dios xsik'wik cho nuwach chi xinokik chi reyil inwik'raaj chi ma' xta k'isinoq wajaawriik. Aha' wilik i xkian i kiib' chi rak'uun i Sarvia. Re' ta naq i Dios neen ye'wik keh chi tojariik i kimahk chi riij i xkian re' re', inki. Re' rukimiik i Is-boset1Re' Is-boset rak'uun i Saúl ma' k'isiin ta xchalik ruyo'jiik noq xrib'iraj rib'iral chi xkanteesjik i Abner ar Hebrón. Eh ma' k'isiin ta xiyo'jik chu'nchel i aj Israel.2Re' Is-boset kiib' i winaq wilik ruuk', k'amal kib'eeh ajileq'. Re' jinaj Baana i b'ih, re' jinaj Recab i b'ih rak'uun taqe i Rimón wilik ar Beerot re' ruuk' taqe i riih rumaam i Benjamín. Ruum re' i ye'aab' Beerot ar wilik pankiyuq'ul i riih rumaam Benjamín.3Re' taqe i aj Beerot xiooj chi patal Gitaim, eh ar xi kahnik chi jumpech.4Re' Jonatán rak'uun i Saúl xwihik jinaj rak'uun Mefi-boset i b'ih, hoob' haab' i wilik reh. Eh noq xponik rib'iral i rukimiik i Saúl, i rukimiik i Jonatán ar Jezreel. Re' i k'isa Mefi-boset ti' i rooq xk'amarik reje ruum ixoq inq'uninik reh rajimam riib' xumol chi elik, eh xroq'taaj qoh hoq i k'isa k'un wach ak'al, eh xkahnik ti' kab'chel i rooq', ruum i re' ma' xb'ehik ta chik chi jumpech.5Re' Recab ruch'ihil i Baana re' kiib' chi rak'uun i Rimón Beerot i rutinamiit. Xti manlik wilik parutz'a'iil i q'iij noq xiooj parupaat i Is-boset i wirik i rub'an reh i ruhi'liik.6Eh re' ixoq incha'jinik reh i rookb'aal i Is-boset puhuj naq wach trigo i rub'an, xa re' la' xqajik i ruwiriik noq xooj kuxoq. Ruum aj re', re' i Recab ruch'ihil i Baana xi okik parupaat i Is-boset chi ma' awach ta x-ilwik keh.7Eh noq xi okik i koq manlin xkireq i Is-boset chi wirik i rub'an naah ruch'aht, xkikansaj xkiyok' i ralaq xkik'am reje i naah, eh xib'ehik reje chu'nchel aq'ab' chupaam i b'eeh inooj Arabá.8Re' i naah i Is-boset xponik kiq'asaj reh i reey David Hebrón, je' wili i xkiq'or reh: Qajaaw reey wili i naah i Is-boset rak'uun i Saúl, re' inixowanik naq awach, re' naq i xraaj akanteesjiik, yu'naak xuyeew q'ab' aweh i QaJaaw Dios chi xa a'n jilow reh i xub'an aweh, eh xa a'n wo' jilow reh i rak'uun, inki taqe.9Re' David je' wili kichaq'weesjiik xub'an:
Re' hin xti korik i nuq'or taq aweh parub'ihnaal i QaJaaw Dios chi xiruko'leej chuwach i ti' k'axik.10Noq wilkooj ar Siclag xponik wuuk' jinaj i winaq chuq'orariik weh chi xkimik i Saúl noq xukapaaj i reh chi holohik naab'iram chi xponik ruq'or weh re' re'. Eh re' hin xnutaq'aaj ruchopariik i winaq re' re' reh i rukanteesjiik tojb'al riij i xponik ruq'or weh.11Je' wo' re' i naa nub'anam taq aweh i hat akab'cheel yiib' wach ana'ojb'al xponik taq akansaj i Is-boset parupaat noq wirik naq i rub'an, chi ma' xta ru mahk. Eh re' hin naa taq kaat nuye'em chi tojariik aamahk chi riij i rukimiik i Is-boset, naa taq kaat wesam chinaah ak'al wili, inki.12Eh re' reey David xuq'or keh taqe i ru soldado chi naa kikansam i Recab, ruch'ihil i Baana. Eh xkikansaj wo' taqe i xyok'arik taqe i kiq'ab' je' wo' taqe i kooq. Eh xit'uyub'jik chinaah i molarik wii' i ha' ar Hebrón. Eh xkik'am chaloq i naah i Is-boset xkimuq'aa' aha' xkimuq'aa' wii' i Abner ar Hebrón. Re' David xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel (1 Cron 11.1-3)1Eh chu'nchel i aj Israel jar ch'uq chi kiib' xiooj ar Hebrón ruuk' i David je' wili xkiq'or reh: Re' hat ma' hat ta tokoom, quuk' qiib' awuuk', inki taqe.2Xa ruchaliik wo' hoq noq kok'achlik i Saúl chi reyil chi qanaah, xa re' wo' hat ti k'amwik kib'eeh i qa soldado noq kiooj panq'aq'inik, eh kielik cho korik. Eh ruq'orom wo' aweh i QaJaaw Dios chi re' hat naa acha'jiniik, naa akahniik chi taaq'anik chinaah aatinamiit Israel, inki taqe.3Je' re' noq chi kunchelaal taqe i k'amal b'eeh chi kixilak i aj Israel xponik kiq'oreej i reey David ar Hebrón. Eh re' reh wilik i xuyejaa' wach kuuk' xuq'or i korik parub'ihnaal i Dios. Re' keh xkijalk'iij i aseite wach naah i David reh chi xkipab'aa' chi reyil chinaah i kitinamiit Israel.4Eh re' David lajeeb' ru ka'winaq haab' i wilik reh noq xokik chi reyil.5Eh wuquub' haab' ruuk' waqiib' poh xwihik ar Hebrón chi kireey i aj Judá. Oxlaj ru ka'winaq haab' xwihik Jerusaleem chi reyil chikinaah i aj Israel je' wo' chikinaah i aj Judá. Re' David ka'winaq haab' xwihik chi reyil. Re' David xuchop naah i kowlaj ye'aab' Sión (1 Cron 11.4-9)6Re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xiooj Jerusaleem, chub'anariik keh i aj jebuseo wilkeeb' ar. Re' taqe i aj jebuseo xkikapaaj chi re' David ma' naa ta rub'anam okik chupaam i kitinamiit. Je' wili i xkiq'or reh: Re' hat ma' ruk'ul ta chi naa awokiik ayu', ruum re' taqe i moywach re' taqe i siik i kooq ma' nee ta inkiyeew q'ab' aweh chi nee ti okik panqatinamiit, inki taqe.7Xa re' la' re' David xuchop wo' naah i kowlaj tinamit Sión. Eh xkahnik chi rutinamiit i David inkiq'or reh.8Re' David chupaam i q'iij re' re' ruq'orom chik chi je' wili: Re' naa rub'aniik keh i aj jebuseo, parooq ha' naa kokiik, eh naa kikansam taqe i moywach je' wo' taqe i siik kooq, re' taqe i q'e' inwixow kiwach, inki. Ar elinaq chaloq i q'orik i ruq'or chi je' wili: Re' taqe i moywach re' taqe i siik i kooq ma' naa ta kianam okik parupaat i Dios, inki.9Eh noq re' David rehchaam chik i nim wach tinamit Sión, rutinamiit i David i rub'ihnaal xukoj. Eh xukoj i koraal tz'aq chi junsuut ar xutoq'aa' reje ruuk' inajt naah paat Milo rub'ihnaal xponik yejaal i tinamit.10Re' i David k'achi' naq rureqem rukowiil ruk'ux chi korik, eh i nelik korik ruuk' taqe rub'an, ruum re' QaJaaw Dios nim rajaawriik intoob'inik reh. Re' Hiram xutaq'aaj taqe reje i taqareel ruuk' i David (1 Cron 14.1-4)11Re' Hiram i kireey i aj Tiro xutaq'aaj taqe reje i raj taqareel ruuk' i David xutaq'aaj wo' taqe reje i aj tz'aqool je' wo' taqe i aj sehk xkik'am reje i holohaq chee' chakaltee', reh xkiyejaa' chi korik i rupaat i rub'an wii' i taaq'anik i David.12Ruuk' i re' xureq chi riij i David chi re' Dios xpaab'anik reh chi reyil chinaah i tinamit Israel. Eh xureq wo' chi riij chi re' Dios xye'wik cho rajaawriik chi reyil k'axb'al reh i rutinamiit Israel. Re' taqe rak'uun i David xi-aasjik Jerusaleem (1 Cron 3.5-9; 14.3-7)13Re' David xelik reje Hebrón ar chik xooj Jerusaleem, eh k'ih taqe i rixoqiil xwihik ar, chi riij i xti rehk'een xwihik i rak'uun rixq'uun kuuk'.14Re' taqe i rak'uun i David xi-aasjik Jerusaleem je' wili i kib'ihnaal: Samúa, Sobab, Natán, Salomón,15Ibhar, Elisúa, Nefeg, Jafía,16Elisama, Eliada, Elifelet. Re' David xub'an keh i aj filisteo (1 Cron 14.8-17)17Eh re' taqe i aj filisteo noq xkib'iraj rub'iral chi re' i David xpa'ab'jik chi reyil chikinaah i aj Israel, jumehq'iil xiooj chi q'aq'inik ruuk'. Eh noq xrib'iraj i David chi k'ahchi' kisik'im xelik reje ar xooj rukeb'aa' riib' chupaam i ye'aab' ke'emb'al iib'.18Re' taqe i aj filisteo xiooj chikiwach reh rusik'ariik xooj kimol kiib' wach k'ixkaab' Refaim.19Ruum aj re', re' David xupahqaaj ree Dios parutiij, je' wili xuq'or:
¿Mi ruk'ul chi nawojiik chi q'aq'inik kuuk' i aj filisteo? ¿Mi nee nayeew q'ab' weh chi nee nub'an keh? inki.
Eh je' wili ruchaq'weesjiik xb'aan ruum i QaJaaw Dios:
Ma' xta reet hiy chi q'aq'inik kuuk', re' hin naa taqe nuq'asam panaq'ab', inki.20Re' David xooj taqe ruk'ulb'ilej i aj filisteo ar Baal-perazim, eh xub'an keh. Ruum i re' je' wili xuq'or i David: Re' QaJaaw Dios xusach kiwach i ki-ixowanik nuwach, je' naa xik'amarik reje ruum i elaal haa'. Ruum aj re', re' ye'aab' re' re' Baal-perazim i rub'ihnaal xukoj.21Eh re' taqe i aj filisteo xkiq'eb' kahnoq taqe i kitiyoox, eh re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xkik'at taqe tiyoox.22Eh re' taqe i aj filisteo xi kahnik chi k'achalkeeb' xooj wo' chik kimol kiib' wach k'ixkaab' Refaim.23Eh re' David xupahqaaj wo' chik ree Dios, eh re' i QaJaaw Dios je' wili i xuq'or:
Neerub'an chi nee tiooj chi q'aq'inik kuuk', xa re' la' matokik reje chikiwach, chakotej kiij ar nee ti okik i wilkeeb' wii' i chee' balsamo.24Eh noq neenab'iraj i choqik je' ruxahq' winaq neenb'aan cho chi ju' taqe i chee' balsamo, jumehq'iil nee tiooj chi q'aq'inik kuuk' re' i re' i rehtalil chi re' hin peet b'eeh chawach noq neenooj a'an keh taqe i ki soldado i aj filisteo, inki.25Re' David xub'an wo' hoq i xq'orarik reh ruum i QaJaaw Dios. Eh xub'an wo' keh i aj filisteo ar xutoq'aa' reje chupaam i tinamit Geba, eh xponik chub'aan keh i wilik wii' i tinamit Gezer. Re' David xunik'eej reje ruk'amariik i loq'laj kaxa ar Jerusaleem (1 Cron 13.5-14)1Re' David xumol kiwach chu'nchel i ru soldado re' xusik' kiwach Israel lajeeb' ru ka'winaq miil chi kiib'.2Re' David ruch'ihil chu'nchel i ru soldado xiooj ar Baala wilik paruyuq'ul i Judá. Eh xkik'am reje ar i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Eh chinaah i re' inq'orarik i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios nim rajaawriik, re' i wilik ruye'aab' i wilkeeb' cho wii' i k'achaach wilik kixiik'.3Eh xkesaj chee loq'laj kaxa parupaat i Abinadab re' i patim chinaah i rub'ohl i yuuq' xkiyeew reje chupaam i jinaj i ak' laj kareta. Re' i Uza, re' Ahío rak'uun taqe Abinadab xib'esanik reje reh i kareta.4Eh re' Ahío peet b'eeh reje chuwach i loq'laj kaxa noq ojik inki a'n5Re' i David ruch'ihil chu'nchel i aj Israel xakipisk'anik chik pankooq, tz'uuy inki a'n chuwach i QaJaaw Dios i k'ahchi' kiq'ojem i chee' q'ooj. Eh k'ahchi' wo' kiq'ojem i arpa, i kok' k'ahaam wach q'ooj, i setesaq laj q'ooj, i xuul q'ooj, i pulato ch'ihch'.6Eh noq xi ponik i resaj wii' riij i rutrigo i Nacón, xkitoxk'iij i kooq i b'oyax k'isiin ma' xkisutej wach ak'al i loq'laj kaxa, xa xichohpaaj chik i Uza.7Xa re' la' re' QaJaaw Dios ma' k'isiin ta xchalik rujosq'iil chinaah i Uza ruum i xub'an re' re'. Ruum i re' xukansaj i Uza ar xooj q'ehb'oq chucheel i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios.8Eh re' David xchalik ruk'aa' ruum re' i QaJaaw Dios xukansaj i Uza. Ruum aj re', re' ye'aab' re' re' Péreze-uza i b'ih xukoj, je' re' i rub'ihnaal xkahnik chi jumpech.9Xa re' la' re' David xchalik ruyo'jiik chuwach i QaJaaw Dios je' wili i xuq'or: Ni xata naq chik neenukapaaj reje ruk'amariik i loq'laj kaxa, inki.10Eh ruum chi re' David ma' xraaj ta chik ruk'amam reje i loq'laj kaxa chupaam i rutinamiit xuq'or chi xk'amarik i koq parupaat jinaj i winaq Obed-edom rub'ihnaal aj pantinamiit Gat.11Eh re' loq'laj kaxa ixib' poh xwihik parupaat i Obed-edom, eh xk'uxesjik cho ruum i QaJaaw Dios i reh, je' wo' taqe i rak'uun rixq'uun. Re' David xuk'am reje i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios Jerusaleem (1 Cron 15.1—16.6)12Noq xq'orarik reh i David chi ruum chi xuk'ul parupaat i loq'laj kaxa i Obed-edom kuxesjik cho ruum i QaJaaw Dios, eh xkuxeesjik chee rak'uun rixq'uun, je' wo' chu'nchel i chib'ih reh. Re' David nok' resaj i loq'laj kaxa parupaat i Obed-edom xasuq chik ruk'ux noq xuk'am reje parutinamiit i reh.13Eh noq xkiyeew i waqiib' xahq' i kik'amwik reh i loq'laj kaxa, re' David xuyeew chi mayiij chuwach i QaJaaw Dios jinaj i b'ooyax, eh jinaj i q'ina' laj imas tentzun.14Re' i David rukojom chi riij i ruso' Efod holohik lino korjinaq wii', eh chu'nchel ruk'ux xam pisk'anik chik parooq ruum i rusuqkiil ruk'ux chuwach i QaJaaw Dios.15Eh re' David, eh chu'nchel i aj Israel xkik'am reje i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios xak'erik chik kichii' ruum i rusuqkiil kik'ux, eh k'ahchi' kixulem i kituun.16Eh noq xponik i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios parutinamiit i David re' i Mical rixq'uun i Saúl xrilow cho pan ventana. Eh xrilow wo' hoq chi re' David i reey xan pisk'anik chik parooq chi soon chuwach i QaJaaw Dios, ma' suq ta xub'an reh paránima.17Re' i loq'laj kaxa xkikoj i koq chupaam i itz'ihy naah paat ruyejaam i David chi xa re' wo' kamaj. Eh chi riij i re', re' David xuq'asaj i k'atoj mayiij, xuq'asaj wo' hoq i mayiij chuwach i Dios k'amb'al iib' panotob'il ruuk' i Dios.18Noq rukohlaam chik ruq'ahteesjiik taqe i mayiij i David xukuxisaj taqe i tinamit parub'ihnaal i QaJaaw Dios nim rajaawriik.19Eh xuyejaa' wo' k'uxumb'al keh i tinamit xuyeew keh i kaxlanwi'k xuyeew keh i b'ahoj tiwik, xuyeew keh i kaxlanwi'k re' ruuk' i chiq uuva. Eh xuyeew keh chi winaq chi ixoq, chi riij i re' chi kunchelaal xi sutinik reje pankipaat.20Re' i David xsutinik wo' reje parupaat chi kikuxesjiik taqe i awach reh. Re' i Mical i rixq'uun i Saúl xelik cho chi k'ulariik i David je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak q'e' k'ahchi' ruye'ariik aloq'il ruum hat kireey i aj Israel k'ahchi' ak'uhtaam chi korik wach ak'ux chikiwach taqe ixoq kikamanik awuuk. Re' hat i ma' weht'al ta k'isinoq wach k'ixik, i nuchjik.21Re' David je' wili xuq'or reh i Mical:
Korik noq soon i nub'an chuwach i QaJaaw Dios ruum i rusuqkiil nuk'ux ruum re' reh xpaab'anik cho weh chi jilow awajaaw chi kijilow awach aweh reh chi naa nukahniik chi taaq'anik chikinaah i aj Israel re' i rutinamiit. Ruum aj re' ma' naa ta nuk'amam i soon chuwach i QaJaaw ye'b'al ruloq'il.22Atoob' ta q'e' nee nuloch' wiib' nee nuq'asaj wiib' chawach i hat je' rukab' inakapaaj. Re' hin xanaa wo' kiye'em nuloq'il taqe ixoq kikamanik wuuk' i kore' xaq'or, inki reh.23Eh re' i Mical i rixq'uun i Saúl ma' jino'q i ruha'lak'uun xwihik chupaam i ruk'achariik. Re' Dios xuq'or chi naa rutoob'eem David (1 Cron 17.1-27)1Noq re' i reey David wilik chik chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik suq chik wilkeeb' i aj Israel noq rukanaam chik i q'aq'inik kuuk' i aj ixowaal wilkeeb' chi junsuut.2Re' David je' wili i xuq'or reh i Natán jalal ruq'oral i Dios:
Re' hat inawil chi re' hin wilkiin chupaam i paat chakaltee' korjinaq wii'. Eh re' i ruloq'laj kaxa i QaJaaw xa chupaam i itz'ihy naah paat wilik, inki.3Re' Natán je' wili i chaq'wik xub'an:
Cha a'n chu'nchel inakapaaj rub'aan, ruum re' i QaJaaw Dios wilik awuuk' cha toob'jiik, i nuchjik.4Eh chupaam aq'ab' re' re' xq'orob'jik chee Natán ruum i QaJaaw Dios je' wili i xq'orarik reh:5Re' hat hiy ruuk' i David waj kamanoom je' wili i neenaq'or reh: Re' QaJaaw Dios je' wili i xuq'or: Re' hat David ma' re' tee hat naa ayej-aniik reh i nupaat naa nuwihiik wii'.6Re' hin xti korik i nuq'or chi ma' jank'al ta kimpatinik chupaam jino'q i paat i wesam taqe chaloq, i nutinamiit Israel ar Egipto. Eh xink'uloq ayu' yu'naak re' hin xa pan itz'ihy naah paat kinwihik.7Re' hin nik' najtiil xwuch'ihleej taqe chaloq i nutinamiit Israel. Re' taqe xnukoj chi taaq'anik chikinaah i aj Israel ma' nik' ta xnuq'or keh chi naakiyejaam jino'q nupaat chee' chakaltee' naa rukorjiik wii', inki.8Eh cha q'or reh i waj kamanoom David chi re' hin i Dios nim wajaawriik, chi re' hin xnuq'or reh chi je' wili: Re' hin xat wesaj cho chi cha'jinik tentzun, reh chi xat nupab'aa' chi reyil chinaah i nutinamiit Israel.9Re' hin xintoob'inik aweh xa aha' pa' xat ponik. Eh xnuq'asaj taqe panaq'ab' i ki-ixowanik awach xnuyeew awajaawriik je' rukab' i kajaawriik i winaq xti wilik kajaawriik wilkeeb' chinaah i wach ak'al.10Eh xnuyeew kiye'aab' i nutinamiit Israel reh chi ar naakipatiniik chi suq kik'ux. Reh wo' hoq chi ma' awach ta neenjot'wik keh, eh ma' awach ta neenq'uchwik i chib'ih keh je' rukab' imb'aan keh pampeet.11Xa re' wo' noq xnupab'aa' taqe chaloq i q'atal q'orik chikinaah i nutinamiit Israel xtohq'ik cho ti' k'axik keh. Eh re' hat yu'naak naa kaat nuhi'lisam ma' naa ta chik kaat kijot'om i ki-ixowanik awach. Inuq'or wo' aweh i hin, hin Dios chi naa nuye'em awak'uun awixq'uun.12Eh noq naa ruponiik i q'iij noq naa akimiik reje naa rojiik taqe areqem aamaam awati't. Re' hin jinaj keh awak'uun naa nukojom chajilow, eh q'e' naa ruwihiik rajaawriik chi reyil.13Eh re' reh naa ruyej-aniik i nupaat loq'oomb'al weh. Eh re' hin naa nukojwiik reh chi reyil chi juneliik.14Re' hin naa nukahniik chi hin raJaaw, eh re' reh naa rukahniik chi wak'uun. Eh wila' xub'an i yiib' wach na'ojb'al re' hin kow naa nuq'ilim, naa nuye'em chi tz'uhuum je' rukab' noq i ruyeew chi tz'uhuum i rak'uun jino'q i ajaab'ees.15Xa re' la' ma' naa ta wo' nukanaam i ruketeljiik wach, je' rukab' noq xnukanaa' ruketeljiik wach i Saúl xwesaj chi reyil. Eh re' chik i hat xat nukoj chi reyil.16Re' taqe aawiih aamaam naa kikahniik chi reyil chajilow, re' i reyil naa a'nam ma' naa ta rusahchiik wach chi jumpech, tiko'q reh inki i