4 Куг17
1Иуда кугыжа Ахазын латкокымшо ий вуйлатымыж годым Самарийыште Израильын кугыжажлан Осий, Эла эрге, шогалын да индеш ий кугыжаланен.2Тудо Господь шинча ончылно шуко осал пашам ыштен, но тудын деч ончыч лийше Израиль кугыжа-шамыч семынак огыл.3Тудын ӱмбак Ассирий кугыжа Салманассар сар дене толын. Осий тудын кидше йымак логалын да Салманассарлан йозакым тӱлен илен.4Но вара Ассирий кугыжа Осийын ондалкалымыжым шекланен: тудыжо Сигор деке, Египет кугыжа деке, шке еҥже-влакым колтылын да Ассирий кугыжалан йозакым кажне ийын тӱлен огыл. Ассирий кугыжа тудым кучен да казаматыш петырен.5Ассирий кугыжа пӱтынь Израильыш керылт пурен. Самарий ола дек толмеке, тудым кум ий авырымаште кучен.6Осийын индешымше ий кугыжаланымыж годым Ассирий кугыжа Самарийым сеҥен налын. Тудо израильтян-влакым Ассирийыш наҥгаен, нуным Халахыште да Гозанысе Хавор эҥер воктене, тыгак Мидийысе олалаште вераҥден.7Вет израиль эрге-шамыч нуным Египет мланде гыч, Египет кугыжа фараонын кидше йымач, лукшо Господь Юмышт ончылно сулыкыш пуреныт. Нуно вес юмо-влаклан кумалаш,8Господьын нунын ончыч поктен колтымо калык-шамычын да Израиль кугыжа-влакын йӱлаштым шукташ тӱҥалыныт.9Израиль эрге-шамыч шке йӧрдымӧ пашашт дене Господь Юмышт ваштареш сулыкым ыштеныт. Нуно чыла олаште – орол башнян ола гыч чоткыдемдыме ола марте – кӱкшака-влак ӱмбалне шкаланышт кумалме верлам чоҥеныт.10Нуно кажне кӱкшакаште да ӱмылан пушеҥге йымалне онакӱ ден Ашера меҥге-влакым шогалтеныт,11чыла кӱкшакасе кумалме верлаште Господьын нунын ончыч поктен колтымо калык-шамыч семын тӱтыртышым йӱлалтеныт. Нуно шке осал пашашт дене Господьым шыдештареныт.12Господь нунылан «шояк юмо-влаклан ида кумал» манын гынат, нуно садак тидым ыштен шогеныт.13Господь шке пророкшо-влак ден кажне ончыкужшо гоч Израиль ден Иудалан шижтарен ойлен: «Осал корныда гыч кораҥза да пӧртылза. Мыйын кӱштымаш ден пунчал-влакем шуктен шогыза, ача-кочада-шамычлан пуымо, тыланда пророк тарзем-влак гоч ойлымо законем почеш илыза».14Но нуно Тудым колыштын огытыл, ача-кочашт семынак шке Господь Юмыштлан ӱшанен огытыл, тугаяк ӱскырт лийыныт.15Тудын пунчалже-влакым, ача-кочашт дене ыштыме ойпидышыжым, Тудын шижтарен ойлымо сугыньжо-влакым нуно кӱлдымыш луктыныт. Йӧрдымӧ юмо-влак почеш каен, нуно шкештат йӧрдымыш савырненыт. Господьын тыге ышташ чарымыжым шотыш налде, нуно йыр улшо калык-шамыч семын ышташ тӱҥалыныт.16Шке Господь Юмыштын чыла кӱштымыжым коден, нуно шкаланышт ӱшкыж сынан кок шояк юмым велен ыштеныт, тыгак Ашера меҥгым шогалтеныт. Нуно кавасе шӱдыр-влаклан кумалыныт, Вааллан служитленыт,17шке эрге ден ӱдырыштым тул гоч колтеныт, мужедыныт, юзыланеныт – Господь шинча ончылно шкеныштым осал пашалан пуэныт, тидын дене Тудын шыдыжым луктыныт.18Господь израильтян-шамычлан чот шыдешкен да нуным шке чурийже ончыч кораҥден. Иуда тукым деч моло нигӧат кодын огыл.19Но Иуда тукымат шке Господь Юмыжын кӱштымашыже-влакым шуктен шоген огыл. Тудат израильтян-шамычын корнышт дене каен.20Садлан Господь Израильын чыла тукымжо деч кораҥын. Тудо нуным ӱлыкшемден, агыше-влакын кидышкышт пуэн да пытартышлан шке чурийже деч кораҥден.21Кунам израильтян-шамыч Давид тукым деч ойырымо