Wangkama-ya Kulinma Tjiitju Pungkukitja
1Yangka kintirringulpi ngarama ngurra kutjarratjanu turlkungka-ya nyinama kamu mangarri lalypa-ya ngalkunma. Tjiitjangkalpi-ya wumurrima kulinma-ya nyukurnitjanu ngarangu ngurra Egypta. Yangka pinkirrkululu Jew laltuku ngurra wantitjunu-tjananya katja kurranyutjanu wiya pampurnu. Yirna-yirna tjarlulu-ya kamu turlku nintipukalu-ya wangkama kulinma Tjiitju-ya yakalu ngalulku pungkuwaku mirri.2Wangkangulpi-ya, “Wurra-la wanti! Katji-ya puntu laltu-ya turlkuku wumurriku nyinamalpa. Tjinguru-lanyaya pamarrtu yungkaltjaku.”Tutjulu Parnti Palyaminyirri Tjiitjungka-lu Yintirnu
3Katji Tjiitju nyinama Jayimankurnungka ngurrangka kutjupa ngurrangka yini Bethanyngka. Nyukurni Jayimanpa mintirrwayitju nyinama. Tjiitjanungka Tjiitju nyinama mangarri ngalkunma. Tjilanyapuru tutjulpi-tjananya tjarrpangu Jayimankurnu ngurrangka warinykatingu-lu Tjiitjukutu. Paluru mulukunpa parntirr-parntirrkulu katingu. Pamarrpa laltukulu manu. Tutjulu yangkirrpungu yintirnu-lu wiyarnu Tjiitjukurnungka katangka.4Katji-ya puntulu kalkintu nyangu tutjulu-lu Tjiitjungka parntirr-parntirrpa yintirnu wiyarnu. Tutjungka-luya wirrilirringu wangkangu-ya, “Nganaku tutjulu parntirr-parntirrpa yintirnu-lu Tjiitjungka?5Tutjulu-tjananya parntirr-parntirrpa yungkumara pamarrpa laltu mankumara yungkuwa-tjanampa yapunta-yapuntaku.” Tjiitjanu-ya tutjulpi lanymalu warrkinma.6Tjiitjanu Tjiitjulpi-tjananya wangkangu, “Yawi-ya wanti! Nganaku-yan warrkirninpa? Ngayungka-rni palya parntirr-parntirrpa katangka yintirnu.7Yapunta-yapunta-ya wulu nyinamalpa. Yungamalpa-tjananyaya pamarr yawiku karrpu kutjupa karrpu kutjupa. Ngayu-rnantaya wiya wulu nyinamalpa.8Tutjulu ngaalu-rni palya yintirnu ngulampa-rniya mirri pirnkingka tjarrpatjunku.9Kulila-rniya ngayu. Ngulampa katji-ya ngurra kutjuwarralu kulilku wangka palya ngayukurnu, tjukurrpa tutju ngaakulu kulira-ya wangkamalpa.Judastju watjarnu Tjiitju Tirrulu-tjanampa yungkukitjalu
10Ngulampa, wanalpayi kutju yini Judas Ikariya yanu-tjananya yirna-yirna tjarlu-tjarlukutu. Wangkangu-tjananya ngulampa Tjiitju-tjanampa nintitjunku miku-ya ngalulkuwa.11Katji-ya kulirnu ngurrkurringu-ya. Tjiitjanulpi tjangkupungu-luya pamarr laltu. Tjiitjanu Judaspa marlaku yanu yumuyurulpi-tjananya wanalpayi kalkinta wumurringu, tjiingkalpi yaka nyinama kulinma ngulampa-tjananya Tjiitju nintijunku miku-ya ngalulkuwa.Tjitjulu Kamu Palurukurnu Wanalpayilu-ya Mangarri Turlkuku Ngalama