Dios.17Eh re' i Natán xooj wo' ruuk' i David xuq'or reh chu'nchel i xq'orarik reh, je' wo' hoq i xk'uhtjik reh parusaq wiriik ruum i QaJaaw Dios.18Re' David xokik i koq chupaam i itz'ihy naah paat wilik wii' i ruloq'laj kaxa i QaJaaw Dios, eh xub'an rutiij je' wili xuq'or: Re' hat waJaaw i nuDios nim awajaawriik. ¿Chib'ih nub'anam i hin? ¿Chib'ih kianam i wak'uun wixq'uun chi xayeew weh i otob'il wili?19QaJaaw Dios re' hat ma' xata re' wili i xaq'or, xaq'or la' wo' hoq chi re' taqe i wiih numaam i hin, hin awaj kamanoom naa kiwihiik chi reyil chi juneliik. QaJaaw Dios ma' awach ta neemb'anik i na a'n.20¿Chib'ih ta wo' naa chik i neenupahqaaj aweh? Re' hat QaJaaw Dios aweht'al i nuna'ojb'al i hin, hin awaj kamanoom.21Re' hat QaJaaw Dios chu'nchel i q'e' loq'laj na'ojb'al wili xa a'n chaloq je' rukab' i xchalik panak'ux i hat. Re' hat xaq'or weh reh chi xayeew weh chi naab'jik.22QaJaaw Dios re' hat xiik' naah nimaal awajaawriik, ruum ma' awach ta chik i nim rajaawriik chawach i hat. Eh ma' xta chik jino'q Dios chi je' rukab' i hat. Xa re' wo' hoq i hat je' rukab' i qib'iram cho rib'iral.23Eh ma' jino'q i tinamit wilik wach ak'al chi je' rukab' aatinamiit Israel, xa re' wo' hoq i re' looq'. QaJaaw Dios re' hat xat ko'linik keh reh chi xakoj taqe chi aatinamiit. Re' hat xa a'n taqe i nimaq wach nawaal, i nimaq wach sahchb'al k'uxliis kuuk' reh chi xakanaa' chi holohik kib'iral. Re' hat xawesaj taqe cho chuwach i nimaq tinamit, je' wo' chikiwach i tiyoox, eh xawesaj taqe cho pan kiq'ab' i aj Egipto.24Re' hat xasik' kiwach i aj Israel reh chi xi kahnik chi aatinamiit taqe chi jumpech, eh chi re' hat xat kahnik chi ki Dios.25QaJaaw Dios nee ta tii na a'n wuuk' chi juneliik aha' wilik i xaq'or weh i hin, hin awaj kamanoom. Neeta naq i wihik kajaawriik taqe i wiih numaam chi reyil je' rukab' i xaq'or.26Neeta naq inq'orarik rib'iral chi re' hat i Dios nim awajaawriik, hat qaDios i hoj, hoj aj Israel. Neeta naq i nacha'jeej taqe chi juneliik i wiih numaam chi reyil i hin, hin awaj kamanoom.27QaJaaw Dios nim awajaawriik qaDios i hoj aj Israel re' hat xayeew weh chi naab'jik chi naa nuwihiik chi reyil. Eh chi re' taqe i wiih numaam naa akojom chi reyil chi juneliik. Je' aj re' noq re' hin, hin awaj kamanoom k'ahchi' nupahqaam aweh taqe i otob'il wili.28Re' hat Jaaw hat Dios, re' taqe aq'oral xti korik. Eh aq'orom rib'iral weh chi naa aye'em weh awotob'il i hin, hin awaj kamanoom.29QaJaaw Dios i nupahqaaj aweh chi chakuxisaj taqe i wiih numaam chi juneliik i hin, hin awaj kamanoom ruum aq'orom chi naa kiin akuxisam i hin chi juneliik, je' wo' taqe i wiih numaam, inki, David. Re' i David xub'an wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo (1 Cron 18.1-13)1Eh koq'uun chik re' David xub'an wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo, xub'an keh. Xusach wach i kajaawriik i aj filisteo wilkeeb' chupaam i ye'aab' Meteg-ama.2Eh xub'an wo' keh i aj Moab, xuq'or keh chi xkiyok'aa' kiib' wach ak'al xipajarik ruuk' i k'ahaam. Awach taqe i xi kahnik parukab' paaj reh i k'ahaam xi kanteesjik. Eh re' taqe i xi kahnik parujumpaaj i k'ahaam xi kahnik chi k'achalkeeb', eh xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David, xkitoj chik riij reh i kiye'aab'.3Re' David xub'an wo' reh i reey ar Soba Hadad-ezer i rub'ihnaal rak'uun i Rehob. Noq ojik naq i rub'an i Hadad-ezer chi chopariik naah i ye'aab' wilik wii' i nim ha' Éufrates, xb'aan keh ruum i David.4Re' David xuchop i jinaj miil ruuk' i wuquub' siento chi ki soldado ojik inki a'n rij kawáyu, eh xuchop wo' hoq i juninaq miil chi soldado ojik inki a'n chi kooq. Eh xitoqib'eej kooq i kawáyu kiqerinik reh i kareta reh q'aq'inik. Xa re' wo' chik taqe i kawáyu kiqerinik reh i jinaj siento chi kareta xukanaa'.5Eh re' taqe i aj Siria wilkeeb' Damasco xi chalik chi rutoob'jiik i Hadad-ezer i kireey i aj Soba. Xa re' la' re' David xub'an keh i aj Sirio i xukansaj taqe i juninaq miil.6Re' David xukoj taqe i ru soldado chi kicha'jaljiik i aj Siria wilkeeb' Damasco. Re' taqe i aj Siria xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David inkitoj chik riij i kiye'aab'. Eh xa aha' inooj i David chi q'aq'inik inye'arik q'ab' reh ruum i Dios chi rub'an keh.7Re' David xuk'am cho Jerusaleem i kinimaq laj pulato ch'ihch' oro xuq'uch chaloq re' inkiko'leej wii' kiib' i ru soldado i Hadad-ezer.8Eh chupaam i kiib' chi tinamit re' Beta, re' Berotai re' taqe i xi wihik chi ri'sil i rajaawriik i reey Hadad-ezer. Re' reey David ma' k'isiin i q'an ch'ihch' xuk'am chaloq ar.9Noq xrib'iraj rib'iral i Toi reey ar Hamat chi re' David xkuxik rub'anam reh i ru soldado Hadad-ezer.10Re' reey Toi xutaq'aaj i Joram re' i rak'uun i reey David reh chi xooj ruyeew rusuqkiil ruk'ux, ruuk' q'unil xuq'or reh chi ma' xta reet i xub'an. Re' Toi xutaq'aaj reje rukooch i David re' ruuk' taqe i oro, plata, qanch'ihch' korjinaq wii', ruum i rusuqkiil ruk'ux chi xb'aan keh i ru soldado i Hadad-ezer ruum re' reh k'ih pech xub'an i q'aq'inik kuuk'.11Re' reey David xuq'asaj chuwach i QaJaaw Dios chu'nchel i kooch xye'arik reh, ruch'ihil i oro, plata xuq'uch chaloq.12Noq xub'an i q'aq'inik kuuk' taqe i aj Siria, kuuk' i aj Moab kuuk' i aj Amón, kuuk' aj filisteo, kuuk' i aj Amalec, je' wo' hoq i xuq'uch chaloq noq xub'an i q'aq'inik ruuk' i Hadad-ezer kireey i aj Soba.13Re' David xelik rib'iral chi wilik rajaawriik noq xsutinik cho chi kikanteesjiik i aj Siria ruum wo' hoq chi xukansaj taqe i waxaqlaj miil chi winaq aj Edom, ar wach kixkaab' wilik wii' aatz'aam.14Re' reey David xukoj taqe i ru soldado chupaam chu'nchel i tinamit Edom. Eh chu'nchel i aj Edom xi kahnik chi ri'sil i rajaawriik i David. Eh xa aha' inooj i David chi q'aq'inik inye'arik q'ab' reh ruum i Dios chi rub'an keh. Re' taqe i xi kamanik ruuk' i reey David (2 Sam 20.23-26; 1 Cron 18.14-17)15Re' David xwihik chi reyil chikinaah chu'nchel i aj Israel, eh xub'an i taq'anik parub'ehel, parukorkiil chikinaah chu'nchel i tinamit.16Re' i xwihik chi k'amal kib'eeh i soldado re' i Joab rak'uun i Sarvia. Re' i xwihik chi raj tz'ihb' i reey, re' Josafat rak'uun i Ahilud.17Re' taqe xi wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij, re' i Sadoc rak'uun i Ahitob, re' i Ahimelec rak'uun i Abiatar, eh re' i Seraías i xwihik chi aj tz'ihb'.18Re' Benaía rak'uun i Joiada i xwihik chi k'amal kib'eeh i aj Cereteo, taqe i Peleteo, eh re' taqe i rak'uun i David xi wihik chi nimaq wach k'amal b'eeh chi kixilak. Re' reey David xub'an otob'il reh i Mefi-boset1Pan jinaj q'iij re' David xupahqaaj chi je' wili: Mi kok'achlik jino'q i rak'uun i Saúl reh chi nee nub'an otob'il reh parub'ihnaal i Jonatán, inki.2Eh wilik i jinaj i raj kamanoom i awach reh i kamnaq Saúl Siba i b'ih xkitaq'aaj ruk'amariik reh chi xchalik ruuk' i David. Noq wilik chik ar, re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi re' hat i Siba inkiq'or? inki.
Re' reh xuloch', riib' chuwach re' hin jaaw, inki.3Eh pahqaljik wo' chik reh ruum i reey David chi je' wili:
¿Mi aweht'al i hat mi kok'achlik jino'q i awach reh i kamnaq Saúl reh chi nee nub'an otob'il reh parub'ihnaal i Dios? inki.
Re' i Siba je' wili i xuq'or:
Ko wilik jinaj i rak'uun i kamnaq Jonatán k'achlik, ti' i rooq kab'chel ma' imb'ehik taj, inki.4Re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Aha' wilik yu'naak? inki.
Re' i Siba je' wili i xuq'or:
Ar wilik Lodebar parupaat i Maquir rak'uun i Amiel, inki.5Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David xutaq'aaj ruk'amariik chupaam i ye'aab' re' re'.6Eh noq xponik i Mefi-boset rak'uun i Jonatán, eh riih i kamnaq Saúl chuwach i David xuxuk'aa' riib' chuwach ye'b'al ruloq'il. Eh xpahqaljik reh chi je' wili ruum i David:
¿Mi re' hat i Mefi-boset? inki.
Re' hin qajaaw reey ayu' wilkiin chawach, inki.7Re' David je' wili i xuq'or reh:
Matyo'jik ruum re' hin naa kaat nutoob'eem parub'ihnaal i kamnaq awajaaw Jonatán, naa nuye'em q'ab' chi naa wo' chik ruq'ahteesjiik aweh chu'nchel i rak'aal naq i Saúl re' i kamnaq aamaam. Eh juneliik naa a'nam awa' wuuk' nah mexa, inki.8Eh re' i Mefi-boset xuxuk'aa' riib' je' wili i xuq'or reh:
Qajaaw reey, ¿Chib'ih ta wo' ti wajaawriik i hin, chi naa ketelaaj nuwach re' hin xa je' nukab' i tz'i' kimik reh? inki.9Re' i reey David xuyuq'eej reje i Siba re' i najtir raj kamanoom i kamnaq Saúl je' wili xuq'or reh:
Chu'nchel i chib'ih i wilik naq reh i apatroon Saúl ruch'ihil i chib'ih keh i awach reh, xnuq'asaj chik reh i Mefi-boset re' riih.10Je' re' noq re' hat awuch'ihil awak'uun awuch'ihil taqe i kikamanik awuuk' naa akamaneem wach i ruye'aab' i riih i kamnaq apatroon reh chi neen wihik ruwa' ruhaa'. Eh re' i Mefi-boset i riih i apatroon juneliik naa rub'anam ruwa' wuuk' nah mexa, inki.
Re' i Siba ho'lajuuj naq i rak'uun wilik, eh juninaq i rumoso.11Re' Siba je' wili xuq'or reh i reey David:
Qajaaw reey re' hin, hin awaj kamanoom chu'nchel i xaq'or naa nub'anam, inki.
Eh re' i Mefi-boset i iqal i iqal i rub'an ruwa' nah mexa ruuk' i reey David chi je' jino'q rak'uun.12Re' Mefi-boset jinaj i k'isa rak'uun wilik ruuk' Micaía i rub'ihnaal. Eh chu'nchel i rak'uun rixq'uun i xi kahnik chi rumoso i Mefi-boset.13Eh re' Mefi-boset ar xpatinik Jerusaleem ruum jinaj naq inki a'n wii' kiwa' nah mexa ruuk' i reey David, eh ti' naq i rooq kab'chel. Re' reey David xub'an keh i aj Sirio je' wo' taqe i aj Amón (1 Cron 19.1-19)1Koq'uun chik xkimik reje i Nahas re' i kireey i aj Amón, eh re' chik Hanún i rak'uun xokik chi kireey.2Re' reey David je' wili i xuq'or: Re' hin naa nuwihiik panotob'il ruuk' i Hanún, je' rukab' noq xinwihik panotob'il ruuk' i Nahas i rajaaw, inki. Eh xutaq'aaj taqe i aj taqareel i David ruuk' i Hanún reh i ruye'ariik rusuqkiil ruk'ux ruum koxkimik i rajaaw. Eh noq xi ponik i taqareel chupaam i kitinamiit i aj Amón,3re' taqe i k'amal kib'eeh i aj Amón je' wili xkiq'or reh i Hanún: ¿Mi nanimaj i hat chi re' reey David xutaq'aaj taqe chaloq i aj taqareel wili chi ruye'ariik i rusuqkiil ak'ux xa ye'b'al runimaal wach i kamnaq awajaaw? Noq inqaq'or i hoj chi xa ilool xakojol taqe rehtaliil nik' wach noq wilik i qatinamiit, eh neenchalik rusach wach, inki taqe.4Noq xrib'iraj i Hanún chi je' re' xuchop taqe i raj taqareel i David xujoy iloq i yejaal i kusinchii', eh xuyok' panyejaal i kiso' xponik kopan kaa' johtoq, chi riij i re' xutaq'aaj taqe reje.5Eh noq xunab'eej i reey David chi je' re' xkik'ul i raj taqareel xutaq'aaj kik'ulariik ruum ma' k'isiin ta xchalik kik'ixiik. Eh xutaq'aaj ruq'orariik keh chi kikahnoq pee Jericó korehtaal ink'ihik i kusinchii' koraj neekisutinik cho re', inki.6Re' taqe i aj Amón xkireq chi riij chi xkikanaa' kiib' panixowaal ruuk' i reey David xkitoj reje juninaq miil chi soldado aj Sirio re' wilkeeb' chupaam i kiib' chi tinamit re' Bet-rehob, re' i Soba. Eh xkitoj wo' hoq i kireey i aj Maaca, ruch'ihil i jinaj miil chi ru soldado. Je' wo' hoq i kab'laj miil chi soldado aj Is-tob.7Eh noq xunab'eej i David xutaq'aaj i Joab ruch'ihil taqe i ru soldado kow kiib' chi q'aq'inik.8Re' taqe i ki soldado i aj Amón xooj i kiyejaam kiib' chi q'aq'inik panookb'al reh i tinamit. Eh re' taqe i ki soldado i aj Sirio wilkeeb' chupaam taqe i tinamit Soba, re' i Rehob, ruch'ihil i ru soldado i aj Maaca, ruch'ihil i ki soldado Is-tob xooj chi q'aq'inik chupaam taqe i ye'aab'.9Noq xrilow i Joab chi naakokiik cho chuwach chi naakokiik cho chi riij i aj q'aq'ineel xusik' kiwach chi kixilak i aj Israel taqe i soldado kow kiib' chi q'aq'inik reh i kik'ulb'ejiik taqe i ki soldado i aj Sirio.10Eh re' Joab xukoj i ruchaaq' Abisai i rub'ihnaal chi k'amal kib'eeh i kiqox i soldado reh chi xooj kik'ulb'ilej taqe i aj Amón,11je' wili i xuq'or reh i ruchaaq': Wila' xtohq'ik kiq'atam nuwach i aj Sirio nee ti chalik chi nutoob'jiik i hat. Eh wila' xtohq'ik kiq'atam awach i aj Amón i hat nee kinooj chi atoob'jiik.12Kow-oq ak'ux qachop qak'ux chi ruko'ljiik i qatinamiit Israel, re' wo' rutinamiit i QaJaaw Dios. Eh nee ta naq i rub'an chee QaJaaw Dios i ruk'ul chuwach i reh, inki.13Je' re' noq re' i Joab xooj reje chuwach chi kik'ulb'ejiik i ki soldado i aj Sirio, xa re' la' re' i aj Sirio xkimol chi elik chuwach.14Eh noq xkilow i kisolado i aj Amón chi xkimol chi elik i ki soldado i aj Sirio chuwach i Joab, xkimol wo' chik elik i keh chuwach i Abisai xooj kikeb'aa' kiib' pan kitinamiit. Eh re' i Joab xukanaa' i q'aq'inik kuuk' i aj Amón xsutinik reje Jerusaleem.15Eh noq xkilow i ki soldado i aj Sirio chi xb'aan keh ruum i ki soldado i aj Israel xkimol wo' chik kiib' ruka'peech.16Eh re' i reey Hadad-ezer xutaq'aaj kik'amariik i ki soldado i aj Sirio wilkeeb' chi juntar i nim ha' Éufrates. Re' keh xi ponik chupaam i ye'aab' Helam re' i Sobac peet reje chikiwach re' wo' hoq i k'amal kib'eeh taqe i ru soldado i Hadad-ezer.17Noq xrib'iraj i reey David ximol kiwach i ki soldado aj Israel xiooj xi q'ahxik chi juntar i nim ha' Jordán xi ponik chupaam i ye'aab' Helam. Eh xtohq'ik kik'ulb'ilem taqe i ru soldado i David taqe i ki soldado i aj Sirio.18Xa re' la' re' i ki soldado i aj Sirio xkimol chi elik chikiwach taqe i ki soldado i aj Israel. Eh re' David ruch'ihil taqe i ru soldado xukansaj i ka'winaq miil chi ki soldado i aj Sirio haa' i Sobac k'amal kib'eeh, re' i rij kawáyu wilkeeb', eh kikansaj wo' hoq i wuquub' siento wilkeeb' pan kareta.19Eh noq xkilow taqe i reey k'ahchi' naq kitowiik reh Hadad-ezer chi xb'aan keh ruum i ki soldado i aj Israel, xkik'am kiib' panotob'il kuuk' i ki soldado i aj Israel, xi kahnik chi ri'sil i kajaawriik. Eh re' i ki soldado i aj Sirio ma' xkaaj ta chik kitoob'eem taqe i aj Amón ruum chalik kiyo'jiik. Re' reey David xmahkunik ruuk' i Betsabé1Eh chupaam chik i haab' jinaj re' noq kielik chi q'aq'inik taqe i reey. Re' i reey David xutaq'aaj reje i Joab xutaq'aaj taqe i kikamanik ruuk', je' wo' chu'nchel i soldado wilkeeb' Israel. Eh re' keh xkisach wach taqe i aj Amón xkikotej riij i tinamit Rabá. Eh re' reey David reh xkahnik Jerusaleem.2Eh pan jinaj xq'eq noq kore' xwuktik chee reey David waruyokaab' reh i ruhi'liik xjohtik chinaah i paat i rub'an wii' taaq'anik. Noq b'ehik i rub'an naah paat xrilow reje wach i jinaj ixoq itinik i rub'an xiik' naah holwochiil.3Re' David xutaq'aaj rupahqaljiik awach ixoq re' re'. Eh xkiq'or reh chi re' i Betsabé rehk'een i Urías aj heteo, eh rixq'uun i Eliam.4Eh re' David xutaq'aaj ruk'amariik i Betsabé, xwirik ruuk' noq kore' xukohlaaj saqb'isanik riib' reh i rutz'ajooj i rub'an rajlaal poh, chi riij i re', re' Betsabé xsutinik reje parupaat.5Eh re' i Betsabé manlik xkanab'jik wach k'acharik, xrilow chi je' re' xutaq'aaj ruq'orariik reh i reey David.6Eh re' i reey David xutaq'aaj ruq'orariik reh i Joab chi je' wili: Chataq'aaj cho weh i Urías i aj heteo, inki, eh re' i Joab xutaq'aaj wo' chaloq.7Eh noq xponik i Urías, re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili: ¿Mi suq ruk'ux i Joab? ¿Mi suq kik'ux i tinamit? Eh ¿Mi ma' xta reet k'ahchi' keliik i soldado ruuk' i q'aq'inik? inki reh.8Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Urías: Yu'naak neerub'an chi nee tiooj hi'loq panapaat neenatz'aj taqe aawooq, inki.
Noq xelik chee Urías chupaam i paat wilik wii' chi taaq'anik i reey David, re' reh xutaq'aaj reje ruwa' ruhaa' i Urías parupaat re' ruuk' i ruk'ux i reey.9Eh re' i Urías ma' xooj ta wo' woroq parupaat, ar la' xwirik i koq panookb'al reh i paat i wilik wii' chi taaq'anik i reey, re' i wilkeeb' wii' taqe i ru soldado i reey incha'jinik reh.10Eh noq re' David xrib'iraj rib'iral chi re' Urías ma' xooj ta woroq parupaat je' wili xuq'or reh:
Re' hat kore' xat sutinik cho panq'aq'inik, ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj woroq panapaat? inki.11Re' Urías je' wili i xuq'or reh i David:
Re' taqe qa soldado i hoj aj Israel, i aj Judá najt wilkeeb' ponoq. Eh re' i loq'laj ru kaxa i QaJaaw, ruch'ihil i Joab, ruch'ihil taqe i ru soldado xa pan perpat wilkeeb'. ¿Mi ruk'ul re' chi re' hin nee kinooj panupaat suq neenub'an nuwa' nuhaa', eh neekinwirik i koq ruuk' i wehk'een? panab'ihnaal i hat reey i nuq'or aweh chi ma' jaruuj neenub'an i je' re', inki.12Eh re' i reey David je' wili i xuq'or reh i Urías:
Ma' xta reet neenuyeew q'ab' aweh chi nee tikahniik ayu' yu'naak xa re' la' i iqal nee tiooj, inki.