лийыныт, нуно кугыжалан Иеровоамым, Нават эргым, шогалтеныт. Тудыжо израильтян-влакым Господь деч кораҥден, нуным кугу сулыкыш пуртен.22Израиль эрге-шамыч Иеровоамын сулыкан корныж дене каеныт, тудын ик сулыкшо дечат кораҥын огытыл.23Тиде корнышт нуным теве кушко шуктен: Господь Израильым шке чурийже деч кораҥден. Лач тидын нерген Господь чыла пророк тарзыж гоч шижтарен ойлен. Тыге израильтян-влак шке илыме мландышт гыч Ассирийыш наҥгайыме лийыныт. Тушто нуно таче кече мартеат улыт.24Ассирий кугыжа Самарийын олалашкыже израильтян-шамыч олмеш Вавилон, Кута, Авва, Емаф да Сепарваим гыч еҥ-влакым илаш конден. Нуно Самарийын озаже лийыныт да тудын олалаштыже илаш тӱҥалыныт.25Тушко толмекышт, нуно тӱҥалтыште Господьым шотлен огытыл, сандене Тудо ӱмбакышт лев-шамычым колтен, да нунышт нине еҥым пуштеденыт.26Ассирий кугыжалан тыге каласеныт: «Самарий олалашке илаш кондымо калыкет-шамыч тиде мландын Юмыжын йӱлажым огыт пале. Садлан Тудо нунын ӱмбаке лев-влакым колтылеш. Тиде мландын Юмыжын йӱлажым палыдымылан кӧра лев-влак нуным пуштедат».27Тунам Ассирий кугыжа кӱштен каласен: «Тушеч кондымо иерей-влак кокла гыч иктаж-кудыжым мӧҥгеш наҥгайыза. Тек тудо тушто ила, калык-влакым тиде мландын Юмыжын йӱлажлан туныкта».28Тыге Самарий гыч наҥгайыме иерей-влак кокла гыч иктыже тушко мӧҥгеш пӧртылын. Тудо Вефильыште илен да калыкым Господьым шотлен илаш туныктен.29Но тидын годымак кажне калык шке юмыж-влакымат ыштен да нуным Самарийыште илыше-шамычын кӱкшакалаште чоҥымо кумалме верлашкышт шогалтен. Нунын юмышт кажне илыме олаштышт шогеныт.30Вавилонян-влак Суккот-Беноф юмым ыштеныт, Кута гыч толшо-шамыч – Нергалым, Емаф гыч толшо-влак – Ашимам,31аввей-влак – Нивхаз ден Тартакым, а Сепарваим гыч толшо-шамыч Сепарваимын Адрамелех ден Анамелех юмыж-влаклан шке эргыштым надырлан йӱлалтен пуэныт.32Тыгодым нуно Господьымат шотленыт. Кӱкшакаласе кумалме верлашке иерей-влакым шкешт кокла гыч ойыреныт, нунышт тушто надырым конденыт.33Нуно Господьым шотленыт, тыгак шке юмыштлан кумалыныт – кушеч нуным конденыт, шке калыкыштын тусо йӱлаштым шуктеныт.34Таче кече мартеат нине калык-влак ончычсо йӱлаштым шуктен шогат. Нуно Господь деч огыт лӱд, Тудын Иаков эрге-влаклан – Иаковланже Господь Израиль лӱмым пуэн – пуымо пунчал ден йӱлажым, закон ден кӱштымашыжым шуктен огыт шого.35Иаков эрге-шамыч дене Господь ойпидышым ыштен да тыге кӱштен каласен: «Вес юмо-влакым шотлен ида иле, нунылан ида кумал да ида служитле, нунылан надырым ида кондо.36Тендам Египет мланде гыч кугу куатше да нӧлталме виян кидше дене лукшо Господьым гына шотлен илыза, Тудлан гына кумалза да надырым кондыза.37Господьын тыланда возымо пунчал ден сугыньжым, закон ден кӱштымашыжым эре тыршен шуктыза, вес юмо-влакым шотлен ида иле.38Тендан дене ыштыме ойпидышым ида мондо, вес юмо-влаклан ида кумал.39Ик Господь Юмыдам гына шотлен илыза – Тудо тендам чыла тушмандан кидше деч утара».40Но нуно колыштын огытыл да ончычсо йӱлаштымак шуктен шогеныт.41Тыгеракын, нине калык-влак Господьым шотленыт, тыгак шке шояк юмыштлан кумалыныт. Таче кече мартеат нунын йоча ден уныкашт ача-кочашт семынак ыштылыт.
Institute for Bible Translation, Finland