12Jewspa-ya laltu wumurringu-ya turlku tjarluku miku-ya Mangarri Lalypa ngalkuwanpa. Puntu laltu-ya ngurra kutjungka wumurringku kukunytja manku pungku paalku kunta-kuntalku-ya ngalkuwanpa-ya mungangka. Wanalpayilu tjapirnu-ya Tjiitjungka, “Tjartungka-latju mangarri kamu kuka paalku ngalkuwa-la turlkuku kulintjaku?”13Tjiitjulu-pulanya wanalpayi kutjarra yiyarnu, “Yarra-pula Jerusalemkutu. Katji-pulan tjarrpaku tjiingka nyaku-pulan puntu tjarlitjarra kalyukulu ngalya yanamalpa. Kamu-pulan wanalku ngurrakutu.14Katji maa tjarrpaku kaninytjarra. Puntu ngurra walytja-pulan tjapilku, ‘Nintipukalu-lanyatju yiyarnu. Tjartungka-latju mangarri kamu kuka kutjalku ngalkuwa-la Tulkuku kulintjaku?’15Kamu palurungkalpi roompalpi-pulanya kankarra tjamunpalpi nintitjunku. Paalku-pulan kuka kamu mangarri miku-la laltulu ngalkuwanpa.”16Mularrpakili-pula wanalpayi kutjarra yanu Jerusalemkutu. Nyangu-pula yumuyurukili katji Tjiitju wangkangu. Kutjarralu-pula kuka turlkuku paarnu manu wantitjunu.17Mungangkalpi Tjiitju kamu palurukurnu wanalpayi-ya Bethanytjanu yanu Jerusalemkutu.18Yanu-ya ngurra palunyangka warinykatingu maa tjarrpangu. Katji-ya ngalkunma Tjiitju wangkangu-tjananya, “Mularrpa kutjulu-rni tirrulu yungku tjitjantanku pungkuwa-rniya mirri, ngaatja lurrtjulu-la kuwarri mangarri ngalkuninpa.”19Katji-ya palurukurnu wanalpayilu kulirnu palunpa-ya karratarringu. Parrangku-ya tjapinma, “Kulu ngayu?”20Tjiitju wangkangu, “Kutjungka-litju mangarri tupultjuninpa.21Ngayu-rna Katja punturringulpi-rna. Kamu ngayu-rna mirrikitja nyininpa yumuyurukili-rni wakarnu tjunu mirli-mirlingka. Puntulu-rni tirrulu yungku. Ngawu minyirri-ra puntu tjiiku ngaraku. Tjinguru wiya lamparnpa yutirringkumara, palya nyinama-ra.”Tjiitjulu-tjananya Kutjukulpi Mangarri Ngalangu
22Ngulampa katji-ya wulu mangarri ngalkunma. Tjiitjulu mangarri manu wangkangu-lu Mamangka yatimanu. Kamu yangkirrpungu yungu-tjananya palurukurnu wanalpayiku. Wituka wangkangu, “Ngaatja mangarri ngayukutju yarnangu. Marra-ya kutjuwarralu ngala.”23Katji kartak wayinkulu manu kamu wituka Mama yatimanu. Tjiitjanu yungu-tjananya. Kutjun-kutjuntu-ya tjikinma.24Palurulu-tjananya watjarnu, “Wayinpa ngaatja ngayukutju yirlku. Ngayulu mirrikitjalu-rnatju ngayukurnu yirlku yintilku puntu laltuku. Tjukurrpa kuwarritjanungka Mamalu watjarnu wulu ngaramalpa ngayulu-rnatju yirlku yintilku tjiitjanungka.25Ngayulu-rnantaya mularrtu watjarninpa, ‘Wiya-rna wituka wayinpa tjikilku. Ngulampa-rna ngayu yanku Mama Tjarlu minyirrikutu tjungarningkalpi nyinaku. Tjiingkalpi-rna wituka wayinpa tjikilku.’ “26Turlkulpi-raya Mamaku yinkangu. Pakarnu-ya yanu pamarrkutu yini warta olivekutu.Tjiitju Peterngkalu Wangkangu, “Nyuntu-tjun Ngurrparriku”