Eh re' Urías xkahnik wo' Jerusaleem chupaam i q'iij re' re', je' wo' parukab' q'iij.13Re' David xuyuq'eej ruuk' i Urías xuyeew ruwa' ruhaa' xixohk'risaj. Eh noq xokik i q'iij re' i Urías xama' xooj ta wo' woroq parupaat, ar wo' chik xooj woroq kuuk' i soldado i kicha'jinik reh i paat wilik wii' chi taaq'anik i reey David.14Eh chi junwaar chik re' David xutz'ihb'aaj reje jinaj ruhuuj i Joab, chi riij i Urías xutaq'aaj reje.15Chupaam i huuj je' wili i xutz'ihb'aaj reje: Re' hin inwaaj chi nee nayeew chi peet b'eeh i Urías aha' kow k'ahchi' i q'aq'inik reh chi neenkanteesjik, inki.16Je' aj re' noq re' i Joab noq xusutej riij i tinamit xuyeew chi peet b'eeh i Urías re' i wilkeeb' wii' i aj ixowaal xti kow kiib' chi q'aq'inik.17Eh xi elik chaloq i wilkeeb' chupaam i tinamit re' re' chi q'aq'inik kuuk' i ru soldado i Joab. Eh wilik taqe i ru soldado i David xikimik, eh chi kixilak i re' xkimik wo' hoq i Urías aj heteo.18Re' Joab xutaq'aaj reje ruq'orariik reh chi korik i reey David nik' wach ojik i rub'an i q'aq'inik,19xukoj runa'ojb'al i aj taqareel je' wili i xuq'or reje reh: Noq akohlaam chik ruq'orariik reh i reey David nik' wach ojik i rub'an i q'aq'inik,20ru q'iij neenchalik ruk'aah i reey, eh wixupahqaaj aweh chi je' wili: ¿Chib'ih reet noq q'e' taq xajil i koq awiib' ruuk' i tinamit noq xatoq'aa' taq q'aq'inik? ¿Mi ma' aweht'al taq re' chi re' taqe i keh inkikut chee flecha chinaah i tz'aq?21¿Mi ma' ink'ulik taq panak'ux re' i xk'ularik Tebes? noq jinaj ixoq xukut chaloq jinaj i rutooq keeb'al manlik chinaah i Abimelec xk'ulik qohoq xkimik re' i rak'uun i Jerobaal. ¿Chib'ih reet noq xajil taq i koq awiib' wach tz'aq? inko'q aweh. Re' hat je' wili i neenaq'or reh: Re' Urías i k'amal kib'eeh aa soldado xkimik ar, tiko'q reh, inki reje i Joab.22Re' aj taqareel xooj wo' hoq, noq xponik ruuk' i reey David xuq'or wo' reh chu'nchel i xq'orarik reje reh ruum i Joab.23Re' i aj taqareel je' wili i xuq'or reh i David:
Re' ki-ixowanik qawach q'e' taqe kow chi qawach i hoj, xi elik cho pan tinamit chi rub'aan qeh. Eh re' hoj xqajimaj taqe reje korehtaal xoj ponik chi chii' i kitinamiit.24Ar aj re' naah tz'aq xkikut chaloq i kiflecha chikinaah taqe aa soldado i hat qajaaw reey, eh wilik i xikimik, chi kixilak taqe re' xkimik wo' hoq i Urías i aj heteo k'amal kib'eeh soldado, inki.25Eh re' David je' wili i xuq'or reh i aj taqareel:
Chaq'or ponoq reh i Joab chi maa nkapeb'inik chi riij i re' ruum xamb'aan wo' kimik panq'aq'inik, xa re' la' ma' rukanaa' i q'aq'inik ruuk' i tinamit re' re' korehtaal i rusach wach. Re' hat chayeew porukowiil ruk'ux, inki.26Noq xrib'iraj rib'iral i Betsabé chi xkimik panq'aq'inik i Urías i rub'ahiil ti' xrik'raaj xroq'ej.27Eh noq xik'ik i ruti'kiil ruk'ux i Betsabé, xtaq'ab'jik ruk'amariik ruum i David xuk'ul chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik xkahnik chi rukab' rixoqil, xwihik jinaj rak'uun ruuk'. Xa re' la' re' i QaJaaw Dios ma' xponik ta chuwach i xub'an i David. Re' Natán xuq'il i David1Re' QaJaaw Dios xutaq'aaj reje i Natán re' i jalal ruq'oral chi q'orob'jiik i David, je' wili i xuq'or reh:
Pan jinaj q'iij ki'ib' i winaq xi wihik chaloq pan jinaj tinamit, jinaj i b'ehoom, jinaj i neb'aa'.2Re' b'ehoom xiik' nah k'ihaal i rutentzuun xwihik, xiik' naah k'ihaal i ruwaakaax.3Eh re' neb'aa' xa jinaj wo' tii ruk'isa xq'un tentzun xwihik, xaruloq'om wo' naq, eh re' reh xk'isanik reh. Re' i k'isa rutentzuun parupaat xk'ihik, chi kixilak taqe i ruha'lak'uun, jinaj inki a'n wii' kiwa' jinaj chi kulk inki a'n wii' kihaa', chi' ruk'ux naq i ruwarsaj i koq je' naq k'isa rixq'uun i rub'an reh.4Eh pan jinaj q'iij jinaj i aj b'iyajo xooj k'oloq chi rula'jiik i b'ehoom laj winaq. Re' reh ma' xraaj ta rukansam jino'q keh i rutentzuun, oon jino'q keh i ruwaakaax reh chi naa ruketem i rulaa'. Re' la' chik inchel i ruk'isa xq'un tentzun i neb'aa' laj winaq xuq'uch re' i re' xuyejaa' chi k'uxb'al ruwa' i rulaa'.5Noq xrib'iraj chi je' re' i David ma' k'isiin ta xchalik ruk'aah chinaah i b'ehoom laj winaq je' wili i xuq'or reh i Natán:
Xti korik i nuq'or aweh parub'ihnaal i k'achlik Dios chi ruk'ul naq chi neenkanteesjik i b'ehoom laj winaq i xb'anik reh inaq'or re' re'.6Eh i ruk'ul chi kajpech neerutoj nik' k'ihaal i tz'aaq i k'isa xq'un tentzun xukansaj ruum ma' xuketelaaj ta k'isinoq wach i neb'aa' laj winaq, inki.7Re' Natán je' wili xuq'or reh i David:
Re' xb'anik reh i re', re' hat je' wili i xuq'or chaaweh i qaDios i hoj, hoj aj Israel: Re' hin xinkojwik aweh chi reyil chikinaah i aj Israel. Eh re' hin xinko'linik aweh pan q'ab' i Saúl.8Eh xnuyeew awajaawriik chi reyil je' rukab' noq xnuyeew rajaawriik i Saúl xnuyeew wo' taqe aweh i ixoq xi wihik ruuk'. Eh xnuyeew awajaawriik chikinaah i rak'uun riih rumaam Judá. Koxnuyeew naq ruman aweh wita xaq'or weh chi ma' manlik ta weh taqe re'.9¿Chib'ih reet noq ma' xanimaj taj i nuq'oral i hin, hin Dios? ¿Chib'ih reet noq xa a'n i yiib' wach na'ojb'al ma' imponik ta chi nuwach? Re' hat re' taqe i aj Amón xakemelej noq xakansaj i Urías aj heteo re' nawaaj i hat chi xkahnik chi awixooqil i rehk'een.10Ruum chi ma' xanimaj taj i nuq'oral, xakanaa' chi awixoqil i rehk'een naq i Urías ma' jaruuj naa rumahyiik i kimik chi kixilak awiih aamaam.11Re' hin i Dios hin kinq'orik aweh chi naa nuye'em i ti' k'axik cha naah. Naa nuye'em q'ab' chi re' taqe awach aweh naa kib'aniik ti' k'axik aweh. Eh panaq'awach naa nuq'asam taqe awixoqil reh jino'q i ma' tokoom ta awuuk' naakiwiriik ruuk', eh chu'nchel naa rilwiik reh.12Re' hat chi ma' eht'alimaj xa a'n i mahk, eh re' hin chikiwach chu'nchel i aj Israel naa nub'anam aweh i nuq'or, eh chu'nchel naa kilwiik reh, inki chaaweh i Dios, inki.13Eh re' i David je' wili i xuq'or reh i Natán:
Xti korik wo' hoq chi ximahkunik chuwach i QaJaaw Dios, inki.
Re' Natán je' wili xuq'or:
Re' QaJaaw Dios naa rukuyum amahk ma' naa ta kaat rukansam.14Eh ruum i mahk xa a'n re' re' xayeew chi b'ajarik i QaJaaw Dios keh i nixowanik wach. Ruum i re' naa rukimiik awak'uun kox-aasjik.15Noq xsutinik reje parupaat i Natán re' i QaJaaw Dios xuqasaj chi kowlaj yab'ilaal i k'isa rak'uun i David kox-aasjik ruuk' i Betsabé re' i rehk'een naq i Urías.16Eh re' David xupahqaaj ree Dios parutiij chi ma' rub'anam ta ruwa' chi naa ruk'aachjiik i k'isa rak'uun, eh inik'ik aq'ab' chi yoklik wach ak'al17Re' taqe i kikamanik ruuk' i reey David chupaam i paat i rub'an wii' taaq'anik xkipahqaaj otob'il reh i David chi wuktoq johtoq. Eh re' David reh xama' inwuktik ta wo' hoq, ma' rub'an ta wo' ruwa' ruhaa' kuuk'.18Eh paruwuuq q'iij xkimik i k'isa rak'uun i David. Re' taqe i kikamnik ruuk' xiyo'jik chuq'orariik reh, ruum je' wili inkikapaaj. Noq kok'achlik naq i k'isa rak'uun noq inqaq'oreej naq xama' rib'iraj ta wo' hoq inqaq'or reh. ¿Nik' wach noq nee qoh rib'iraj yu'naak wixqaq'or reh chi xkimik i k'isa rak'uun? Yohb'aal ma' chih qoh ruchej, inki taqe.19Eh noq xrilow i David chi re' taqe i kikamanik ruuk' k'ahchi' kiq'orom chikiwach xupahqaaj keh chi je' wili:
Xkimik naa chik i k'isa wak'uun, inki, hoo' jaaw xkimik chik, inki taqe.20Eh re' i David xwuktik johtoq wach ak'al xub'an ritiin xikoj ink'ohnik laj iq'oom chi riij, xujal i ruso', xokik i koq parupaat i Dios reh chi xooj ruloq'ej. Chi riij i re' xooj parupaat ar xupahqaaj ruwa', xub'an ruwa' ruhaa'.21Re' taqe i kikamanik ruuk' i David je' wili i xkiq'or reh:
Re' hoj ma' nqareq ta chi riij chib'ih i na a'n ruum noq komajaa' inkimik i k'isa awak'uun chayeew i tiij i na a'n chi ma' a'nam ta awa' ahaa' suq naq inawoq'ej, eh yu'naak noq kamnaq chik xat wuktik cho wach ak'al, eh xasuq chik i na a'n awa' ahaa', inki taqe.22Re' David je' wili i xuq'or keh:
Noq kok'ahchlik naq i k'isa wak'uun i nub'an naq nutiij chi ma' nub'anam ta nuwa' nuhaa' kinoq'ik naq chi riij, ruum xnukapaaj naq chi naa ruketelaam nuwach i QaJaaw Dios reh naq chi ma' naa ta rukimiik i k'isa wak'uun.23Eh yu'naak xama' xta chik neerutiq weh chi neenub'an nutiij chi riij chi ma' nub'anam ta nuwa' nuhaa' ruum xkimik chik. Re' hin xama' nee ta chik inuk'achaa' chaloq, xama' nee ta wo' chik kinchalik rureq, re' hin naa rojiik nureqem, inki.24Eh re' David xuyeew rusuqkiil ruk'ux i Betsabé, re' i xkahnik chi rixoqil, eh xwirik wo' chik ruuk' xukanaa' wach k'acharik, x-aasjik wo' chik jinaj i k'isa rak'uun ruuk' Salomón i rub'ihnaal xukoj. Re' QaJaaw Dios xanoq wo' xuk'ax chee i k'isa k'un re' re'.25Re' QaJaaw Dios xuq'or reh i Natán chi xuq'or reh i David chi Jedidías i b'ih i rak'uun naa rukojom. Re' David xunimaj wo' hoq i QaJaaw Dios re' wo' re' i xukoj reh i rak'uun. Re' reey David xuchop naah i tinamit Rabá (1 Cron 20.1-3)26Re' Joab q'aq'inik naq i rub'an poo kuuk' taqe i riih rumaam i Amón reh chi naa ruchopom naah i tinamit Rabá, re' wilik wii' i reey.27Eh re' Joab xutaq'aaj i raj taqareel ruuk' i reey David je' wili i xuq'or reje reh: Re' hin xnukotej chik riij i tinamit Rabá, xnuchop chik naah i ye'aab' inkik'am wii' kihaa'.28Chamol cho wach taqe aa soldado junch'uq reh chi nee kichalik q'aq'ineel ruuk' i tinamit, eh re' hat neetichopwik naah i tinamit re' re'. Ruum re' hin ma' inwaaj ta chi nee nuchop naah, eh chi re' nub'ihnaal neenkikoj reh, inki.29Eh re' reey David xumol wo' wach taqe i ru soldado xiooj chi q'aq'inik chupaam i tinamit re' re', xuchop naah.30Re' David xuq'uch i ru corona i wilik chi reyil ar xkikoj wach naah i David. Re' corona re' re', oro ab'aj korjinaq wii' je' naa ixib' aroba rahliil. Re' i David ma' k'isiin wo' taqe i xa chib'ih jariik xiik' naah k'ihaal tz'aaq xuq'uch reje chupaam i tinamit re' re'.31Eh re' taqe i riih rumaam Amón koxikahnik chupaam i tinamit xresaj chee David wilik taqe i xukoj chi taraj chee ruuk' i xera ch'ihch', wilik taqe i xukoj chi k'otooj paam ak'al, wilik taqe i xukoj chi kamanik ruuk' ikej, wilik taqe i xukoj chi k'ataj xaan. Eh re' i David ruch'ihil chu'nchel i ru soldado xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem. Re' Amnón xujot' i Tamar1Re' i Absalón rak'uun i David xwihik jinaj i ranaab' xiik' naah holwochiil, Tamar i rub'ihnaal. Eh re' i Amnón rak'uun wo' hoq i David ma' k'isiin ta xuk'ax wach i Tamar re' i ranaab'.2Eh re' Amnón ruum i ruk'axariik wach i ranaab' Tamar i rub'ihnaal korehtaal chop chi yab'ilaal. Ruum chi ko k'isa xq'un i ranaab' ma' q'orimaj ta junriim-oq ruum winaq re' Amnón ma' rureq ta naq chi riij nik' wach noq naa rujot'om i ranaab'3Eh re' Amnón jinaj i ramigo xwihik Jonadab i rub'ihnaal rak'uun i rikaan Simea rub'ihnaal ras i David. Re' i Jonadab kow ruk'ux chusik'ariik chi riij i yiib' wach na'ojb'al.4Eh re' i Jonadab xupahqaaj reh i Amnón chi je' wili:
Hat rak'uun i reey David.
¿Chib'ih reet noq rajlaal q'iij k'ahchi' ab'aqriik?
¿Chib'ih reet noq ma' naa k'utjaaj weh aak'axkiil? inki. Re' Amnón je' wili i xuq'or:
Ruum chi q'e' nuk'ax wach chi weh i Tamar re' i ranaab' i Absalón i was, inki.5Eh re' i Jonadab je' wili i xuq'or reh i Amnón:
Re' hat cha a'n awiib' chi hat yowaab' tiyook wach ayokaab'. Noq neen k'uloq awajaaw cha wilariik, je' wili i neenaq'or reh: Chakuy cha taq'aaj cho weh i Tamar i wanaab' k'oloq ruyeew nuwa'. Eh ayu' neeruyejaa' re' ruuk' i ma' kow ta laj wi'k, noq neenwil wach nee oon naq inche nuk'ux i wi'k, tiko'q reh, inki.6Re' Amnón xooj wo' yohkoq wach ruyokaab' xutz'aq ruyab'ilaal. Eh noq xooj ilaroq ruum i rajaaw, je' wili i xuq'or reh i rajaaw:
Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh chi cha taq'aaj cho weh i Tamar i wanaab' reh chi neenk'ulik ruyejaa' kiib'-oq i re' ruuk' i suq laj kaxlanwi'k noq nee ruyeew weh nee oon naq inche nuk'ux, inki.7Re' reey David noq xsutinik reje xutaq'aaj wo' reje i Tamar je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak hiy parupaat axib'aal reh chi neenooj ayejaa' k'isinoq ruwa', nee oon naq i ruk'ux, inki.8Je' re' noq re' i Tamar xooj wo' parupaat i Amnón i ruxib'aal yoklik wach ruyokaab'. Re' i Tamar xuchop chaloq i arina xuyejaa' i suq laj kaxlanwi'k xuchaq'saj chuwach i Amnón.9Eh re' i Tamar xuk'am chee kaxlanwi'k pan xartiin, xuyeew reh i Amnón, xa re' la' re' reh ma' xraaj ta ruk'uxum, je' wili i xuq'or reh i ranaab': Chawesaj taqe reje chu'nchel i wilkeeb' ayu' inki. Eh xi elik wo' chaloq chu'nchel i wilkeeb' ar.10Chi riij i re' je' wili i xuq'or reh i Tamar:
Chak'am cho weh i nuwa' xayejaa' reh chi neenuk'ux, inki.
Re' i Tamar xuk'am cho reh paruyokaab' i Amnón i suq laj kaxlanwi'k xuyejaa'.11Eh noq re' Tamar xuyeew i koq i kaxlanwi'k reh i ruxib'aal xuchohpaaj chi q'ab' xumek' i koq ruuk' je' wili i xuq'or reh:
Wanaab' q'e' nuk'ax awach kim tiyook wuuk', inki.12Re' Tamar je' wili i ruchaq'weesjiik xub'an:
Ma' chih taj nuxib'aal ma' kinachop ruum re' i yiib' wach na'ojb'al je' rukab' i re' ma' imb'aan ta chi qaxilak i hoj aj Israel. Ma a'n i yiib' wach na'ojb'al je' rukab' i re', inki.13Noq hin chik ajot'om. ¿Aha' neenooj nukeb'aa' wiib'? Eh re' hat neetikahnik xiik' naah yib'kiil wach i runa'ojb'al ayu' Israel. Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh chi cha q'oreej i reey i qajaaw re' reh nee nq'orik aweh mi neekiruyeew chi hin awehk'een, inki.14Eh re' Amnón ma' xunimaj taj i xq'orarik reh ruum i ranaab'. Eh xti wilik ransil chuwach i ranaab' xumek' i koq ruuk' ar xuchop i ranaab'.15Re' Amnón pampeet yohb'aal naq wach xuk'ax wach i Tamar, eh noq ruchopom chik yohb'aal chik wach xrixowaaj wach. Noq xooj kuxoq je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak wukteen reje eleen reje ayu', inki reh.16Eh re' Tamar i ranaab' je' wili xuq'or:
Ma' chih taj nuxib'aal wila' xinawesaj reje ayu' neenkahnik chi jinaj na'ojb'al xiik' naah yib'kiil wach chuwach i xa a'n weh, inki.
Eh re' Amnón xama' xunimaj ta wo' hoq.17Xutaq'aaj la' ruk'amariik i rumoso je' wili i xuq'or reh:
Chawesaj reje rij paat ixoq wili neenatz'ap reje riij chi korik i puerta, inki.18Re' i rumoso i Amnón xresaj wo' reje rij paat, eh xutz'ap reje riij chi korik i puerta. Re' i Tamar xiik' naah holwochiil i ruso' rukojom je' holwochiil i kiso' inkikoj i kixq'uun taqe i reey ma' q'orimaj ta taqe junriim-oq ruum winaq.19Re' i Tamar xupukej chaaj wach naah, xuxih i ruso' wilik chi riij, eh xuyeew kab'chel i q'ab' wach naah xooj pantaq b'eeh chi oq'ik i rub'an.20Eh noq xrilow chi je' re' i ruxib'aal i Tamar, Absalón rub'ihnaal xupahqaaj reh chi je' wili:
Mi re' i Amnón i axib'aal chopwik aweh wila' je' re' i xub'an aweh wanaab' ma' awach eh aq'or. Re' reh axib'aal mat qaaj kapeew chi riij i xub'an aweh re' re'.
Eh re' Tamar noq xrilow chi xkahnik chi rutkeel xkahnik ruuk' i Absalón re' i ruxib'aal.21Eh noq xrib'iraj i reey David chib'ih i xk'ularik ma' k'isiin ta noq xchalik ruk'aah.22Re' Absalón ma' xta xuq'or reh i Amnón, xa re' la' xkahnik chi xiik' naah i rixow wach ruum xichop i Tamar re' i ranaab'. Re' Absalón xuq'aj wach reh i Amnón chib'ih i xub'an23Eh kiib'-oq chik haab' chi riij i re', re' taqe i rumoso i Absalón k'ahchi' kiyok'om i rismaal riij i rutentzuun ar Baal-hazor ma' najt ta ruuk' i tinamit Efraín. Re' Absalón xuyuq'eej taqe chi wi'k ruuk' chu'nchel i rak'uun i reey David.24Eh xooj wo' chi q'orob'jiik i reey David je' wili i xuq'or reh:
Yu'naak taqe i numoso k'ahchi' kiyok'om i kiij taqe i nutentzuun, re' hin inwaaj naq chi re' hat reey awuch'ihil taqe i kikamanik awuuk' nee tiooj hi'loq wuuk' i hin, hin awaj kamanoom, inki.25Eh re' reey David je' wili xuq'or:
Ma' chih taj wak'uun ma' rub'an taj chi yohb'aal wach k'ihaal i saach neena a'n, inki.
Re' Absalón k'ih pech xuq'or reh i rajaaw chi narojiik, eh re' reh xama' xooj ta wo' hoq xa xukuxisaj la' reje.26Eh re' Absalón je' wili xuq'or reh i rajaaw:
Wila' ma' ruyeew riib' chi nee tiooj i hat chayeew q'ab' chi neenooj hi'loq wuuk' i Amnón i was, inki.
Eh re' David xupahqaaj reh i Absalón chi je' wili: ¿Chib'ih inawaaj chi riij chi neenooj hi'loq awuuk' i Amnón? inki.27Eh re' Absalón k'ih pech xupahqaaj korehtaal xuyeew q'ab' i reey chi xooj i Amnón ruuk' i Absalón, je' wo' chu'nchel i rak'uun i reey.28Re' Absalón je' wili xuq'or reh taqe i rumoso: Re' hin i nupahqaaj otob'il taq noq nee taq inawil chi xohk'reel chik i Amnón, noq nee i nuq'or taq aweh chi nee taq i na a'n reh i Amnón cha kansaj taq. Eh mat yo'jik taq ruum re' hin kinq'orik taq aweh, cha chop taq ak'ux chakowej taq awiib', inki.29Eh re' taqe i rumoso i Absalón xkian wo' hoq i xq'orarik keh xkikansaj i Amnón. Noq xkilow chi je' re' taqe i ruk'uliil i rak'uun i reey David xijohtik chi riij i kikawayu xkimol chi elik.30Eh noq wilkeeb' reje wach b'eeh xponik rib'iral ruuk' i David chi xikanteesjik chu'nchel i rak'uun ruum i Absalón, eh chi ma' jino'q chik i xi kahnik chi k'achalkeeb'.31Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David xwuktik johtoq xuxih i ruso' chi riij, eh xuk'ut riib' wach ak'al ruum i ruti'kiil ruk'ux. Eh chu'nchel i kikamanik ruuk' xkixih i kiso' chikiij.32Eh re' i Jonadab i rak'uun i ras i David je' wili i xuq'or:
Re' taqe awak'uun ma' xikimik ta chu'nchel, xa re' wo' hoq i Amnón xukansaj i Absalón. Ruum re' reh xanoq wo' je' re' i ruyejaam wach noq re' i Amnón xuchop i Tamar, re' i ranaab'.33Je' re' noq manimaj aha' wilik inkiq'or aweh korik chi ma' xikimik ta chu'nchel i awak'uun, xa re' wo' hoq i Amnón xkimik, inki.34Noq re' Absalón xumol chi elik re' i soldado wilik chi cha'jinik xukoj rehtaal chi k'ih taqe i qajik inki a'n cho wach yuuq' chupaam i b'eeh inooj Horonaim.35Eh re' i Jonadab je' wili i xuq'or reh i reey David:
Chawil re' taqe i wulu' awak'uun qajik inki a'n chaloq je' rukab' i xnuq'or aweh i hin, hin awaj kamanoom, inki.36Eh noq xkikohlaaj i q'orik taqe i re' noq xiooj k'oloq taqe i rak'uun i reey David, xkik'er kichii' chi oq'ik je' wo' hoq i reey xuk'er wo' chii' chi oq'ik, je' wo' taqe i kikamanik ruuk' i reey xkik'er wo' kichii' chi oq'ik.37Re' Absalón xumol chi elik xooj Gesur ruuk' i reey Talma i rub'ihnaal rak'uun i Amiud. Eh re' i reey David eqal eqal inoq'ik chi riij i rukimiik i Amnón, re' i rak'uun.38Noq xelik i Absalón xooj Gesur ar xwihik chuwach ixib' haab'.39Eh noq ik'inaq chik i ruti'kiil ruk'ux i reey David chi riij i rukimiik i Amnón i rak'uun xchalik paruk'ux chi q'e' raaj xraaj rilom wach i Absalón, re' i rak'uun. Re' Joab xuchop ruk'ux chi xsutinik chee Absalón1Re' Joab reht'al chi re' reey David q'e' ti' i rik'raaj i Absalón, re' i rak'uun.2Xutaq'aaj ruk'amariik jinaj ixoq wilik ar Tecoa, wilik runa'ojb'al chub'anariik i xa reh reh wach chi na'ojb'al. Eh noq xponik ixoq ruuk' je' wili i xuq'or reh: Re' hat cha a'n awiib' chi ti' ak'ux je'-oq xkimik jino'q i awak'uun chakoj aq'eq' so' chawiij k'uhtb'al reh chi ti' ak'ux. Eh maa koj ink'ohnik laj iq'oom wach aso' reh chi nee tii chik inak'uhtaaj chi najtir i naa toq'aa' chi ti' ak'ux.3Chi riij i re' nee tiooj ruuk' i reey David, eh neenaq'or reh chu'nchel i neenuq'or aweh i hat, inki. Eh noq ruq'orom chik reh ixoq inaruq'orom.4Re' ixoq aj Tecoa xooj wo' ruuk' i reey David, eh noq xponik chuwach xuxuk'aa' riib' chuwach korehtaal xureq wach aak'al ruuk' i yejalwach ye'b'al ruloq'il, je' wili xuq'or reh:
Chakuy qajaaw reey kinatoob'eej tii, inki.5Re' reey David xupahqaaj re' ixoq chi je' wili. ¿Chib'ih inak'ul? inki.
Re' ixoq je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Re' hin, hin kahnel ixoq kamnaq nub'ahiil.6Eh kiib' naq i wak'uun wilik xa re' la' xkichop kiib' chi peleto panab'iix ma' awach ta xch'aqwik kiwach, re' i jinaj xukansaj i jinaj.7Eh yu'naak chu'nchel awach weh xtohq'ik kixowaam nuwach i hin, hin amoso, inkaaj i keh chi naa nuq'asam pan kiq'ab' i wak'uun reh chi naa kikansam chi riij i rukanteesjiik i ras xub'an, ruum re' reh xkansanik reh i ras. Wila' xkikansaj i wak'uun ma' xta chik to'ool weh neenkahnik, eh ma' nee ta chik inkahnik riih rumaam i kamnaq nub'ahiil, eh neensahchik wach i rub'ihnaal chi jumpech chinaah i wach ak'al, inki.8Re' reey David je' wili xuq'or:
Hiy panapaat re' hin neenuyeew jinaj i k'uhb'aal reh chi nee titoob'jiik, inki.9Re' ixoq aj Tecoa je' wili xuq'or reh i reey:
Wajaaw nureey re' i mahk wili neerub'an chi wach nunaah i hin chi wach kinaah i was i nuchaaq' ruuk' i wajaaw neenkahnik, maa nkahnik wach anaah i hat, wach kinaah i tinamit wilkaat wii' chi taaq'anik, inki.10Re' reey David je' wili xuq'or reh ixoq:
Wila' awach i chib'ih i xraaj rub'anam aweh chak'am cho weh ayu' re' hin i nuq'or aweh chi ma' xta neetiruchej, inki.11Eh re' ixoq je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hin i nupahqaaj otob'il aweh i chi chapahqaaj reh i QaJaaw Dios chi ma' nee ta ruq'aj wach i rukimiik i wak'uun, chi re' awach weh ma' nee ta rukansaj i wak'uun reh chi ma' nee ta nooj chi nimaal i ti' k'axik, inki.
Re' i reey je' wili i xuq'or reh ixoq:
Re' hin xti korik i nuq'or aweh chi ma' jino'q chi naq'wach i rismaal naah awak'uun naa ruq'ehb'iik, inki.12Re' ixoq je' wili i xuq'or:
QaJaaw reey chayeew q'ab' weh i hin awaj kamanoom chi xa re' chik i yu'naak naa nuq'oriik, inki.
Chaq'or chi nawaaj aq'orom, inki noq chaq'wik i reey.13Re' ixoq je' wili i xuq'or:
Raaj i hat reey, ¿Chib'ih reet noq xa a'n i ma' holohik taj ruuk' i rutinamiit i Dios? Re' hat reey ruuk' taqe xaq'or xat kahnik chi hat aj mahk ruum ma' nawaaj ta chik chi neensutinik chee Absalón, re' awak'uun tokoom tinamit wilik ponoq.14Re' hin xti korik i nuq'or chi xanaa wo' qakimiik reje xa je' qakab' i ha' noq inchihkik reje wach ak'al, ma' nee ta chik i ruyeew riib' chi neenmolarik. Eh re' QaJaaw Dios reh ma' i resaj taj i ruk'achariik inajt wilik ruuk', i rusik'la' chi riij nik' wach noq naa ruk'amam cho ruuk'.15Re' hin reey xin chalik chuq'orariik taqe i q'orik wili ruum xchalik nuyo'jiik ruum i xkiq'or weh i tinamit. Re' hin, hin awaj kamanoom xnuq'or noq naa nub'anam nuk'utaaj awuuk' ruum xnukapaaj chi nee oon inche na a'n i nuq'or aweh.16Re' hat qajaaw reey wila' xa a'n i k'ahchi' nupahqaam aweh, re' hat neetiko'linik reh i wak'uun, je' wo' hoq i hin reh chi ma' nee ta insacharik qawach chupaam i ye'aab' wili ruye'em qeh i Dios.17Re' hin inwuy-eej chi re' nee kinachaq'weej wii' neen ye'wik rusuqkiil nuk'ux. Re' hat aweht'al aha' wilik i holohik, eh aha' wilik i ma' holohik taj je' akab' i ánjel, re' ta naq i QaJaaw Dios neenkahnik awuuk' i hat reey, inki.18Eh re' reey David je' wili xuq'or reh ixoq:
Re' hin i nuq'or aweh chi ma' keb'aa' jino'q chi nuwach chib'ih taqe i naa nupahqaam aweh, inki.
Neerub'an chi nee naapahqaaj weh qajaaw reey, inki noq chaq'wik ixoq.19Re' reey David xupahqaaj reh ixoq chi je' wili:
Maj korik chi re' Joab xtaaq'anik cha weh chi ruq'orariik weh i xaq'or, inki.
Re' ixoq je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Re' xaq'or i hat reey xti korik ma' xta chik jino'q i korik chi riij. Re' i Joab awaj kamanoom xtaaq'anik cho weh awuuk' i hat re' wo' reh xq'orik weh chu'nchel i xnuq'or aweh.20Re' Joab xub'an chu'nchel i re' toob'al aweh reh chi naa rukorjiik taqe i k'axkilal, xa re' la' re' hat reey aweht'al chu'nchel chib'ih i k'ahchi' ruk'ulariik panqatinamiit wilik ana'ojb'al je' rukab' i ruánjel i QaJaaw Dios, inki.21Eh ruum i re', re' reey David je' wili i xuq'or reh i Joab:
Re' hin xnuyejaa' chik wach i k'axkiil naa nub'anam i xaq'or, je' re' noq neerub'an chi neenaq'or reh i Absalón i wak'uun chi neensutinik chaayu', inki.22Re' Joab xuxuk'aa' riib' korehtaal xutz'a'j wach ak'al ruuk' i yejalwach ye'b'al ruloq'il i reey David, je' wili xuq'or:
Re' ta naq i QaJaaw Dios neenkuxisanik aweh i hat reey. Yu'naak xnunab'eej chik chi xsuuqb'ik ak'ux wuuk' ruum naa a'nam i xnupahqaaj aweh, inki.23Eh re' Joab xwuktik reje xooj Gesur reh chi xuk'am wo' chik chaloq pantinamiit Jerusaleem i Absalón.24Eh re' reey David xuq'or chi ho-oq chi korik parupaat i Absalón. Ma' xraaj taj chi xooj ruk'uhtaaj riib' chuwach. Ruum aj re', re' Absalón xa ar xwihik parupaat ma' xponik ta parupaat i reey.25Re' Absalón ma' xta chik jino'q i winaq Israel chi je' rukab' i reh chu'nchel i kiye'wik ruloq'il manlik wach i rooq q'ab', eh xiik' naah holwochiil.26Eh re' i rismaal i naah q'e' naq lahtz' i rub'an reh ruum aj re' rajlaal i kuxesb'al wach i haab' i ruyok' i rismaal i naah, eh re' i rismaal i ruyok' ik'inaq hoob' libra rahliil, re' ruuk' i pajb'al inkojarik parupaat i reey.27Eh re' Absalón ixib' i rak'uun xwihik, eh jinaj i rixq'uun, Tamar rub'ihnaal xiik' naah holwochiil.28Re' Absalón kiib' haab' xwihik Jerusaleem, ma' xponik ta rilow wach i reey David.29Re' Absalón xutaq'aaj ruk'amariik i Joab reh naq chi narojiik ruq'oreem i reey David parub'ihnaal i reh. Eh re' i Joab Ma' xraaj ta ojik. Re' Absalón xuq'or wo' chik reh ruka'peech i Joab, eh xama' xraaj ta wo' ojik.30Xrilow chi je' re' i Absalón je' wili i xuq'or keh i rumoso:
Chakoj taq rehtaal re' i ruye'aab' i Joab wilik chucheel i weh i hin, rutikim sebada chupaam, yu'naak hiy taq chakoj ruq'aq'al i rusebada, inki.
Eh re' taqe i rumoso xkikoj wo' ruq'aq'al i rusebada i Joab.31Eh re' Joab jumehq'iil xooj parupaat i Absalón xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Chib'ih reet noq xkikoj ruq'aq'al i nutik amoso? inki.32Re' Absalón je' wili xuq'or:
Re' hin xnutaq'aaj ak'amariik reh naq chi xooj aq'oreej i reey David reh naq chi xooj aq'oreej panub'ihnaal chi xama' xta nkih chi xinelik cho Gesur, ma' xta naq reet chi xin kahnik cho ar. Re' hin inwaaj rojiik nuq'oreem i reey David wila' wilik numahk chuwach ma' xta reet chi nee kirukansaj, inki.33Eh re' Joab xooj wo' ruuk' i reey David xuq'or reh taqe i xuq'or i Absalón. Eh re' David xutaq'aaj ruk'amariik i Absalón, eh noq xponik chuwach i reey xuxuk'aa' qohoq riib' wach ak'al korehtaal xutz'a'j wach ak'al ruuk' i yejalwach. Eh re' reey xuk'ul i Absalón ruuk' tz'ub'uuj. Re' Absalón xraaj naq ruq'uchum i rajaawriik i David1Eh koq'uun chik re' i Absalón xwihik jinaj rukareta reh q'aq'inik kawáyu taqe inqerinik reh. Eh lajeeb' roxk'ahl taqe i winaq xumol kiwach.2Re' Absalón rajlaal wahq'eq inooj rutzunaa' riib' chii' b'eeh panookb'al reh i tinamit. Noq ki-ik'ik ponoq ar taqe inooj kiyejaa' i kik'axkiil ruuk' i reey chi riij jino'q i peleto re' Absalón i ruyuq'eej taqe i rupahqaaj keh aha' kichalik. Eh wila' xkiq'or chi ar kichalik chupaam junch'uq reh i tinamit Israel.3Re' Absalón je' wili ruq'or keh: Re' i xaq'or ma' xta reet i ruk'ul chi neenapahqaaj, xa re' la' ma' awach ta jino'q i raj i kamanoom i reey neenyej-anik aweh ruum ma' wilkeeb' taj, inki.4Re' Absalón je' wili i xuq'or: Awach ta naq neenkojwik weh chi q'ataj q'orik, reh naq chi wuuk' chik i hin neenchalik kiyejaa' i kik'axkiil inki a'n chaloq i peleto, oon chib'ih chik jariik inkaaj kiyejaam. Re' hin parub'ehel naq neenub'an i q'ataj q'orik, inki.5Eh noq inkijil i koq kiib' chi ruye'ariik rusuqkiil ruk'ux i Absalón, re' reh i ruyeew keh i q'ab' i ruq'ahcheej i rutz'ub' taqe.6Eh je' re' i rub'an kuuk' chu'nchel i aj Israel kiooj ruuk' i reey David chi ruyejeb'jiik i kik'axkiil. Ruuk' i rub'an chi je' re' i Absalón i ruch'ub'isaj kik'ux taqe i aj Israel.7Noq xik'ik i kijib' haab' re' i Absalón je' wili i xuq'or reh i reey David:
Chakuy chayeew q'ab' weh chi nee kinooj Hebrón reh chi neenooj nuyeew i numayiij chuwach i QaJaaw re' nuq'orom reh chi naa nuye'em.8Noq re' hin, hin amoso ximponik cho Gesur wilik paruyuq'ul i Siria xnuq'or reh i QaJaaw Dios chi naa nuye'em ruloq'il wi xirusutej wo' chik reje Jerusaleem, inki.9Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh.
Neerub'an chi nee tiooj chi suq ak'ux, inki. Re' i Absalón xooj wo' hoq Hebrón.10Eh chupaam i junk'aam re' re' wilik taqe i aj taqareel xutaq'aaj reje kuuk' i ju'jun ch'uq chi aj Israel je' wili i xuq'or keh: Noq nee taq inab'iraj chi neenxuuljik i tuun nee taq inak'er aachii' chuq'orariik chi je' wili: Re' i Absalón xpa'ab'jik chi reey ar Hebrón, tiko'q taq, inki.11Re' Absalón xuk'am reje chi riij i kiib' siento chi winaq aj Jerusaleem. Re' keh xiooj chi riij chi chu'nchel kik'ux, xa re' la' xama' keht'al ta wo' hoq chib'ih jariik i xooj kian.12Eh re' Absalón xutaq'aaj ruk'amariik jinaj keh i kojol runa'ojb'al i reey David Ahitofel rub'ihnaal patim ar Gilo re' i rutinamiit reh chi xuch'iljik noq xuq'asaj i rumayiij. Eh xitahmik taqe i xi tahqinik reh i Absalón, eh xkowjik kik'ux ruuk' i xkiyejaam wach.13Eh jinaj i aj taqareel xooj k'oloq ruuk' i David je' wili i xuq'or reh: Re' hin chalik nuq'or aweh chi chu'nchel i quch aj Israel k'ahchi' kojiik chi riij i Absalón, inki.14Noq xrib'iraj chi je' re' i reey David je' wili i xuq'or keh i kikamanik ruuk' ar Jerusaleem:
Yu'naak naa qamolom chi elik chuwach i Absalón ruum wixooj rureq ayu' ma' chih qohruchej maa qoh rukansaj inche ruuk' i ruq'aslaj ch'ihch' chi qunchelaal i wilkooj ayu' pan tinamit, inki.15Eh re' keh je' wili ruchaq'weesjiik i reey xkian:
Re' hoj qajaaw reey neen qa'an chu'nchel i neenaq'or qeh, inki taqe.16Eh re' i reey David xelik reje Jerusaleem ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk' i rub'an wii' i taaq'anik xa re' chik taqe i lajeeb' chi rixoqil xukanaa' chi rucha'jaljiik i paat.17Eh noq elinaq chik chee David Jerusaleem ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk' xkipab'aa' kiib' i wilik wii' i tz'apaab' wach paat reh i tinamit.18Eh chu'nchel i kikamanik ruuk', chucheel i reey David ojik inki a'n eh re' taqe i aj Cereteo, taqe i aj Peleteo, re' i kikamanik panq'aq'inik kuch'ihil taqe i waqiib' siento chi aj geteo i xchalik chi riij ko Gat ki-ik'ik chi peet b'eeh chuwach i reey David.19Eh je' wili i xuq'or i reey David reh i Itai aj Gat:
¿Chib'ih reet noq xat chalik haa' chiqiij i hat? Ma' xta naq reet chi neetisutinik reje Jerusaleem, eh nee ti kahnik ruuk' i reey koxokik, re' hat tokoom wo' aatinamiit, hat esamaj cho pan tinamit.20Re' hat koxat k'ulik wo' iloq ayu' ma' ruk'ul taj chi neenuq'or aweh chi taq chiqiij. Re' hin neerub'an chi xa aha' nee kinooj, re' hat neerub'an chi neetisutinik reje, neerub'an chi neenqak'am taqe reje aatinamiit. Re' ta naq i QaJaaw Dios neentoob'inik neencha'jinik aweh chi juneliik, inki.21Eh re' i Itai je' wili i xuq'or reh i reey:
Re' hin xti korik i nuq'or aweh parub'ihnaal i QaJaaw Dios i hat qajaaw reey. Chi xa aha' pa' nee ti wihik i hat ar wo' neekinwihik i hin, xa chib'ih pa' ineenchalik chi qanaah atoob' ta kimik atoob' ta k'acharik, inki.22Re' David je' wili xuq'or:
Wila' je' re' panak'ux taq chiqiij, inki.
Je' aj re' noq xooj i Itai aj geteo chi riij i David, ruch'ihil taqe i rak'uun rixq'uun, ruch'ihil taqe i rutinamiit.23Chu'nchel i tinamit xkik'er kichii' chi oq'ik noq xkilow i reey David chi xooj ruch'ihil taqe i tinamit. Eh xkiq'at reje wach i nim ha' Cedrón. Re' taqe i tinamit peet b'eeh taqe noq ojik inki a'n panchiq yuuq'.24Eh haa' wo' chikiij i Sadoc i k'amal kib'eeh aj tiij k'uch'ihil taqe i aj Levíta kik'amwik reh i loq'laj kaxa i molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Ar xkiyeew i wilik wii' i Abiatar i k'amal kib'eeh aj tiij korehtaal xi elik chu'nchel i tinamit chupaam i tinamit re' re'.25Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Sadoc:
Chak'am wo' chik reje i loq'laj kaxa pan tinamit wila' re' Dios suq ruk'ux wuuk', re' wo' chik i reh neensutinik reje weh i hin ar. Chi je' re' nee wo' chik inwilow wach i loq'laj kaxa chi wilik parusanto laj itz'ihy naah paat.26Eh wila' re' QaJaaw Dios ma' suq ta ruk'ux wuuk' i ruk'ul chi neerub'an cho wuuk' nik' wach iraaj i reh, inki.27Eh re' reey David je' chik wili i xuq'or reh i Sadoc re' i k'amal kib'eeh aj tiij.