27Tjiitju-tjanampa wangkangu “Laltulu-rniyan wantitjunku taputjunku. Yangka nyukurni puntulu kutjulu mirli-mirlingka wangka kutjupa wakarnu ngaaltji tjunu:‘Puntulu kukunytja-tjananya ngampurrtu kanyinma, Katji-rna ngayulu-rna pungku mirri.Tjiingkalpi-ya kukunytja parra taputjunku.’28Katji-rna mirritjanu-rna kana pakalku kurranyu-rna yanku Kalalikutu. Tjiingkalpi-rniyan marlakatiwanalu wanalku nyaku wumurringkulpi-la.”29Kamu Peterlu watjarnu, “Wiya-rnanta ngayulu wantitjunku. Tjingurunta-ya wanalpayi kalkintu wantitjunku. Ngayulu-rnanta wiya wantitjunku.”30Tjiitjulu watjarnu, “Peter, kulila-rni. Mungangka kuwarri ngayukutjun marnkurrta ngurrparriku-tjun. Tjiingkalpin kulilku tjuk-tjukpa kutjarrangka paarlmanku.”31Peter marrkaminyirri wangkangu wiyatjunu, “Wiya-rna tjilanya wangkaku. Tjingurulpi-li lurrtju mirrirriku. Wiya-rnanta ngurrparriku.” Kamu wanalpayi-ya laltu tjilanyartuka wangkangu.Tjiitju Ngurra Gethsamanengka Wangkangulu Palurukurnungka Mamangka
32Tjiitju kamu palurukurnu wanalpayi-ya warrinykatingu ngurra yini Gethsamanengka. Palurulu-tjananya watjarnu, “Ngaangka-ya nyina kulyakanyila-rnitjuya. Katji-rnalu yanku Mamangka wangkaku.”33Palurulu-tjananya Peter James kamu John yarltingu katingu. Paluruku-ra tjuni ngawurringu.34Wangkangu-tjananya, “Ngayukutju tjuni ngawuminyirri. Ngayulu-rnatju luyurrminyirri kulirninpa mirrikitjalpi. Kana-ya nyina ngaangka. Katji-rna yanku tjiikutu”35Tjiitju pakarnu yanu maa wartungarangu warirrkingka. Paluru wangkangu-lu Mamangka, “Nyuntulurnin watjarnu marnmalpa tjarlukululpi-rna mirrirriku. Mama, kutjupamanku-tjun kulu miku wiya-rna marnmalpa tjarlu kanyilku? Mama, nyaaltji-tjun nyuntu wangkinpa?”37Tjiitju pakarnu marlakurringu nyangulpi-tjananya wanalpayi-ya marnkurrpa kutunpa ngarrima. Wangkangu-lu Peterngka, “Simon kanarriwa. Wayu-tjun ngayuku kana nyininpa?”38Tjiitjanu watjarnu-tjananya, “Kanamarta-ya nyina. Mamangka-luya wangka. Wiya nyurra kutunpa wulu ngarrimalpa. Nyuntunpa nyurra ngarru Mamangka wangkakuwa. Panta nyurra nyalikitjarrinpa punkaninpa yumpalypa.39Tjiitjulu-tjananya palurukurnu wanalpayi wituka wantitjunu marlakulpi yanu witukalpi tjapinma Mama.40Marlakurringu-tjananya palurukurnu wanalpayikutu. Palurunpa-ya yumpalypa wulu nyinama nyali-nyali. Tjiinpa-ya wiya kana nyinangu wulu-ya kutunpa ngarrima. Katji-ya pakarnu palurunpa-ya kurntarringu-ya. Purtu-raya kulirnu nyaalpa-ya wangkaku Tjiitjungka.41Tjiitju marlaku yanu wituka wangkangulu Mamangka wituka marlakurringu palurukurnu wanalpayikutu. Wangkangu-tjananya, “Kulu nyurra wulu kutunpa? Nyawa! Wiya nyurra kutunpa wulu ngarrimalpa. Ngayu-rna Mamakurnu Katja puntulpi-rna. Puntulu-rniya ngawulu manku winyulku katiku. Yuwayi, kuwarrikili pakala-ya wuna-la yankuwa. Nyawa. Ngaatjatuka-ya puntu ngawu warrinykatingu warrmarla laltukulu ngayu-rniya mankuwa katikuwa.”Warrmarlalu-ya Tjiitju Ngalurnu