¿Mi ma' hat aj q'iij re' hat? Re' hat awuch'ihil i Abiatar ti sutinoq taq reje chi suq ak'ux pan tinamit, neenooj chawiij i hat i Ahimaas re' awak'uun, eh neenooj chi riij i Abiatar i Jonatán re' rak'uun.28Eh re' hin nee pee kinkahnik wach k'ixkaab' re' i ki-ik'ik wii' chi juntar i nim ha' chupaam i ye'aab' chiq yuuq', nee ink'ulik taq aq'or weh chib'ih k'ahchi' ruk'ulariik ar, inki.29Re' Sadoc, ruch'ihil i Abiatar i kiib' taqe chi k'amal kib'eeh aj tiij xkik'am wo' reje Jerusaleem i loq'laj kaxa molik wii' i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios, ar xi kahnik chi ruyub'jiik chib'ih i naa ruk'ulariik.30Eh re' i reey David noq johtik i rub'an chinaah i yuuq' olivo rub'ihnaal ma' xta ruxijab' b'urlik wach i naah suq inoq'ik ruum ruti'kiil ruk'ux. Eh chu'nchel i tinamit johtik inki a'n chi riij kib'urum wach i kinaah oq'ik inki a'n31Re' reey David xkiq'or reh chi re' Ahitofel re' ruuk' i wilkeeb' chi riij i Absalón. Noq xrib'iraj chi je' re' i David xupahqaaj reh i QaJaaw Dios chi ma' ta naq nenooj iloq wach i ruyejaam wach i Ahitofel.32Noq xponik i David chinaah i yuuq' inlooq'jik wii' i Dios xelik chaloq i Husai aj arquita, xihinaq i ruso' nujinaq chi pooq wach i naah.33Eh je' wili xq'orarik reh ruum i David:
Wila' xat chalik wuuk' jinaj ihq chi weh.34Eh wila' xat sutinik reje Jerusaleem, je' wili i neenaq'or reh i Absalón: Hat reey re' hin juneliik naa nuwihiik awuuk' chi awaj kamanoom, je' rukab' noq xinwihik chi kamanik ruuk' awajaaw, tiko'q reh, chi je' re' nee kinatoob'eej reh chi ma' nee ta nooj eloq wach i ruyejaam wach i Ahitofel.35Ar wo' wilkeeb' i kiib' chi k'amal kib'eeh aj tiij re' i Sadoc ruch'ihil i Abiatar. Eh aha' wilik taqe i naa ab'iram chupaam i paat i rub'an wii' taaq'anik i reey neenaq'or keh.36Eh wilkeeb' wo' ar Ahimaas ruch'ihil i Jonatán i kak'uun i kiib' chi k'amal b'eeh aj tiij re' re' neerub'an chi neenataq'aaj cho ruq'orariik weh chikiij aha' wilik taqe i naa ab'iram, inki.37Eh noq re' i Husai i ramigo i David xooj k'oloq ar Jerusaleem, re' i Absalón manlik wo' okik i rub'an pantinamiit.1Noq rik'sam chik k'isiin i nah yuuq' i reey David xchalik k'ularoq ruum i Siba rumoso i Mefi-boset ruk'amam chaloq i ki'ib' i b'uurux wilik i kihqaam chikiij. Eh kihqaam chaloq i kiib' siento chi kaxlanwi'k, jinaj siento kuht i chiq uuva, eh kiib' siento i suq laj kaxlanwi'k chiq higo korjinaq wii' jinaj koxtaal tz'uhuum i riis uuva.2Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Siba:
¿Chib'ih kamaj noq i nak'am taqe chaloq i wili? inki.
Eh re' Siba je' wili xuq'or:
Re' taqe i b'uurux reh chi nee ti johtik reje chi riij i hat reey ruch'ihil taqe awak'uun awixq'uun. Re' i kaxlanwi'k, i chiq uuva reh chi neenkik'ux taqe a soldado. Eh re' i riis uuva reh chi neenkuk'ej i naakiq'uhtiik chi b'ehik panchiq yuuq', inki.3Eh re' reey David xupahqaaj reh i Siba chi je' wili:
¿Aha' xkahnik chee Mefi-boset i riih rumaam Saúl apatroon? inki. Re' i Siba je' wili xuq'or:
Re' reh xkahnik cho Jerusaleem ruum i rukapaaj chi naa rupa'ab'jiik chi reey kuum i aj Israel chi jilow i Saúl re' rumaam, inki.4Eh je' wili i xq'orarik reh i Siba ruum i reey David:
Chu'nchel i chib'ih naq jariik i wilik reh i Mefi-boset aweh chik naa rukahniik, i nuchjik.
Re' i Siba je' wili i xuq'or: juneliik ta naq nee ti wihik pansuqkiil k'uxliis wuuk', inki.5Re' reey David xponik Bahurim, ar wilik jinaj i winaq Simei i rub'ihnaal rak'uun i Gera re' ruuk' taqe chaloq i riih rumaam i Saúl xelik cho chu b'ajariik i David.6Eh xukut cho chi ab'aj xukut wo' chi ab'aj taqe i rumoso chu'nchel i ru soldado wilik chi rujunsuut.7Eh re' Simei je' wili i xuq'or reh i reey David: Eleen reje ayu' i hat winaq aj kaansoom yiib' wach ana'ojb'al.8Re' QaJaaw Dios xye'wik aweh chutojariik amahk ruum xakansaj taqe i rak'uun, rixq'uun i Saúl re' chik i hat xat kahnik chi reyil chi jilow. Xa re' la' re' QaJaaw Dios xat resaj wo' chik chi reyil, re' chik i Absalón awak'uun xukoj chajilow chi reyil, ruum hat aj kaansoom, eh yiib' wach ana'ojb'al, inki.9Eh re' i Abisai rak'uun i Sarvia je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hat reey, ¿Chib'ih reet noq k'ahchi' kaat rub'ajam i winaq re' re' je' rukab' i tz'i' xakimik chik reh? Re' hin chayeew q'ab' weh chi yu'naak neenooj nuyok' i ralaq, inki.10Eh re' reey David je' wili i Xuq'or:
Re' taq i hat i rak'uun i Sarvia, wila' re' reh k'ahchi' kiin rub'ajam re' reh reht'al chi re' QaJaaw Dios k'ahchi' ruq'oriik reh chi naa rub'anam chi je' re'. Eh ma' ruk'ul ta chi awach nee nq'orik reh chi je' wili: ¿Chib'ih reet i na a'n chi je' re'? ma' nuch joq taj, inki.11Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Abisai, keh i raj kamanoom:
Wila' re' i manlik wak'uun iraaj nukanteesjiik ra'j naa chik re' i re' ruuk' riih rumaam Benjamín ma' nee raaj nukanteesjiik. Chakanaa' taq kirukansaj peet ruum re' i QaJaaw Dios xq'orik reh chi je' re' i naa rub'anam.12Ruq'iij re' Dios k'ahchi' cho rilow i ti' k'ahchi' nuk'ulum, ru q'iij re' i rotob'il nee ruyeew cho weh chi jilow i ti' k'axik k'ahchi' b'iram rib'iral yu'naak, inki.13Re' David haa' taqe i winaq ruch'ihil ojik inki a'n chikiwach ruuk' i kib'eeh. Re' Simei ojik wo' rub'an i reh wach salik yuuq' chi kikorkiil, eh k'ahchi' taqe rukutib'eem chi ab'aj, eh k'ahchi' rutukem i pooq wach kinaah.14Eh re' reey David haa' taqe i tinamit ruch'ihil ma' k'isiin i kiq'uhtiik noq xi ponik chi chii' i nim ha' Jordán ar xi okik chi hi'lik.15Eh re' i Absalón haa' taqe i ruch'ihil xi okik pan tinamit Jerusaleem. Eh ruch'ihil wo' hoq i Ahitofel.16Re' i Husai reh i aj arquita ramigo i David xooj chi k'ulariik i Absalón, eh k'erlik chii' chi q'orariik chi je' wili:
K'achlik i reey, k'achlik i reey, inki.17Eh re' i Absalón xupahqaaj reh i Husai chi je' wili:
¿Mi hat manlik ramigo re' i David? Wila' hat manlik ramigo. ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj chi riij? inki.18Re' Husai je' wili xuq'or reh i Absalón:
Re' hin ma' xinooj ta chi riij ruum re' hin naa nukamaniik ruuk' naa nukahniik ruuk' awach i reey rusik'im wach i Dios i kisik'im wach i tinamit Israel, je' re' noq re' hin naa nukahniik awuuk' i hat.19Re' hin ruuk' i rak'uun i manlik wamigo naa nukamaniik. Nik' wach noq xinkamanik ruuk' i awajaaw, je' re' noq naa nukamaniik awuuk' i hat, inki.20Eh re' i Absalón xupahqaaj reh i Ahitofel chi je' wili:
Re' hoj inqaaj chi nee nakoj qana'ojb'al ruuk' chib'ih i naaqanam, inki.21Re' i Ahitofel je' wili xuq'or reh i Absalón:
Re' hat ti woroq kuuk' taqe i rukab'ruxoqil awajaaw re' taqe ixoq xukanaa' chi rucha'jaljiik i paat i rub'an wii' taaq'anik. Chi je' re' chu'nchel i tinamit Israel neenkireq chi riij chi rixowaaj awach awajaaw. Ruuk' i re' nee nayeew ruman i rukowiil kik'ux i wilkeeb' awuuk', inki.22Eh xkiyejaa' jinaj i ru-itz'ihy naah paat i Absalón chinaah i paat i rub'an wii' i taaq'anik i David. Re' Absalón ar xwirik kuuk' taqe i rukab' rixoqil i rajaaw, eh xkilow chu'nchel i aj Israel.23Chupaam taqe i q'iij re' re' noq impahqaljik reh i Ahitofel chi naa rukojom i na'ojb'al ink'ularik wo' hoq, je' naa ruq'orb'al i Dios. Re' reey David i rub'an taqe i ruq'or i Ahitofel, eh i rub'an wo' hoq i Absalón taqe i ruq'or. Re' i Husai xuyoj wach i ruyejaam wach i Ahitofel1Re' i Ahitofel je' wili i xuq'or reh i Absalón:
Chayeew q'ab' weh chi nee nusik' kiwach kab'laj-oq miil i soldado. Eh xa chupaam aq'ab' wili nee qohooj chi rusik'ariik i reey David.2Eh neenub'an i q'aq'inik ruuk' noq koq'uhtinaq, noq ma' xta chik rukowiil i ruti'jolal neenchalik ruyo'jiik. Eh re' taqe i ru soldado neenkimol chi elik, eh xa re' reey David neenukansaj chi kixilak.3Eh neenuq'or keh chu'nchel i wilkeeb' chi riij i David chi neenkik'am kiib' panotob'il awuuk' i hat, eh ma' nee ta taqe inqakansaj. Re' inawaaj i hat chi neenkimik xa re' wo' hoq i jinaj chi reey, reh chi ma' nee ta chik inwihik q'aq'inik chupaam taqe i tinamit, inki.4Re' i Absalón xuk'ul ruk'ux i xuq'or i Ahitófel, eh xuk'ul wo' kik'ux chu'nchel i kikojwik na'ojb'al wilkeeb' Israel.5Xa re' la' re' i Absalón xutaq'aaj ruk'amariik i Husai i aj arquita reh chi xuq'or mi ma' xta reet i xkorjik wach, oon ma' chih taj.6Eh noq xponik i Husai chuwach i Absalón je' wili xq'orarik reh:
Re' ruyejaam wach i Ahitofel re' taqe wili. ¿Mi ruk'ul chi neen qa'an, oon ma' ruk'ul taj cha q'or qeh i hat? i nuchjik.7Re' Husai je' wili i xuq'or:
Re' i xuyejaa' wach yu'naak i Ahitofel ma' ruk'ul ta chi nee taq i na a'n.8Re' hat aweht'al chi re' awajaaw, ruch'ihil taqe i ru soldado kow taqe, yu'naak yohb'aal naa wach i kijosq'iil, je' kikab' i josq'laj ixoq oso xq'ucharik taqe i kok' rak'uun. Eh je' wo' chik re' awajaaw okrinaq chi q'aq'inik. Re' reh ma' nee ta rik'saj aq'ab' chi kixilak i ru soldado.9Noq iraaj yu'naak rukeb'aam chik riib' pampaat ab'aj, oon pan jino'q chik ye'aab' noq neenokik chi q'aq'inik i David kuuk' i aa soldado. Eh wilik neekiq'orik reh chi je' wili: Re' i David xuq'at chik qawach chi q'aq'inik, inko'q taqe.10Eh re' taqe i soldado xti kow kiib', je' kikowiil i kaq b'ahlam naa ruchaliik kiyo'jiik, ruum chu'nchel i aj Israel kieht'alinik reh chi re' awajaaw kow riib' chi q'aq'inik, je' wo' taqe i ruch'ihil kow wo' kiib' i keh.11Re' hin i nuq'or aweh chi ma' xta naq reet chi neenamol kiwach chu'nchel i aj Israel aj Dan neemponik ko Beerseba. Re' i keh xiik' naah kik'ihaal je' kik'ihaal saniib' wilkeeb' chi chii' i palaw. Eh re' hat nee ti k'amwik kib'eeh noq nee kiooj chi q'aq'inik.12Chi je' re' neenqa'an i q'aq'inik ruuk' awajaaw xa aha' pa' yuuq' wilik. Eh chi ma' reht'al noq neeqoh-ooj k'oloq chinaah, chi je' re' neenqakansaj i reh, eh nee wo' inkuxik qakansam taqe i ru soldado.13Eh wila' xooj rukeb'aa' riib' chupaam jino'q i tinamit chi qunchelaal i hoj aj Israel neenqak'am qalaso neenqaqerej reje i tinamit re' re' ko chi chii' i palaw ma' jino'q chik ab'aj neenqakanaa' paruye'aab', inki.14Eh re' i Absalón ruch'ihil taqe i aj Israel je' wili i xkiq'or: Re' qana'ojb'al xukoj i Husai q'e' chihooj chuwach i qana'ojb'al xukoj i Ahitofel, inki taqe. Je' re' i xkiq'or ruum ruq'orom wo' hoq i Dios chi naa ruyojiik wach i na'ojb'al ruq'orom i Ahitofel, eh chi ruum i re' naa ruchaliik i ti' k'axik chinaah i Absalón.15Eh re' i Husai xuq'or reh i Sadoc ruch'ihil i Abiatar re' taqe k'amal kib'eeh aj tiij i na'ojb'al xukoj i Ahitofel, eh je' wo' hoq i na'ojb'al xukoj i reh, reh i Absalón, je' wo' keh i k'amal kib'eeh i aj Israel.16Xuq'or wo' keh chi kitaq'aaj ruq'orariik chi jumehq'iil reh i reey David chi marik'saj aq'ab' wach k'ixkaab' chupaam i ye'aab' chiq yuuq', chi q'ahxoq reje chi juntar i nim ha' Jordán reh chi ma' nee ta nkanteesjik i reh, je' wo' taqe i ru soldado.17Re' Jonatán ruch'ihil i Ahimaas ar naq wilkeeb' chi chii' i ha' Rogel ma' ruyeta naq riib' chi kiokik Jerusaleem ruum neekilariik. Eh xa jinaj i aj poh ixoq i xponik q'oroq keh i k'ahchi' ruk'ulariik pan tinamit. Eh re' chik i Jonatán, re' chik Ahimaas xiooj chi q'orariik reh i reey David.18Xa re' la' jinaj i k'isa k'ijool x-ilwik keh, eh xooj ruq'or reh i Absalón, eh re' i Jonatán ruch'ihil i Ahimaas xiooj lom chi jumehq'iil parupaat jinaj i winaq wilik ar Bahurim jinaj i chaamlaj jul wilik chii' i rupaat ar xkikeb'aa' qohoq kiib'.19Eh re' rehk'een i winaq ehchan paat xub'ur naah i jul ruuk' i jinaj itz'ihy, xuhel wach i naq'wach trigo chinaah, eh ma' jino'q xnab'inik reh chi xkikeb'aa' kiib' ar.20Eh re' taqe i kikamanik ruuk' i Absalón xi ponik chupaam i paat re' re' xkipahqaaj reh ixoq chi je' wili:
¿Ma' xta naa ayu' i Ahimaas ruch'ihil i Jonatán? inki taqe.
Re' ixoq je' wili i xuq'or:
Korik ki-ik'ik ayu' xa re' la' ayu' xiooj qohoq chi chii' i nim ha', inki. Noq xkilow chi ma' xkireq taj i xi ponik sik'ool xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem.21Eh noq xiooj taqe i sik'ool re' re' xi elik cho chupaam i chaam laj jul i Ahimaas ruch'ihil i Jonatán, xiooj chi jumehq'iil ruuk' i reey David je' wili i xkiq'or reh: Chanik'eej taq aq'iij tiq'ahxoq taq reje chi juntar i nim ha' ruum re' i Ahitofel xuq'or chi ma' xta reet chi naa kichaliik q'aq'ineel quuk' chupaam aq'ab' wili, inki taqe.22Je' aj re' noq re' David haa' taqe i ruch'ihil xkiq'at reje wach i nim ha' Jordán. Eh noq komajaa' insaq'ik q'ahxinaq chik taqe reje chi kunchelaal chi juntar i nim ha'.23Eh re' i Ahitofel noq xrilow chi ma' xb'aan taj i xuq'or xukoj i rihqb'aal i rub'uuruux xooj reje parupaat chupaam i rutinamiit. Eh xuyejaa' kahnoq wach chib'ih i naa rub'aan parupaat chi riij i re' xooj rujihk'aaj riib' je' aj re' noq xkimik i Ahitofel. Ar xmuhqik chupaam i ye'aab' muhqinaq wii' i rajaaw.24Noq re' i David haa' taqe i ruch'ihil ponik inki a'n pan tinamit Mahanaim. Re' i Absalón ruch'ihil taqe i ru soldado aj Israel manlik k'ahchi' kiq'atam wach i nim ha' Jordán.25Re' i Absalón xupab'aa' Amasa chi k'amal kib'eeh i ru soldado chi jilow i Joab. Re' i Amasa rak'uun jinaj i winaq aj Ismael Itra i rub'ihnaal, re' i xwihik chi ruwinaq'iil i Abigail rixq'uun i Nahas ras i Sarvia rutuut i Joab.26Eh re' Absalón haa' taqe i ruch aj Israel ruch'ihil, ar xkiyejaa' i ki-itz'ihy naah paat Galaad.27Noq xponik i reey David Mahanaim xchalik k'ularoq ruum i Sobi rak'uun i Nahas Rabá i rutinamiit wilik pankiyuq'ul i riih rumaam i Amón, xelik wo' chaloq Maquir chi k'ulariik rak'uun i Amiel aj Lodebar. Xelik wo' chaloq i Barzilai chi k'ulariik aj Rogelim wilik paruyuq'ul i Galaad.28Eh xkik'am reje i chib'ih jariik i xkisiij reh i David, je' wo' keh i tinamit ruch'ihil, xkik'am reje taqe i ch'aht, i ak'al xun, taqe ikom, trigo, sebada, arina i k'ilimaj trigo. Eh xkik'am wo' reje kok' kinaq', je' wo' hoq i kaxlan kinaq'.29Eh xkik'am wo' reje i riis kaab', i manteka', taqe tentzun, i kexu, reh chi xuk'ux i David, je' wo' taqe i ruch'ihil. Ruum keht'al i keh chi chupaam i ye'aab' chiq yuuq' xi chalik, chi q'uhteel taqe, chi kinuhmik, eh chi chiqiij kichii'. Re' David xelik korik ruuk' i q'aq'inik, eh re' rukimiik i Absalón1Re' David xrajlaaj taqe i ru soldado xupab'aa' i k'amal kib'eeh chi kich'uhqaal wilik i jinaj miil chi kiib', wilik i jinaj siento chi kiib'.2Re' reey David oxch'uq xresaj i ru soldado, re' peet ch'uq re' i Joab xukoj chi k'amal kib'eeh, eh re' rukab' ch'uq re' i Abisai rak'uun i Sarvia i ruchaaq i Joab xukoj chi k'amal kib'eeh, re' i roox ch'uq re' Itai i aj Gat xukoj chi k'amal kib'eeh. Re' i reey David je' wili i xuq'or:
Re' hin naa wojiik haa' chi q'aq'inik taq chawiij, inki.3Eh re' taqe soldado je' wili i xkiq'or:
Re' hat reey ma' ruk'ul ta chi nee tiooj ruum re' taqe i aj ixowaal ma' xta nkaaj reh chi nee qoh elik, oon nee qoh kimik yejaal-oq. Re' hat reey xiik' naah aloq'il chuwach i lajeeb' miil chi qaxilak i hoj. Ruum aj re' xti ruk'ul chi neetikahnik ayu' pan tinamit, xa neenataq'aaj reje toob'en qeh, inki taqe.4Re' reey David je' wili kichaq'weesjiik xub'an:
Re' hin neenub'an taq i xqaq'or re' i ruk'ul taq inawilow, inki. Eh xusalaa' reje riib' chii' ookb'al reh i tinamit noq k'ahchi' keliik chee soldado chi kich'uhqaal, wilik i jinaj siento, wilik i jinaj miil chi kiib'.5Eh re' i reey David je' wili i xuq'or keh i Joab, i Abisai, i Itai: Panub'ihnaal i hin ma'an taq i ti' k'axik reh i k'ijool Absalón, inki. Eh chu'nchel i soldado xkib'iraj i xuq'or i David chi riij i Absalón.6Re' taqe i ru soldado i reey David xiooj chupaam i ye'aab', xkian i q'aq'inik kuuk' i ki soldado i kuch aj Israel chupaam i ch'ahn wilik pankiyuq'ul i riih rumaam Efraín.7Eh re' taqe i ru soldado i David xkiq'at wach i ki soldado i aj Israel ar xkian i ruk'ihaal kaansanik juninaq miil chi soldado i xkikansaj.8Eh chupaam i q'iij re' re' xooj chi nimaal chupaam i tinamit, eh ma' k'isiin i xikimik panch'ahn chuwach i xikanteesjik ruuk' i q'aslaj ch'ihch'.9Re' taqe i ru soldado i reey David xponik kireq i Absalón chi iqlik chi riij jinaj imas kawáyu. Re' i kawáyu xik'ik chi ri'sil i juniwal chi qamaan tz'inuj, eh xooj chi korik. Eh re' i Absalón xiik' q'ilojoq i ralaq xilak q'ab' chee' xkahnik chi t'uylik panteew.10Eh jinaj i winaq xik'ik ilwoq reh xooj ruq'or reh i Joab chi je' wili:
Re' hin xwilow chi re' Absalón t'uylik nah q'ab' chee', inki.11Re' Joab je' wili xuq'or:
Wila' xawilow wach, ¿Chib'ih reet noq ma' xakansaj chi jumpech? Re' hin nee naq i nuyeew aweh i lajeeb' chi tumiin re' ruuk' i plata. Eh nee wo' naq i nuyeew jino'q i b'ak'b'al apaam, i nuchjik.12Re' i winaq je' wili ruchaq'weesjiik i Joab xub'an:
Atoob' ta naq nee nayeew weh i lajeeb' chi tumiin re' ruuk' i plata xama' xta wo' naq neenwuchej i rak'uun i reey David ruum re' hoj xqib'iraj i xuq'or aweh i reey i hat i xuq'or reh i Abisai i xuq'or reh i Itai chi ma' xta taq i naa awuchem i Absalón.13Eh wita xnukansaj i Absalón xa re' wo' naq i hin xnuyeew wiib' panti' k'axik, ruum re' i reey David xaxunab'eej wo' naq. Re' hat ma' nee ta naq kinako'leej, inki.14Eh re' i Joab je' wili i ruchaq'weesjiik i winaq xub'an: Xa ma' xta nkih chi nee nucham wiib' chi k'utaaj awuuk', inki.
Xuchop chaloq ixib' chi ruq'as ju' ch'ihch' xuch'ahpaaj i koq chii' ránima i Absalón atoob' ta kok'achlik wo' naq nah q'ab' tz'inuj.15Chi riij i re' lajeeb' taqe i ru soldado i Joab xkijil i koq kiib' xkimanaa' rukanteesjiik i Absalón.16Chi riij i re', re' i Joab xuq'or chi naa ruxuljiik reje i rutuun reh chi re' taqe i ru soldado xkikanaa' i q'aq'inik kuuk' i kuch aj Israel.17Eh xkik'am chaloq i ruti'jolal i Absalón xkimuq'aa' chupaam i chaam laj jul wilik panch'ahn, eh xkimol wach jinaj mama' tuhb' ab'aj chinaah. Eh chu'nchel i ki soldado aj Israel wilkeeb' naq chi riij i Absalón xkimol chi elik, xiooj pankipaat.18Noq kok'achlik i Absalón xutus wach ab'aj najt naah wilik ar wach k'ixkaab' reh i reey. Re' i rub'ihnaal xukoj reh i tusuj ab'aj re' re', ruum ma' jino'q rak'uun xwihik chi xukanaa' i rub'ihnaal. Eh re' i tusuj ab'aj re' re' Absalón rub'ihnaal xkahnik chi jumpech.19Eh re' i Ahimaas rak'uun i Sadoc je' wili i xuq'or reh i Joab:
Chayeew q'ab' weh reh chi nee kinooj wajimaam wiib' chuq'orariik reh i reey David chi xko'ljik chik ruum i QaJaaw Dios pan kiq'ab' i nixowanik wach, inki.20Re' Joab je' wili i xuq'or:
Re' hat ma' ruk'ul taj chi hat naa awojiik q'oroq reh i reey chib'ih i xk'ularik. Neena rub'an chi nee naq'or koq'uun yu'naak ma' chih taj, ruum re' i rak'uun i reey xkimik, inki.21Eh re' Joab je' wili i xuq'or reh jinaj i soldado aj etiope:
Re' hat naa rojiik aq'orom reh i reey David chib'ih i xk'ularik i xawilow. Eh re' i aj Etiopía xuk'utzaa' qohoq riib' chi ye'b'al ruloq'il i Joab xooj rajimam riib' chi q'orariik.22Re' i Ahimaas je' wili i xuq'or reh i Joab:
Re' hin ma' xta nwaaj reh chib'ih pa' ank'ul, re' hin naa wojiik wajiim chi riij i aj Etiopía, inki.
Re' Joab je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
¿Chib'ih reet noq q'e' nawaaj ojik i hat? re' reey xama' xta wo' hoq i neerusiij aweh chi riij i neenaq'or, inki.23Re' Ahimaas je' wili i xuq'or: Ma' xta nwaaj reh, naa la' wojiik wajiim chi riij, inki.
Hiy wo' awajiim re' inkinoq chaq'wik i Joab.
Re' Ahimaas xooj wo' rajimam riib' wach k'ixkaab' xik'ik ponoq rik'saj i aj Etiopía.24Eh re' reey David tz'unlik chi chii' i kiib' chi puerta panookb'al reh i tinamit re' soldado wilik chi cha'jinik ar xjohtik chinaah i tz'aq i wilkeeb' wii' i puerta. Eh noq xtz'ehtanik reje i rilow jinaj i winaq xooj k'oloq chi rutkeel rajimam riib'.25Re' aj cha'joom re' re' xuk'er reje chii' chi q'orariik reh i reey David chi wilik i xooj k'oloq, re' reey David je' wili xuq'or:
Wila' rutkeel xk'uloq iraaj ruq'orom chi holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.
Eh re' soldado xrilow chi xk'uloq ma' naj ta ar i winaq.26Re' aj cha'joom xrilow wo' chik chi jinaj i winaq xooj k'oloq rajimam riib' kow xuk'er reje chii' chuq'orob'jiik i cha'jinik i rub'an chii' puerta je' wili xuq'or: Jinaj wo' chik i winaq xk'uloq chi rutkeel, inki.
Re' reey David je' wili xuq'or: Noq i nuq'or i hin holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.27Eh re' aj cha'joom je' wili i xuq'or:
Re' i peet xk'uloq re' ta b'ila' i Ahimaas i rak'uun i Sadoc xti re' i rajiim inwilow reje, inki.
Re' i reey David je' wili i xuq'or: Re' winaq re' re' holohik i runa'ojb'al noq i nuq'or i hin holohik rib'irjiik i xchalik ruq'or, inki.28Eh re' Ahimaas noq xooj k'oloq xuxuk'aa' riib' chuwach i reey xuyeew rusuqkiil ruk'ux je' wili xuq'or reh:
Neeta naq inye'arik ruloq'il aaWaJaaw aaDios ruum re' reh xtoob'inik aweh chi xa a'n keh taqe i aj ixowaal inkaaj naq kianam aweh, inki.29Re' reey David xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi suq ruk'ux i kisa k'ijool Absalón? inki.
Re' i Ahimaas je' wili i xuq'or:
Qajaaw reey, noq xirutaq'aaj chee Joab ayu' i awaj kamanoom xwilow noq xa kimolib'ik chik i tinamit xa re' la' ma' xnunab'eej taj chib'ih i xk'ularik, inki.30Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Ahimaas: Re' hat tipaa' pee reje chi juntar.
Re' i Ahimaas xupab'aa' wo' reje riib' chi juntar.31Eh chupaam i jumehq' re' re' xponik i aj Etiopía, je' wili i xuq'or reh i reey David:
Re' hat qajaaw reey chab'iraj i q'orik wili i holohik rib'irjiik xchalik nuq'or aweh. Re' chi re' i QaJaaw Dios xub'an chik cho otob'il aweh i hat, xat ruko'leej pan kiq'ab' i ki-ixowanik awach, inki.32Eh re' i reey David xupahqaaj reh i aj Etiopía chi je' wili:
¿Mi suq ruk'ux i k'isa k'ijool Absalón? inki.
Re' i aj Etiopía je' wili i chaq'wik xub'an:
Q'e' naq chihooj chi chu'nchel i ki-ixowanik awach, eh inkaaj kianam aweh chi neenkik'ul keh je' rukab' i kimik xuk'ul i Absalón, inki.33Eh re' i David xtib'ik ruk'ux xjohtik chinaah i paat wilik panookb'al xb'ehik reje chi rutkeel xutik'aa' oq'ik, je' wili i xuq'or: Hat Absalón, hat wak'uun, hat Absalón, hat wak'uun, chib'ih reet noq xat kimik xti xuk'ul naq chi re' hin xin kimik pan ajilob'aal. Hat Absalón hat wak'uun, ¿Chib'ih reet i xak'ul chi je' re'? inki.1Eh xkiq'or reh i Joab chi re' i reey David oq'ik i rub'an ruum i rukimiik i Absalón re' i rak'uun.2Re' i rusuqkiil naq kik'ux chi xi elik korik ruuk' i q'aq'inik xsutinik chi ruti'kiil k'uxliis ruum ma' k'isiin ta xtib'ik ruk'ux i reey David ruum i rukimiik i rak'uun.3Eh chupaam i q'iij re' re', re' taqe i soldado xa chi ma' eht'alimaj xi okik chupaam i kitinamiit yo'jik inki a'n ma' k'isiin i kik'ixiik je' rukab' inkik'ul i xa chi ma' eht'alimaj kielik cho panq'aq'inik.4Eh re' reey David rutz'apam i wach oq'ik i rub'an k'erik chii' chi q'orariik chi je' wili: Hat Absalón, hat wak'uun, hat Absalón hat wak'uun, inki.5Re' Joab xooj chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik i reey David je' wili xuq'or reh: Re' hat reey xak'uhtaaj kik'ixb'ilaal taqe i aa soldado, re' taqe i xiko'linik riij aak'achariik i hat, xkiko'leej wo' riij i ruk'achariik taqe awehk'een taqe aawak'uun awixq'uun, je' wo' kik'achariik taqe i rukab' awixoqil.6Yu'naak i hat xak'uhtaaj chi ma' xta nawaaj keh taqe aa soldado je' wo' taqe i k'amal kib'eeh. Re' chik i q'e' nak'ax taqe awach i ki-ixowanik awach, eh re' chik i nawixow kiwach i kik'axwik aweh. Re' hin xnukoj rehtaal chi q'e' naq suq ak'ux chi xkahnik ta chi k'achlik i Absalón atoob' ta xooj kimik naq i hoj chi qunchelaal.7Re' hin i nuq'or aweh i hat reey chi eleen reje chi riij i paat chayeew rusuqkiil kik'ux taqe i aa soldado. Eh wila' ma' xa a'n i je' re', re' hin xti korik i nuq'or aweh i parub'ihnaal i QaJaaw Dios chi xa chupaam aq'ab' wili ma' jino'q chik i soldado neenkahnik awuuk'. Re' i ti' neenak'ul re' re', ma' xata je' rukab' taqe i ti' ak'ulum chaloq chupaam ak'achariik, inki.8Eh re' i reey xelik chaloq chalik rutzunaa' riib' panookb'al reh i tinamit. Eh noq xkib'iraj chi tzunlik chik ar i reey, chi kunchelaal i soldado xooj kik'uhtaaj kiib' chuwach.
Noq xk'ularik i wili re' taqe i aj Israel wilkeeb' naq chi riij i Absalón xkimol chi elik pankipaat.9Eh xa aha' chupaam i ju'jun ch'uq chi kitinamiit aj Israel xkiwech'uj riij je' wili inkiq'or: Re' reey David xooj ruko'leej pan kiq'ab' taqe i ki-ixowanik qawach, eh xoj ruko'leej wo' pan kiq'ab' i aj filisteo, eh yu'naak xumol chi elik panqatinamiit xa ruum i ruyo'jiik chuwach i Absalón.10Re' hoj xqapab'aa' i Absalón chi qareey, eh yu'naak xkikansaj cho panq'aq'inik. ¿Chib'ih reet noq ma' xqapahqaaj reh i reey David chi nee wo' chik insutinik chaloq reh? inki taqe.11Eh xponik rib'iral ruuk' i reey David chupaam i rupaat, ruum i re' xutaq'aaj ruq'orariik keh i kiib' chi k'amal kib'eeh aj tiij re' Sadoc, re' i Abiatar, je' wili xuq'or reje: Re' taq i hat cha pahqaaj keh i k'amal kib'eeh i aj Judá, ¿chib'ih reet noq koq'uun xkipahqaaj chi naa wo' chik nusutiniik chupaam i paat i nub'an wii' i taaq'anik? Xanaah re', re' naq keh peet xkipahqaaj chi naa nusutiniik reje.12Re' keh nutinamiit taqe was nuchaaq' taqe nuti'jolal taqe ma' ruk'ul ta chi xkicham kiib' reh i ruq'orariik chi naa wo' chik nusutiniik cho chupaam i paat i nub'an wii' i taaq'anik, re' naq i re' xkipahqaaj weh chi peet, inki.13Re' David xuq'or chi naa ruq'orariik reh i Amasa chi je' wili: Re' hat, hat nuti'jolal i ruk'ul chi naa akahniik chi rajaaw i k'amal kib'eeh i nu soldado chi jilow i Joab. Eh wila' ma' xnub'an awuuk' i nuq'or aweh, i ruk'ul chi nee kiruyeew pa runimaal ti' k'axik i Dios, inki.14Ruuk' i xuq'or re' re' i David koowjik kik'ux i wilkeeb' ar Judá, ruum i re' chi kunchelaal xkian jinaj wach kik'ux chi xkitaq'aaj ruq'orariik reh i reey David chi naa wo' chik rusutiniik chaloq ruch'ihil taqe i kikamanik ruuk'.15Eh noq xsutinik chaloq i reey David xponik chi chii' i nim ha' Jordán. Re' taqe i aj Judá keh xi ponik Gilgal reh chi xponik kitob'eej i reey noq xik'ik panim ha' Jordán.16Eh re' i Simei xooj wo' chi jumehq'iil chi k'ulariik i reey David. Re' i Simei rak'uun i Gera, Bahurim i b'ih i rutinamiit. Re' i Gera re' ruuk' taqe i riih rumaam Benjamín.17Re' Simei xuk'am taqe chi riij i jinaj miil chi winaq i riih rumaam taqe Benjamín. Eh xuk'am reje chi riij i Siba i xwihik chi rumoso i Saúl, eh re' Siba ho'lajuuj i rak'uun, juninaq i rumoso xuk'am reje chi riij. Eh xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán, peet taqe reje chuwach i reey David.18Re' keh xi q'ahxik reje kochi juntar i nim ha' reh chi xkitob'eej i reey David, je' wo' taqe i ruch'ihil noq ki-ik'ik chupaam i nim ha' Jordán. Re' inkaaj chi suuqb'ik ruk'ux i reey kuuk'. Noq xponik i reey chi chii' i nim ha', re' i Simei i rak'uun i Gera xuxuk'aa' riib' chuwach,19eh je' wili xuq'or reh:
Hat nureey re' hin i nupahqaaj kuyb'al numahk chawach, ma' yeew panak'ux i numahk xnub'an noq xat elik pan tinamit Jerusaleem. Ma' ta naq nee kinayeew chi tojariik i numahk ruum i ma' holohik ta xnub'an.20Re' hin weht'al chi korik noq xinmahkunik chawach. Xa re' la' yu'naak re' hin xin chalik chi peet chak'ulariik i hat reey. Re' hin xink'ulik chi peet chikiwach taqe chu'nchel i riih rumaam José, inki.21Eh re' i Abisai rak'uun i Sarvia je' wili xuq'or.
¿Mi ma' ruk'ul re' chi neenkanteesjik i Simei ruum xat rub'aj i hat reey rusik'im chaa wach i Dios? inki.22Re' reey David je' wili i xuq'or:
Re' taq i hat rak'uun i Sarvia ma' hat ta taq naa aq'oriik weh chib'ih i naa nub'anam, ¿Chib'ih reet noq kinawaaj taq kiin ataq'aam? Re' hin weht'al chi re' hin i reey Israel. Re' hin i nuq'or chi ma' jino'q i naa rukanteesjiik Israel chupaam i q'iij wili, inki.23Eh re' reey David xti xuq'or i korik reh Simei chi ma' naa ta rukanteesjiik.24Eh re' i Mefi-boset rak'uun Saúl xooj wo' chi k'ulariik i reey. Xa re' wo' noq xooj i reey ma' xutz'aj taj i rooq ma' xujoy ta wo' i rusinchii', ma' xutz'aj ta wo' hoq i ruso' korehtaal chik xsutinik chee reey chi suq ruk'ux, chi ma' xta xuk'ul chaloq.25Eh noq xponik Jerusaleem i reey je' wili i xuq'or reh:
Raaj i hat Mefi-boset, ¿Chib'ih reet noq ma' xat'ooj ta chi wiij? i nuchjik.26Re' reh je' wili i xuq'or:
Jaaw re' hat aweht'al chi ma' kimb'ehik taj, re' numoso xnuq'or naq reh chi naa rukojom weh i rihqb'aal i b'uurux reh naq chi nawojiik chawiij xa re' la' re' reh xirujot'.27Eh re' numoso re' re' xponik rukoj numahk chawach i hat reey. Xa re' la' re' hin weht'al chi re' hat je' hat ruánjel i Dios re' wo' neena a'n aha' wilik i holohik inawil i hat.28Eh chu'nchel awach weh ruuk' i wajaaw i ruk'ul naq chi xataq'aaj kikanteesjiik chi kunchelaal. Re' hat reey xinayuq'eej chi wi'k awuuk', eh ¿Chib'ih chik i neenupahqaaj aweh i hat reey? inki.29Re' reey je' wili xuq'or reh i Mefi-boset:
Ma' xta chik i neenuq'or aweh chi riij. Re' hin nuq'or chik chi re' hat awuch'ihil i Siba naa taq ach'aqam chawach ak'al, inki.30Eh re' i Mefi-boset je' wili ruchaq'weesjiik xub'an:
Chu'nchel aak'al neerub'an chi neenkahnik reh i Siba. Re' xti q'e' looq' chi wee hin reey re' chi xat sutinik wo' chik chaloq chupaam i paat i na a'n wii' i taaq'anik chi suq ak'ux, inki.31Re' i Barzilai xelik reje parutinamiit Rogelim rub'ihnaal wilik paruyuq'ul i Galaad xooj i wilik wii' i nim ha' Jordán reh chi xruch'ihleej i reey noq xik'ik chi juntar i nim ha'.32Re' i Barzilai mama' winaq chik chi korik kajwinaq haab' wilik reh. Eh noq xwihik i reey David ar Mahanaim re' reh k'uxlanik reh ruum q'e' b'ehoom.33Eh re' reey David je' wili xuq'or reh i Barzilai:
Taq chi wiij Jerusaleem, re' hin nee kinilwik aweh ar, inki.34Xa re' la' re' i Barzilai je' wili i chaq'wik xub'an:
Re' hin xama' k'ih ta haab' chik k'achalkiin, xama' xta chik inki chi nee kinooj chawiij Jerusaleem.35Re' hin kajwinaq haab' chik i wilik weh ma' wik'raaj ta chik rusuqkiil i nuwa' nuhaa' ma' wik'raaj ta chik mi suq, oon ma' suq taj. Eh ma' i nb'iraj ta wo' chik i kitz'uuy i aj tz'uyineel chi je' winaq chi je' ixoq. ¿Chib'ih reet noq neenukanaa' chi jinaj ihq cha naah i wilariik?36Re' hin xa re' xin chalik cha wuch'ihljiik noq naa awik'iik chupaam i nim ha' Jordán ¿Chib'ih reet noq i nab'esaj weh chi naa kiin awilom chi riij i re'?37Re' hat reey i cha kuy chayeew q'ab' weh chi neekinsutinik reje panutinamiit, reh chi ar neekinkimik, eh chi ar neekimuhqik chucheel i muqulkeeb' wii' i nutuut wajaaw. Xa re' la' wili i Quimam i b'ih, re' i wak'uun awaj kamanoom neerub'an chi re' reh nenooj chawiij i hat reey neerub'an chi nee na a'n ruuk' i ruk'ul inawilow, inki.38Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Barzilai:
Ma' xta reet ohoq chi wiij i Quimam, neenub'an ruuk' nik' wach i ruk'ul chawach i hat. Eh chu'nchel i neenapahqaaj weh i hat re' hin neenuyeew aweh, inki.39Eh chu'nchel i tinamit xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán, je' wo' hoq i reey David, eh xutz'ub' kahnoq i wach i Barzilai. Eh xupahqaaj i rotob'il i Dios chinaah. Eh re' i Barzilai xsutinik wo' chik reje parupaat.40Eh re' reey David reh chi korik xooj Gilgal ruch'ihil i Quimam i b'ih, ruch'ihil wo' chu'nchel i aj Judá. Eh ruch'ihil wo' i yejaal i wilkeeb' Israel.41Chi riij i re' chu'nchel i aj Israel xiooj k'oloq chi rilariik i reey, je' wili i xkiq'or reh: Re' hat reey.
¿Chib'ih reet noq xa re' taqe i qas qachaaq' aj Judá xiuhch'ilinik aweh noq xat ik'ik cho chupaam i nim ha' Jordán. Eh xa re' wo' taqe awach aweh, je' wo' taqe aa soldado? inki taqe.42Eh chu'nchel i aj Judá je' wili kichaq'weesjiik i kuch aj Israel xkian:
Re' hoj xoj uhch'ihlinik reh i reey ruum ma' tokoom ta quuk'. Re' taq i hat ma' ruk'ul taj chi nee taq inchalik ak'aah quuk' ruum ma' re' tee reh k'ahchi' ruketwiik qeh, eh ma' xta k'ahchi' rusihim qeh, inki taqe.43Re' taqe i kuch aj Israel je' wili i xkiq'or reh taqe i riih rumaam Judá:
Re' i hoj, ¿Chib'ih reet noq ma' qoh akoj taq paruman i hat? Re' hoj q'oreel qeh chinaah i reey, ¿Mi ma' xiik' naah qak'ihaal re' hoj chawach i taq hat? ¿Mi ma' re', re' hoj xoj pahqanik chi peet chi sutinoq wo' chik chaloq i reey David? inki taqe.