43Tjiitju wulu-tjananya wangkama. Tjiitjanu Judaspa warrinykatingu-lu. Judaspa-ra Tjiitjuku wanalpayi nyinama. Tjiintu-ya tjarlu-tjarlu turlku nintipukalu kamu yirna-yirna tjarlulu yungu-raya puntu laltu Judasku miku-ya wanalkuwa. Tjiintu-ya kanyinma tjurla tawarra kamu kuturru lanymaku.44Nyukurni Judastju-tjananya watjarnu, “ Puntu katji-rna ngayulu nyanytjulku ngalula-ya maa kati.”45Katji-ya warrmarla-ya warrinykatingu. Judaspa-lu kintirringu ngarangu Tjiitjungka. Judaspa-lu wangkangu Tjiitjungka, “Nintipuka.” Kamu nyanytjurnu nintitjunu-tjananya puntu laltungka.46Manu-ya ngalurnu.47Tjiitjukurnu wanalpayi kutju ngarama. Palurulu tjurla yilarnupatarnu puntu kutjuku langa kurntarnu punkatjunu. Puntu tjitja warakmayin Jewsku tjarlu-tjarluku yirna-yirnaku.48Tjiitju wangkangu-tjananya, “Nganaku nyurra yanama tjurlakulu kamu kuturrukulu mankuwa-rniyan ngayu ngalulkuwa? Wiya, ngayu-rna wiya lanymapayi.49Yungun kutjupa yungun kutjupangka-rnantaya yuti nyinama churchtja tjarlungka. Wulu-rnantaya Mamakurnu wangka watjanma. Tjiitjangkalpi-rniyan wiya ngalurnu. Yumukamu-rniya ngalula kati. Nyukurni-ya puntulu mirli-mirlingka wakarnu tjunu tjiingkalpi-rniya puntulu laltulu ngayu ngalulku katiku.”50Tjiitjukurnu wanalpayi laltu-ya ngurlu tarrputjunu.51Kulyari kutjulu marlakartiwanalu Tjiitjungka wananma. Palurulungku pulpultjunu warntukulu. Warrmarlalu-ya purtu ngalulkitjalu warntuwiyatjulpi-ya ngalurnu. Ka maa tarrputjunu wirtilpi.Tjiitju-ya Katingu Courtkutu
53Warrmarlalu-ya Tjiitju katingu turlku tjarluminyirrikurnu ngurrakutu. Tjiingkalpi-ya tjarlu-tjarlu kamu yirna-yirna laltu-ya kamu turlku nintipuka laltu-ya kutjungkarringu-ya nyinama wangkakitja.54Peterlu marlakartiwanalu wananma. Ka maa tjarrpangu ngurra tjarlukutu yardkutu. Paluru kutjungkarringu-tjananya warrmarlangka kamu warukinti nyinatingulpi ngarntjira nyinama.55Tjiintu tjarlu-tjarlulu parra-ya nyangama, “Nganalu-lampa watjalku wangka ngawupaka. Miku-la Tjiitju pungkuwa.” Puntulu laltulu-ya tirrulu watjanma. Wiya-ya wangka kutjumarta watjanma.57Puntu kalkinpa-ya ngarangu tirruwana-ya wangkangu, “Ngaatja-latju puntu kulirnu wangkangu palurulu churchpa tjarlu yangkirrpungku kamu kutjupa palyalku karrpungka