Xa re' la' re' taqe i riih rumaam Judá q'e' kow kiq'orik chikiwach i kuch aj Israel. Re' yiib' wach na'ojb'al xub'an i Seba1Eh ar Gilgal xwihik jinaj i winaq yiib' wach i runa'ojb'al re' i Seba rak'uun i Bicri riih rumaam Benjamín. Re' Seba xixulej reje i tuun molb'al kiwach i tinamit, je' wili i xuq'or keh:
Re' hoj ma' xta nqaaj ruuk' i reey David rak'uun i Isaí xama' xta nee ruyeew qeh ruum aj re' i ruk'ul chi nee qoh sutinik reje panqapaat i hoj aj Israel, inki.2Eh chu'nchel i aj Israel xkikanaa' chi rutkeel i reey David, re' chik i Seba rak'uun i Bicri xkitahqeej. Eh re' taqe i riih rumaam Judá xi okik chi riij i David re' i kireey, xa re' wo' noq xi elik cho chi chii' i nim ha' Jordán ko xi ponik Jerusaleem.3Eh noq xponik i reey David chupaam i paat i rub'an wii' i taaq'anik Jerusaleem, pareh taqe xuyeew i lajeeb' chi ixoq re' taqe i rukab' rixoqil i xukanaa' taqe chi cha'jinik reh i paat re' re'. Xutz'ap taqe pan jinaj paat xukoj cha'jen keh, xuk'uxlaaj taqe, xa re' la' ma' xrixoqb'eej ta chik taqe, xi kahnik chi jumpech chi xa je' chik taqe ixoq kamnaq kib'ahiil.4Eh koq'uun chik re' i reey David je' wili i xuq'or reh i Amasa:
Re' hin inwaaj chi panixib' q'iij neenamol kiwach weh taqe winaq aj Judá, eh naa wo' awihiik ayu' hat, inki.5Re' Amasa xooj wo' chi kuyuq'ub'jiik taqe i winaq aj Judá, xa re' la' ma' xi ponik taj chupaam i q'iij xq'orarik reh ruum i reey David.6Eh xrilow chi je' re' i reey je' wili i xuq'or reh i Abisai:
Re' i Seba rak'uun i Bicri q'e' naakooj rujot'om ma' xata je' rukab' i qajot'ariik xub'an i Absalón. Je' re' noq re' hat naa akahniik chi k'amal kib'eeh i nu soldado neeti'ooj chi rusik'ariik ruum nee-oq i rureq jino'q i tinamit koraal tz'aq riij nee rukeb'aa' riib' chi qawach, inki.7Re' taqe i ru soldado i Joab ruch'ihil taqe i aj cereteo, ruch'ihil taqe i aj peleteo, chu'nchel i kow kiib' chi q'aq'inik, xi elik cho Jerusaleem kuch'ihil i Abisai xiooj chi rusik'ariik i Seba reh i rub'anariik reh.8Eh noq xi ponik ma' najta ruuk' i nimlaj ab'aj wilik Gabaón, re' i Amasa xelik cho chi kik'ulariik. Re' Joab rukojom chi riij i ruso' reh q'aq'inik i wilik nah rutuuq i ruq'aslaj ch'ihch' parupaat wilik. Eh noq xujil i koq riib' i Joab ruuk' i Amasa xelik parupaat i ruq'aslaj ch'ihch'.9Re' i Joab xuchop chi rusinchii' i Amasa ruuk' i rusak'aaj q'ab', xupahqaaj reh chi je' wili:
¿Mi suq ak'ux i hat wamigo? inki, xutz'ub' i koq i wach.10Eh re' Amasa ma' xukoj ta rehtaal chi re' i Joab ruchopom i ruq'as laj ch'ihch' ruuk' i q'ab' jinaj. Re' Joab xuch'ahpaaj i koq i ruch'ihch' chupaam i Amasa, eh xelik chaloq i req'saa', xq'ehb'ik wach ak'al, xanoq wo' xkimik, ma' kota ruman chi xmanab'jik reh. Eh re' Joab ruch'ihil i ruchaaq' Abisai i b'ih, xiooj chikiwach chi rusik'ariik i Seba i rak'uun i Bicri.11Jinaj keh i ru soldado i Joab xupab'aa' riib' chucheel i ruti'jolal i Amasa xuk'er chii' chuq'orariik chi je' wili:
Awach i wilkeeb' chi riij i Joab, i wilkeeb' chi riij i David neerub'an chi nee kiooj chi riij i Joab yu'naak, inki.12Re' i Amasa reh rutolem riib' parukik'eel yejalb'eeh, eh nik' nimaal taqe i ki-ik'ik inkimol i koq kiib' chi rilariik. Noq xrilow chi je' re' i ru soldado i Joab xuqerej i koq chi chii' i b'eeh ar xub'ur naah chi-itz'ihy.13Eh noq resam chik i kamnaq yejal b'eeh xa ik'ik chik inki a'n i wilkeeb' chi riij i Joab xiooj chikiwach reh i rusik'ariik i Seba rak'uun i Bicri.14Re' Seba xik'ik ponoq kuuk' chu'nchel i aj Israel jar ch'uq chi kiib' korehtaal xponik Abel-bet-maaca. Eh chu'nchel i riih rumaam i Bicri xkimol kiib' xi okik chi riij i Seba noq xokik chupaam i tinamit.15Noq xi ponik taqe i ru soldado i Joab ar Abel-bet-maaca, eh kimulaa' ak'al chi junsuut i tz'aq kotimaj wii' riij i tinamit reh chi naa naq kisacham wach i tinamit. Eh pankomonil naq xkaaj kich'ahaam wach ak'al i tz'aq.16Eh jinaj ixoq wilik runa'ojb'al kow xq'orik cho chinaah i koraal tz'aq sutimaj wii' riij i tinamit, je' wili i xuq'or:
Chakuy kinab'iraj taq chab'iraj taq i naa nuq'orom aweh. Chaq'or taq reh i Joab chi chujil cho riib' ayu' inwaaj k'utaaj ruuk', inki.17Eh noq xujil i koq riib' i Joab xpahqaljik reh ruum ixoq chi je' wili:
¿Mi re' hat i Joab? inki.
Re' hin inki i Joab.
Re' ixoq je' wo' chik wili xuq'or:
Chab'iraj i naa nuq'orom aweh i hin, hin awaj kamanoom, inki.
Re' Joab je' wili chaq'wik xub'an: Naa kaat b'iram, inki.18Re' ixoq je' wili xuq'or:
Najtir cho q'iij je' wili inkiq'or: Awach iraaj rureqem runa'ojb'al inchol rojiik rupahqaam ruuk' Abel, inki taqe xa je' re' noq inkiyejaa' wach i ju'jun chi k'axkiil.19Re' qatinamiit wili wilik pansuqkiil k'uxliis wilik parukorkiil ayu' Israel. Eh jinaj i tinamit xti wilik rajaawriik. Eh re' hat, ¿Chib'ih reet noq inawaaj asacham wach i tinamit wili reh i Dios? inki.20Eh re' i Joab je' wili i xuq'or:
Re' hin ma' k'ahchi' ta nukapaam chi naa nusacham wach aatinamiit. Ma' k'ahchi' ta wo' nukapaam chi naa nusacham wach i chib'ih taq aweh.21Ma' re' tee re' k'ahchi' nukapaam, jinaj la' winaq xokik ayu' Seba rub'ihnaal xchalik chinaah i yuuq' wilkeeb' wii' i riih rumaam i Efraín. Re' i Seba re' re' iraaj rukansam i reey David, xa re' chaq'asaj qeh re' hin nee kinelik reje chi chii' i tinamit wili, inki.
Re' ixoq je' wili xuq'or reh i Joab: Re' hoj neenqakut qohoq aweh i naah, inki.22Chi riij i re', re' ixoq xuq'or keh i tinamit wilkeeb' ar nik' wach i naa kianam, korehtaal xkiyok' i ralaq i Seba, eh xkikut chaloq i naah chuwach i Joab. Eh re' Joab xuq'or chi naa ruxuljiik i tuun reh chi xelik reje chi chii' i tinamit re' re', xiooj pankipaat chi kiju'junaal. Eh re' Joab rub'an ruk'utaaj ruuk' i reey David ar Jerusaleem. Re' taqe i nimaq kiwach xi kamanik ruuk' i David (2 Sam 8.15-18; 1 Cron 18.14-17)23Re' Joab xkahnik chi k'amal kib'eeh chu'nchel i ki soldado i aj Israel. Eh re' i Benaía rak'uun i Joiada xkahnik chi k'amal kib'eeh taqe i aj Cereteo, taqe i Peleteo.24Eh re' i Adoram xkahnik chi ilil reh i kamanik i koruman chimb'aan, eh re' i Josafat rak'uun i Ahilud xwihik chi rajtz'ihb' i reey.25Re' Seba xwihik chi aj tz'ihb', eh re' Sadoc, re' i Abiatar xi wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij.26Re' winaq i Ira i b'ih Jair i rutinamiit wihik chi k'amal kib'eeh aj tiij ruuk' i reey David. Re' ti' k'axik chalik ruum i kikimiik i aj Gabaón1Noq xwihik chi reyil i David ar Israel ixib' haab' xwihik i wi'jaleel. Eh re' i David xupahqaaj reh i Dios parutiij, je' wili ruchaq'weesjiik xb'aan ruum i QaJaaw Dios: Re' wi'jaleel wili xchalik ruum i yiib' wach na'ojb'al xub'an i Saúl ruch'ihil i riih rumaam noq xkuxik kikansam taqe i aj Gabaón, inki.2Eh re' i David xuyuq'eej taqe ruuk' i aj Gabaón reh chi xub'an ruk'utaaj kuuk'. Re' taqe i aj Gabaón ma' re' ta ruuk' taqe i riih rumaam Israel re' la' ruuk' taqe i aj amorreo koxikahnik chi k'achalkeeb'. Re' taqe i aj Israel kiq'orom naq i xti korik chi ma' naa ta kikansam taqe re'. Xa re' la' re' Saúl xusik' chi riij nik' wach noq xukansaj taqe ruum i kiko'ljiik i riih rumaam i Israel, i riih rumaam Judá.3Re' David xupahqaaj keh i aj Gabaón chi je' wili:
¿Chib'ih naq otob'il nee taq nub'an aweh reh chi neenkorjik wach i yiib' wach na'ojb'al xub'an taq aweh i Saúl? Eh reh chi nee taq inapahqaaj i rotob'il i QaJaaw Dios chi q'iij i hoj, hoj rutinamiit i Dios, inki.4Re' taqe i aj Gabaón je' wili ruchaq'weesjiik xkian.
Re' qak'axkiil ruuk' i Saúl, je' wo' kuuk' taqe i riih rumaam ma' nee ta inkorjik ruuk' tumiin, eh ma' nee ta wo' inkorjik ruuk' i kikanteesjiik jino'q taq chaxilak i hat, inki taqe.
Re' David xupahqaaj wo' chik keh ruka'peech chi je' wili: ¿Chib'aaj wo' re' inawaaj taq chi neenub'an awuuk'? inki.5Eh re' keh je' wili i xkiq'or:
Re' i Saúl i xraaj rusacham qawach chi jumpech xuyejaa' wach chi nakoojrukuxiik rukansam reh chi ma' jino'q naq chik qeh i naa rukahniik chi k'achlik ayu' chupaam i ruyuq'ul i Israel.6Xa re' inqapahqaaj aweh i hoj chi chaq'asaj panqaq'ab' wuquub'-oq i winaq re' ruuk' taqe i riih rumaam Saúl reh chi neenqat'uyaa' chuwach i QaJaaw Dios ar Gabaa re' i rutinamiit i Saúl i xsik'arik cho wach ruum i QaJaaw Dios, inki taqe.
Re' David je' wili i xuq'or: Re' hin nee nuq'asaj taq panaq'ab', inki.7Atoob' ta re' reey David xuketelaaj wo' naq wach i Mefi-boset rak'uun i Jonatán re' i rak'uun i Saúl, ruum xti ruq'orom chaloq xti korik parub'ihnaal i Dios i David reh i Jonatán.8Eh re' reey David xutaq'aaj ruchopariik Armoni, je' wo' Mefi-boset re' kiib' chi rak'uun i Saúl ruuk' i Rizpa rixq'uun i Aja. Eh xutaq'aaj wo' ruchopariik i ho'oob' chi rak'uun i Adriel, re' xuk'isaj i Micael re' i rixq'uun i Saúl. Re' Adriel rak'uun i Barzilai Mehola i rutinamiit.9Re' reey David xuq'asaj taqe wuquub' chi winaq re' re' pan kiq'ab' i aj Gabaón. Eh re' chik i keh xijihk'anik chi kalaq chinaah i yuuq' chuwach i QaJaaw Dios. Re' taqe i re' xikimik noq xtihk'ik rusik'ik i peet wach i sebada.10Eh re' i Rizpa rixq'uun Aja xuk'am chaloq jinaj q'as wach itz'ihy xuhe' wach chinaah jinaj ab'aj. Eh ar xwihik chi rucha'jaljiik taqe i kiti'jolal i kamnaq korehtaal xkuxik i rusik'ariik i wach i sebada, eh koxureq i ruq'ijil i jab'. Re' ixoq re' re' ma' ruyeew ta q'ab' chi kik'uxarik kuum i k'uch i kamnaq parusaqumaal i q'iij, eh chi ma' kik'uxarik ta kuum i josq'laj chikop chaq'ab'.11Eh noq xkik'utjaaj reh i reey David i k'ahchi' rub'anam i Aja i rukab' rixoqil i Saúl.12Eh re' reh xooj kuuk' i winaq wilkeeb' Jabes wilik paruyuq'ul i Galaad reh chi xooj ruk'am i rub'aqil i Saúl, je' wo' rub'aqil i Jonatán. Re' taqe i winaq re' re' xkelq'aaj taqe i kamnaq re' re' aha' xkit'uyaa' i aj filisteo noq xkikansaj taqe chinaah i yuuq' Gilboa.13Re' reey David xutaq'aaj ruk'amariik i rub'aqil i Saúl, je' wo' rub'aqil i Jonatán. Eh xutaq'aaj wo' ruk'amariik i kib'aqil i wuquub' chi winaq xa xijihk'jik chi kalaq.14Eh re' i rub'aqil i Saúl, i rub'aqil i Jonatán ar xkimuq'aa' i muqlik wii' i Cis re' rajaaw i Saúl. Re' muq'umb'al re' re' ar wilik Zela wilik pankiyuq'ul taqe i riih rumaam Benjamín. Chu'nchel i xq'orarik keh ruum i reey David xkian wo' hoq. Eh re' Dios xukuxisaj wo' chik i rutinamiit noq pahqaljik reh. Re' Abisai xuko'leej riij i ruk'achariik i David15Re' taqe i aj filisteo xkitoq'aa' wo' chik q'aq'inik kuuk' i aj Israel. Re' David xooj wo' chik chi q'aq'inik kuuk' ruch'ihil taqe i ru soldado, xa re' la' re' David ma' k'isiin ta xchalik ruq'uhtiik.16Eh jinaj i nim rooq aj filisteo Isbi-benob rub'ihnaal ik'inaq oxk'ahl libra irahliili ruq'as ju' ch'ihch', eh jinaj i ru ak'laj q'aslaj ch'ihch' wilik nah rutuuq ruuk' taqe i re' xraaj naq rukansam i reey David.17Re' i Abisai rak'uun i Sarvia xooj k'oloq chi ko'ljiik i David, xukansaj i nim rooq winaq re' re'. Eh re' taqe i soldado je' wili i xkiq'or reh i David: Re' hoj inqaq'or aweh i xti korik chi ma' jaruuj chik q'iij naa awojiik chiqiij chi q'aq'inik. Re' hoj ma' inqaaj ta chi nee tikikansaj, ruum re' hat, hat rusaqumaal i aj Israel i qatinamiit noq wilkaat, inki taqe. Re' taqe i ru soldado i David xkikansaj i nimaq kooq winaq (1 Cron 20.4-8)18Eh koq'uun chik xwihik wo' chik i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Gob. Re' i Sibecai re' i husatita xukansaj i winaq Saf i rub'ihnaal re' wo' ruuk' taqe i winaq nimaq kooq.19Eh xwihik wo' chik jinaj i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Gob. Eh chupaam i q'aq'inik re' re', re' i Elhanán rak'uun i Jaare-oregim Belén i rutinamiit xukansaj i Goliat aj geteo, xiik' wo' naq nimaal rooq i ruche'el i ruq'as ju' ch'ihch' je' nimaal i ruche'el i nimlaj keem.20Eh koxwihik wo' chik jinaj i q'aq'inik ar Gat chupaam i q'aq'inik jinaj i winaq xwihik ar waqtaq i ju'q'ab' chi ju'juntar, eh waqtaq wo' nah rooq chi ju'juntar. Eh re' reh re' wo' ruuk' taqe i nimaq kooq winaq.21Re' winaq re' re' xub'aj taqe i aj Israel ruum aj re' xkanteesjik ruum i Jonatán rak'uun i Simea ras i reey David.22Re' taqe i kijib' chi nimaq kooq winaq wili Gat b'ih i kitinamiit, re' ruuk' taqe riih rumaam i Refa nim rooq winaq. Eh re' taqe i kijib' chi winaq re' re' xi kanteesjik ruum i reey David ruch'ihil taqe i ru soldado. Re' reey David xutz'uyej wach i Dios ruum xuq'at kiwach inixowanik wach (Sal 18.1-50)1Re' reey David xutz'uyej wach i Dios ruum xko'ljik chuwach i Saúl, eh xko'ljik wo' chuwach chu'nchel i nixowanik wach je' wili i xuq'or parutz'uuy:2QaJaaw Dios re' hat ti toob'inik weh, ti ko'linik weh.
Re' hat ti esanik weh panti' k'axik.3Re' hat i nuDios, hat nuko'lb'aal i nayeew rukowiil nuk'ux, je' naa hat saqrehp ab'aj ko'lemb'al iib' chi weh. Eh je' naa ruuk' pulato ch'ihch' kinako'leej, je' naa hat najt naah paat ko'lemb'al iib' chi weh Eh xina ko'leej chuwach i ti' k'axik.4Re' hat QaJaaw Dios xti ruk'ul chi naa aloq'jiik. Noq tinuq'o'reej kinaa ko'leej wo' chikiwach taqe i ki-ixowanik nuwach.5Eh re' i aj kaansoom xa rukotem naq chik wiij xama' aha' ta naq chik kinelik. Xa ma' k'isiin ta xchalik nuyo'jiik ruum.6Re' aj kaansoom xukotej wiij xanaa chik kiin rukansam noq xwik'raaj.7Eh noq wilkiin chupaam i ti' k'axik re' re' xnuq'o'reej i QaJaaw Dios. Re' reh xrib'iraj wo' hoq chupaam i rusantolaj ye'aab'. Aha' wilik i nupahqaaj reh chu'nchel nuk'ux xirib'iraj wo' hoq.8Je' re' noq ruum i rujosq'iil i QaJaaw Dios je' naa jinaj kowlaj yihk i xuyeew chaloq, je' naa xuk'uyisaj ak'al, je' naa xk'uyu'saj i ch'iklik wii' i taxaaj.9Eh je' naa xelik chaloq i ma' k'isa sib' panju', je' naa xaq q'aaq' i xelik cho panchii' sachb'al kiwach. Eh je' naa nah wach q'aaq' qoplik ruq'aq'al i xelik cho panchii'.10Re' QaJaaw Dios xqajik cho chi nutoob'jiik je' naa xteh chii' i taxaaj, je' naa q'eq suutz' i wilik ri'sirooq.11Re' reh je' naa chinaah i ruxiik' i je' ruwii' ánjel xuyeew cho riib' xqajik cho panteew chinaah i wach ak'al.12Eh je' namuqlik chupaam i q'equm paam suutz', re' ruuk' i q'eq suutz' jab' i ruk'am chaloq.13Ruum i rusaqumaal chii' wach, re' q'eq suutz' xusutej chi je' saqb'och. Eh xusutej chi je' naq'wach q'aaq' qoplik ruq'aq'al xuyeew cho chinaah i wach ak'al.14Eh re' i QaJaaw Dios nim rajaawriik wilik pan taxaaj xuyeew cho chi ib'irjik i ruq'oral ruuk' i ma' k'isa kahoq.15Re' reh je' flecha, je' kahoq i xukut cho chikinaah i ki-ixowanik nuwach, chi sachb'al kina'ojb'al, xkimol chi elik.16Re' i palaw wilik naq chi junsuut je' naa xb'iq'arik qohoq ruum ak'al, je' naa xa tehlik chik wach ak'al xkahnik, ruum kow xq'orik chee QaJaaw Dios ruum rujosq'iil, je' naa xuhupej taqe chaloq.17Re' i QaJaaw Dios kopan taxaaj xuyeew chaloq i q'ab' chi nunaah ree nuko'ljiik, je' naa paruchamiil ha' xink'ulik resaj.18Xiruko'leej pan q'ab' i kow riib' nixowanik nuwach xi ruko'leej pan kiq'ab' i ki-ixowanik nuwach atoob' ta q'e' wo' naq kow kiib' chi nuwach i hin.19Eh noq wilkiin panti' k'axik xinkaaj naq kinkikansam, xa re' chik i QaJaaw Dios xko'linik weh.20Xiresaj chupaam i ti' k'axik wilkiin naq wii'. Eh xi ruko'leej ruum q'e' kiruk'ax.21Re' QaJaaw Dios je' re' i nuk'axariik xub'an ruum korik wach nuk'ux. Xuyeew cho jilow weh ruum xrilow chi ma' xta ruch'uwa'iil wach i wánima.22Je' re' i xub'an cho wuuk' i QaJaaw Dios ruum re' hin k'ahchi' nuk'amam chi korik i rub'eeh, ma' k'ahchi' ta nuq'eb'em wiib' pamahk chuwach.23Re' hin wilik pan wánima chu'nchel i ruk'uhb'aal i QaJaaw Dios. Ma' nik' ta xnukanaa' rub'aan taqe ruq'or.24Re' hin korik wach nuk'ux chuwach xnukanaa' chik chu'nchel i yiib' wach chi b'anarik.25Je' re' noq re' QaJaaw Dios xuyeew cho jilow weh i rikorkiil wach nuk'ux, ruum ma' xta ruch'uwa'iil wach i wánima chuwach i reh.26QaJaaw Dios, re' hat q'e' naaketelaaj wach i aj keteloom wachiis. Eh i nayeew aajosq'iil chinaah i yiib' wach runa'ojb'al.27Re' hat inatob'eej taqe i korik wach kik'ux awuuk', eh kow taqe naq'il i yiib' wach kina'ojb'al.28Re' hat inako'leej i tinamit ti' kik'ux. Eh inawisaj i kajaawriik i nimaq kiwach.29WaJaaw i nuDios, re' hat xayeew chik weh asaquumaal. Xinawesaj chik chaloq panq'equm.30Eh ruuk' awajaawriik naa nub'anam keh i ki-ixowanik nuwach, atoob' ta najt naah i q'atb'al weh neenkikoj.31Re' rub'eeh i QaJaaw Dios korik. Aha' wilik i ruq'or chi naa ruye'em qeh i ruyeew wo' hoq. Eh ruko'leej taqe inkiyeew kik'ux ruuk'.32Eh ma' xta chik jino'q Dios chi je' rukab' i qaDios, ruum ma' xta chik jino'q Dios neenko'linik qeh je' rukab' qako'ljiik i rub'an i reh.33Re' QaJaaw Dios inye'wik wajaawriik. Eh re' reh ink'amwik weh chupaam i korik laj b'eeh.34Re' reh inye'wik nukowiil atoob' ta neenub'an weh ajiim ju' taq yuuq' je' rukab' i rub'an i keej.35Re' wo' reh inye'wik nuna'ojb'al chi q'aq'inik. Re' reh inye'wik waansil chukutariik i flecha q'an ch'ihch' korjinaq wii'.36WaJaaw nuDios, re' hat ti cha'jinik weh, re' hat ti ko'linik weh. Ruuk' awajaawriik kinatoob'eej ruuk' ak'axb'al xinelik korik.37Re' hat kinatoob'eej xateh i nub'eeh chi korik. Eh ma' xta kinkalojik wii'.38Re' hin xnusik' taqe i ki-ixowanik nuwach, eh xnureq wo' taqe. Eh ma' xnukanaa' ta chik taqe korehtaal xnub'an keh.39Noq xnub'an keh xiq'ehb'ik wach ak'al ma' kota chik xi wuktik. Eh ma' xkikuy ta waansil.40Re' hat xayeew wajaawriik chi xnub'an keh. Eh xawesaj i kajaawriik i ki-ixowanik nuwach reh chi ma' xkikuy ta waansil.41Re' hat xaq'asaj taqe panuq'ab' i ki-ixowanik nuwach. Korehtaal nusach kiwach chi kunchelaal.42Noq xkipahqaaj kitoob'jiik ma' awach ta xtoob'inik keh. Noq xkipahqaaj aweh chi naa ako'leem taqe xama' xako'leej ta wo' taqe.43Re' hin xnub'an keh je' rukab' noq insahchik wach i pooq. Eh xnuyeq'eb'eej taqe pan wooq je' rukab' imb'aan reh i ch'uwa' pamb'eeh.44Re' hat nuDios xinako'leej pan kiq'ab' i tinamit ma' kinimanik taa weh. Eh xinakoj chi ajaab'esil chikinaah i tinamit. Eh xakoj taqe chi nutoob'jiik i tinamit ma' weht'al ta kiwach.45Noq inkib'iraj i nuq'or keh inkinimaj wo' hoq. Eh re' taqe i tokoom tinamit xkaaj wo' naq chi re' hin xin taaq'anik keh.46Re' taqe i tokoom tinamit xakib'arb'otik chik ruum i kiyo'jiik noq xi elik chaloq chupaam i ye'aab' kikeb'aam naq wii' kiib'.47Xti k'achlik i QaJaaw Dios, loq'imaj ta naq i waj ko'loom. Neeta naq inye'arik runimaal wach i nuDios waj ko'loom.48Re' reh i Dios re' inq'ajwik wach imb'aan weh. Re' wo' reh inkojwik weh chi ajaab'esil chikinaah i tinamit.49Re' reh inko'linik weh chuwach i kijosq'iil i ki-ixowanik nuwach. Re' reh xko'linik weh pan q'ab' i winaq wilik rajaawriik chi kansanik.50Ruum aj re', re' hin QaJaaw Dios, q'e' nuyeew aloq'il chupaam taqe i tinamit. Eh inutz'uyej i runimaal awach.51Re' QaJaaw Dios inko'linik weh i hin, hin reey. Eh i ruketelaaj nuwach i hin i rusik'im cho nuwach. Eh naa wo' ruketelaam kiwach chi juneliik i wiih numaam, inki i David. Re' taqe i tz'apaab' wach q'orik xuq'or i reey David1Re' taqe wili i tz'apaab' wach ruq'oral i reey David, re' i rak'uun i Isaí. Re' i David xye'arik runimaal wach ruum i QaJaaw Dios, eh sik'arik wach ruum i ruDios i Jacob. Re' i David i xutz'uyej i holohaq tz'uuy keh i ruch aj Israel je' wili xuq'or:2Re' Ruxlab'al i QaJaaw Dios inq'orik weh chib'ih i naa nuq'orom, ruum aj re', xa re' i ruq'oral i nuq'or.3Re' qaDios i hoj aj Israel xq'orik chaloq. Re' inko'linik qeh i hoj aj Israel je' wili i xuq'or weh: Jinaj i korik wach ruk'ux i naa ruwihiik chi reyil chinaah i tinamit. Eh ruuk' i ruyohljiik wach i Dios naa rub'anam i taaq'anik.4Re' reey re' re' naa ruwihiik rusaqumaal je' rukab' noq insihq'inik i q'iij kowahq'eq noq ma' xta suutz' pan taxaaj. Eh je' rukab' noq inqajik i jab' chinaah i wach ak'al i ruk'isaj taqe johtoq i ch'ahn, inki.5Re' i wak'uun wixq'uun korik wach kik'ux ruuk' i QaJaaw Dios, re' Dios wilik i xuyejaa' wach wuuk' i reh i juneliik. Eh re' wo' reh xq'orik reh chu'nchel i wili koruman chi narojiik eloq wach. Atoob' ta komajaa' inooj eloq wach yu'naak re' hin weht'al chi re' i qaDios waj ko'loom naa rub'anam taqe inwaaj.6Eh chu'nchel i yiib' wach kina'ojb'al, je' kikab' i k'iix inchuq'arik, eh ma' awach ta intz'a'inik reh ruuk' q'ab'.7Wila' awach i xraaj ruchopom koruman chi ruuk' ch'ihch', ruuk' ruq'as ju' ch'ihch' naa rumolom wach ar i neeruk'at paruye'aab', inki. Re' kib'ihnaal i ru soldado i David xti kow kiib' (1 Cron 11.10-47)8Re' taqe wili i kib'ihnaal i ru soldado i David xti kow kiib' chi q'aq'inik: Re' peet re' Joseb-basebet, takmon i rutinamiit Adino wo' chik i b'ih inkiq'or. Re' reh k'amal kib'eeh taqe ixib' chi soldado xti kow kiib'. Eh pan jinaj q'iij xukansaj ruuk' i ruq'as ju' ch'ihch' i waxiqiib' siento chi winaq.9Re' rukab' re' i Eleazar rak'uun i Dodo, aj ahohita. Re' reh re' ruuk' i jinaj keh ixib' xti kow kiib' xkuhch'ihleej i reey David noq xkian i q'aq'inik kuuk' i aj filisteo ar Pas-damim. Chupaam i q'aq'inik re' re' xkimol chi elik i aj Israel chikiwach i aj filisteo.10Eh re' i Eleazar reh xutoq'aa' q'aq'inik kuuk' i aj filisteo korehtaal xq'uhtik, eh xlechlojik pan q'ab' i ruq'aslaj ch'ihch'. Chupaam i q'iij re' re' xuyeew q'ab' i QaJaaw Dios chi xb'aan keh i aj filisteo. Eh re' taqe i aj Israel xi sutinik wo' chik cho ruuk', xa re' la' xa chi molarik chik taqe i xa chib'ih jariik i xuq'uch.11Eh re' i roox re' Sama rak'uun i Age aj ararita. Re' taqe i aj filisteo xkimol kiib' ar Lehi chupaam i k'isa ye'aab' tikooj wii' i re' ruuk' inokik chi i chaaj. Re' taqe i ki soldado i aj Israel xkimol chi elik chikiwach i aj filisteo.12Re' Sama reh ma' ximol ta chi elik xkahnik paa' panyejaal i tik xukansaj taqe i aj filisteo. Re' QaJaaw Dios xtoob'inik reh chi xub'an keh.13Eh noq xponik i ruq'ijil i rumolariik i wach i tik ixib' keh i re' ruuk' taqe i lajeeb' ru ka'winaq chi k'amal b'eeh xiooj ruuk' i reey David chupaam i paat ab'aj wilik ar Adulam. Eh re' i ki-itz'ihy naah paat i aj filisteo ar wilik wach k'ixkaab' Refaim.14Chupaam i q'iij re' re' ar wilik i reey David aha' inko'ljik wii' iib'. Eh re' taqe i aj filisteo wilik i kimolom kiib' pan tinamit Belén.15Re' David je' wili xuq'or: Awach ta naq neen k'ulik ye' woq weh chi uuk'jik i ha' re' ruuk' i wilik panookb'al reh i tinamit Belén, inki.16Eh re' taqe ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik xooj kimin kiib' aha' kimolom wii' kiib' i aj filisteo. Eh xkik'am chaloq i ha' re' ruuk' i wilik panookb'al reh i Belén xkiyeew reh i David, xa re' la' re' reh ma' xraaj ta ruk'em, xuchihkaaj la' wach ak'al chi jilow mayiij chuwach i QaJaaw Dios.17Eh je' wili i xnuq'or reh i QaJaaw Dios: ma' nee ta nwuk'ej i ha' wili ruum wi xwuk'ej je' naa re' i kikik'eel ixib' chi winaq wili neen wuk'ej wita xikimik chaloq, ruum xawuum i hin xooj kik'am i ha' wili, inki.
Re' taqe na'ojb'al wili xkian ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.18Re' Abisai ruchaaq' i Joab rak'uun i Sarvia. Re' i Abisai re' re' xukansaj taqe ixib' siento chi winaq je' re' noq xkahnik chi wilik chik rajaawriik. Eh xureq chi je' kikab' ixib' chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.19Re' i Abisai q'e' xye'arik runimaal wach, chikiwach i lajeeb' ru ka'winaq korehtaal xkahnik chi k'amal kib'eeh. Xa re' la' xama' xureq ta wo' hoq chi je' kikab' ixib' q'e' kow kiib'.20Jinaj i winaq Benaía i b'ih rak'uun i Joiada aj pan tinamit Cabseel, kow riib' ma' k'isiin taqe i xa chib'ih jariik xub'an. Re' i reh xkansanik keh i kiib' chi rak'uun i Ariel aj Moab. Eh pan jinaj q'iij noq k'ahchi' musjab' xukansaj wo' jinaj i kaq b'ahlam chupaam i jinaj chaamlaj jul.21Eh re' i Benaías xukansaj wo' jinaj i winaq xiik' naah nimaal rooq aj Egipto. Re' i aj Egipto wilik jinaj i ruq'aslaj ch'ihch' pan q'ab'. Eh re' i Benaía ruuk' jinaj i chee' xuq'uch i ruq'aslaj ch'ihch' i aj Egipto, eh ruuk' i re' xukansaj.22Re' Benaía rak'uun i Joiada ruuk' i re' xye'arik rajaawriik chi kixilak i lajeeb' ru ka'winaq chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik.23Eh q'e' xye'arik kajaawriik chikiwach i keh, xa re' la' xama' xureq ta wo' chi je' kikab' ixib' chi winaq q'e' kow kiib'. Eh re' i reey David xukoj i Benaía chi k'amal kib'eeh i ru soldado incha'jinik reh.24Re' taqe i lajeeb' ru ka'winaq chi soldado je' wili i kib'ihnaal: Asael ruchaaq' i Joab, i Elhanán, rak'uun i Dodo aj Belén,25Sama aj Harad, Elica aj Herod wo' hoq,26Heles aj Paltita, Ira rak'uun i Ikes aj Tecoa,27Abiezer aj Anatot, Mebunai aj Husah,28Salmón aj Ahod, Maharai aj Netofa,29Heleb rak'uun i Baana aj Netofa, Itai, rak'uun i Ribai aj Gabaa, re' i tinamit wilik pankiyuq'ul taqe i riih rumaam Benjamín.30Benaía, aj Piratón, i Hidai, ar chalinaq chi chii' i rooq ha' Gaas.31Abi-albón, aj Arabá, i Azmavet, aj Behurim,32Eliaba aj Saalbón, taqe i rak'uun i Jasén i Jonatán,33Sama aj Arar i Ahíam rak'uun i Sarar aj Arar,34Elifelet, rak'uun i Ahasbai, rak'uun i Maaca, re' Eliam rak'uun i Ahitofel aj gilonita,35Hezrai, aj Carmel, Paarai, aj Arba,36Igal, rak'uun i Natán, aj Soba, Bani, aj Gad,37Selec, aj Amón Naharai, aj Beera re' reh ink'amwik reh i ruch'ihch' i Joab rak'uun i Sarvia,38Ira, aj Itra, Goreb, aj Itra wo' hoq,39Urías, aj heteo, chu'nchel i re' wuqlaj ru ka'winaq chi kiib'. Re' reey David xrik'saj jinaj i tz'ihb' ajlaamb'al keh i aj Israel (1 Cron 21.1-27)1Re' QaJaaw Dios xchalik rujosq'iil chikinaah i aj Israel, xuyeew q'ab' chi xchalik ruk'aa' i David chikinaah xuq'or reh chi naa rajlaam taqe i aj Israel, ruch'ihil taqe i aj Judá.2Eh re' reey David je' wili i xuq'or reh i Joab, re' i rajaaw i k'amal kib'eeh i soldado:
Re' hat, haa' taqe awuch'ihil hiy chawajlaaj i ju'jun ch'uq chi aj Israel. Ar neenatoq'aa' reje pan tinamit Dan konee tiponik Beerseba, ruum re' hin inwaaj nunab'eem jarub' i wilkeeb' ar, inki.3Eh re' Joab je' wili xuq'or reh i reey David:
Re' ta naq i QaJaaw Dios neenk'ihaax b'isanik reh i tinamit Israel, jino'q chik chi je' k'ihaal i wilkeeb' yu'naak. Eh konee ta naq inawil i hat qajaaw reey. Eh ¿Chib'ih reet noq q'e' suq ak'ux chi kajaljiik yu'naak? inki.4Eh re' reey David kow xumin chupaam i Joab je' wo' taqe i k'amal kib'eeh soldado chi naa kianam aha' wilik i xuq'or. Chi riij i re' xi elik reje ruuk' i reey David, xooj wo' kajlaaj chu'nchel i aj Israel.5Eh xi q'ahxik reje chi juntar i nim ha' Jordán ar xooj kiyejaa' i ki-itz'ihy naah paat pansak'aaj reje reh i rookb'aal q'iij reh i tinamit Aroer. Re' i wilik wach k'ixkaab' panyejaal i kiib' chi tinamit re' Gad, i Jazer.6Eh xooj Galaad je' wo' Hodsi. Noq xi elik ar xiooj ar Danjaán xiooj wo' ar Sidón je' wo' chupaam taqe i tinamit wilik chi junsuut.7Chi riij i re' xiooj ar Tiro re' i wilkeeb' wii' i q'e' kow kiib', eh xiooj wo' k'oloq chupaam i kitinamiit i aj heveo, i aj cananeo. Eh xiooj wo' k'oloq Beerseba, wilik paruyuq'ul i Judá, xi ponik ko Neguev.8Eh noq kikohlaam chik rub'ehjiik paam taqe i ye'aab' re' re' xi sutinik wo' chik reje Jerusaleem, b'elejeeb' poh ruuk' juninaq q'iij xponik kian chi kajaljiik i aj Israel.9Re' Joab xponik ruq'asaj reh i reey David jarub' chi kiib' taqe i aj Israel. Re' taqe i aj Israel xponik kajlaaj waxiqiib' siento miil taqe chi winaq kow kiib' chi q'aq'inik. Eh re' taqe i aj Judá hoob' siento miil taqe chi winaq.10Eh re' David noq rajlaam chik taqe i aj Israel xtib'ik ruk'ux ruuk' i xub'an, eh ruum i re' xub'an rutiij eh je' wili i xuq'or:
QaJaaw Dios re' hin mahk i xnub'an chawach, chak'uy tinumahk i hin, hin amoso ruum re' hin pan tehwachiil xnub'an i wili, inki.11Eh chi junwaar chik noq xwuktik i David, re' i QaJaaw Dios xuq'oreej chaloq i Gad jalal ruq'oral, re' inye'wik runa'ojb'al i David.12Je' wili i xuq'or reh: Yu'naak i hat hiy ruuk' i David je' wili cha q'or reh: Yu'naak ixib' wach i ti' k'axik i nuye'em chuwach, neerub'an chi nee rusik' wach aha' wilik iraaj chi nee nuyeew reh, ti' ko'q reh, inki.13Eh re' i Gad xooj wo' ruuk' i David je' wili i xuq'or reh:
Chasik' wach i ti' k'axik inawaaj chi re' QaJaaw Dios nee rutaq'aaj chaloq cha naah, ¿Mi re' chi neenchalik ixib' haab' chi wi'jaleel chupaam i tinamit, oon re' chi neenamol chi elik ixib'-oq poh chikiwach i kib'anik ti' k'axik aweh, oon re' chi neenchalik ixib'-oq q'iij i runimaal yab'ilaal chupaam i tinamit? Chakapaaj yu'naak i naawaaj, cha q'or weh reh chi neenuq'or reh i QaJaaw Dios i hin i xtaaq'anik cho weh, inki.14Re' David je' wili ruchaq'weesjiik i Gad xub'an:
Re' hin q'e' ti' nuk'ux ma' nureq ta chi riij chib'ih i naa nub'anam. Ma' xta reet chi re' QaJaaw Dios neemb'anik ti' k'axik qeh ruum re' reh q'e' nim i ruk'axb'al chuwach chi re' i ki-ixowanik qawach nee kib'anik ti' k'axik qeh, inki.15Re' QaJaaw Dios xa chupaam i wahq'eq re' re' xutaq'aaj chaloq i runimaal yab'ilaal chikinaah i aj Israel, nik' najtiil i xuq'or i QaJaaw je' wo' re' najtiil i xub'an. Ar xtohq'ik chaloq pan tinamit Dan koxponik chupaam i tinamit Beerseba, eh xikimik i lajeeb' ru kajwinaq miil chi tinamit.16Eh re' i ánjel xb'anik ikaansanik noq xa okik naq chik reh chi rusachariik kiwach i aj Jerusaleem re' QaJaaw Dios ti' xrikraaj i tinamit re' re' je' wili i xuq'or reh i ruánjel: Maa sach kiwach manlik ikaansanik xa a'n inki.
Re' ánjel re' re' ar naq wilik aha' i resaj wii' riij i rutrigo i Arauna re' ruuk' taqe i aj jebuseo.17Noq re' David xilow i ánjel chi k'ahchi' rukansam i tinamit je' wili i xuq'or reh i QaJaaw Dios.
Re' hin ximahkunik, re' hin ximb'anik i yiib' wach na'ojb'al. Re' i tinamit wili i je' kikab' i tentzun ma' xta kimahk. Re' hin i nupahqaaj aweh chi, chi nunaah i hin, eh chikinaah taqe i awach weh chayeew chee ti' k'axik, inki.18Eh chupaam i q'iij re' re' xooj wo' chik k'oloq i Gad ruuk' i reey David je' wili xuq'or reh: Re' hat hiy chupaam i ye'aab' i resaj wii' riij i rutrigo i Arauna i aj jebuseo. Ar neenayejaa' jino'q artaal loq'oomb'al reh i QaJaaw Dios, inki.19Eh re' David xooj wo' hoq aha' i xq'orarik reh ruum i Gad xub'an wo' hoq aha' wilik i xuq'or i QaJaaw Dios.20Re' i Arauna xrilow reje chi xk'uloq i reey David ruch'ihil taqe i kitowik reh. Re' Arauna xelik reje chuk'ulariik xuxuk'aa' riib' chuwach i reey David korehtaal xureq wach aak'al ruuk' i yejal wach.21Je' wili i xuq'or reh:
Qajaaw reey chib'ih jariik ab'eeh chalik a'an wuuk', inki.
Re' reey David je' wili i xuq'or reh:
Re' hin xchalik nuloq' aaye'aab' inawesaj wii' i riij atrigo, reh chi neenuyejaa' jino'q i artaal ar loq'oomb'al reh i QaJaaw Dios, reh chi nee nelik i runimaal yab'ilaal chinaah i tinamit, inki.22Re' i Arauna je' wili ruchaq'weesjiik i David xub'an:
Ma' xta reet Qajaaw reey, wili taqe i kiib' chi b'oyax neerub'an chi nee taqe nak'at chi mayiij. Eh re' i chee' reh riij kalaq i b'oyax, je' wo' taqe i ruchee'el i keeb'al wili neekikamanik aweh chi sii', inki.23Re' Arauna xuyeew reh i reey David chu'nchel i re', je' wo' chik wili i xuq'or reh i David:
Neeta naq i ruk'ul aweh i Dios aamayiij, inki.24Re' reey David je' wili i xuq'or reh i Arauna:
Re' hin naa nutojom aweh jarub' tz'aaq ruum re' hin ma' ruk'ul ta chi nee nuk'at chi mayiij chuwach i QaJaaw i xa sihimaj weh, inki.
Eh xutoj wo' reh i ye'aab' i Arauna i resaj wii' i riij i trigo, je' wo' i kiib' chi b'ooyax lajeeb' roxk'aahl chi tumiin re' ruuk' i plata xutoj.25Eh re' reey David chupaam i ye'aab' re' re' xuyejaa' jinaj i artaal re' ruuk' i tusuj ab'aj. Chinaah i re' xuk'at i rumayiij k'amb'al riib' panotob'il ruuk' i QaJaaw Dios. Eh re' i QaJaaw Dios xrib'iraj wo' hoq i xupahqaaj xelik wo' hoq i runimaal yab'ilaal chinaah i tinamit Israel.
Bible Society in Guatemala