marnkurrta.” Nyukurni-ya puntu laltulu-ya churchpa ngaatja palyarnu. Nyarni palurulu kutjulu marlaku palyalku. Wiya, purtu.59Puntu laltu-ya parrra watjapungama wangkama. Wiya-ya kutjumarta wangkama.60Tjarlu yirna pakarnu ngarangu wangkangu-lu Tjiitjungka, “Puntu ngaantunta-ya watjarninpa nyuntulun ngawu watjarnu. Nyuntulu-tjananyan kulirnu? Nyaalpan nyuntu wangkaku?”61Tjiitju yaka ngarama wiya wangkangu. Tjiitjanu tjarlulu yirnalu tjapirnu, “Yuwa, watjala-lanyatju. Kulun nyuntu Mama Tjarlukuran katja? Kulun Mamalu nyukurni watjarnu ngalya yiyalkitja?”62Tjiitjulu watjarnu, “Yuwayi, ngulampa-rniyan nyaku ngayu Mamakurnu Katja puntulpi-rna nyinamalpa Mama tjarlungka kinti. Nyaku-rniyan ngayu ngangkalingka warinykatiku-rna.”63Tjiitjanu tjarlu yirna wirrilyirringu tjantungku yangkirrpungu kamu wangkangu-tjananya, “Ngaatja nyurra kulirnu? Palurulungku watjarnu Mamayuru! Nganalpi puntu-la kutjupa katimalpa wangkakuwa. Nyamu-la laltulu kulirnu. Nyaalpa-yan kulirninpa? Kulu-lampa mularrtu tjukurrpa palurulu ngawurnu?” Laltulu-ya watjarnu, “Palurulu-lampa tjukurrpa tjarluminyirri ngawurnu. Palurumarntu mirrirriku.”65Puntu kalkintu-ya Tjiitjungka-luya miparrta tjalatjunu. Tjiitjanu-ya paniya karrpirnu miku wiya nyakuwa. Tjiitjanu laltulu-ya marumpulu Tjiitju pungama. Kamu-luya wangkama, “Watjala-lanyatju. Nganalunta pungu?” Katji-ya warrmarlalu Tjiitju ngalurnulpi ngaparrku-ya marumpulu pungama.Peter Tjiitjuku Ngurrparringu
66Katji Peter warukinti ngantjinma yardta kaninytjarra turlku tjarluminyirrikurnungka ngurrangka wulu nyinama. Tutjulu kutjulu warakmantu warrinykatingu-lu.67Kamu Peter nyangu nyinama. Tjiingkalpi tutjulu kintilpi nyangu wangkangu, “Yuwa, nyangu-rnanta nyuntu Tjiitjungkan Nazarethtjanungka lurrtju ngarama.”68Peterlu wiyatjunu, “Ngurrpa-rnara paluruku. Nganakuran wangkinpa?” Katji Peter pakarnu yanu gatekutu ngarangulpi. Katji tjuk-tjukpalpi paarlmanu.69Tjiitja tutjulu warakmantu wituka nyangu Peter gateta ngarama. Kamu watjarnu-tjananya puntu laltungka, “Paluru mularrpa Tjiitjuku wanalpayi.”70Peterlu wituka wiyatjunu. Ngulampalpi katji-ya puntu laltu ngarama wangkangulu-ya Peterngka, “Wiya, nyuntun mularrpa wanalpayi. Tjiitjamarntun Kalalitjanu.”71Kamu Peterlu watjarnu, “Puntu tjiitjan watjarninpa, ngurrpa-rnara paluruku. Mularrtu-rnanta watjarninpa. Mamalu-rni mirrirntanku katji-rna wangka mayutjunu.”72Katji tjuk-tjukpa mayaminyirri paarlmanu. Kamu Peterlu kulirnu Tjiitjulu kurranyulpi watjarnu, “Marnkurrku-tjun ngurrparriku.” Katji Peterlu Tjiitjuku wangkalpi kulirnu kurntarringulpi kamu mayalpi yulama.